7. Hukuk Dairesi
MAHKEMESİ:Sulh Hukuk Mahkemesi
Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 29.04.2003 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 22.03.2013 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı mirasçı ... tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün evrak incelenerek gereği düşünüldü:
K A R A R
Dava, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.
Davacı vekili, dava konusu Adana ili, Kozan ilçesi, Köreken Köyü, 108 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki ortaklığın aynen taksim, mümkün değilse satış suretiyle giderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili, arz üzerinde bulunan narenciye bahçesinin müvekkili Nazım tarafından dikilip büyütüldüğünü, mülkiyet hususunda Asliye Hukuk Mahkemesinde dava açtıklarını ve bekletici mesele yapılması gerektiğini savunmuştur.
Bir kısım davalılar, aralarında rızai taksim yaptıklarını belirterek davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, dava konusu 108 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki ortaklığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmiştir.
Hükmü, davalı mirasçı ... temyiz etmiştir.
Paydaşlığın (Ortaklığın) giderilmesi davaları, paylı mülkiyet veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz mallarda paydaşlar (Ortaklar) arasında mevcut birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirip ferdi mülkiyete geçmeyi sağlayan, iki taraflı, tarafları için benzer sonuçlar doğuran davalardır.
Paydaşlığın giderilmesi davasını paydaşlardan biri veya birkaçı diğer paydaşlara karşı açar. HMK'nin 27. maddesi uyarınca davada bütün paydaşların yer alması zorunludur. Paydaşlardan veya ortaklardan birinin ölümü halinde alınacak mirasçılık belgesine göre mirasçılarının davaya katılmaları sağlandıktan sonra işin esasının incelenmesi gerekir.
Yukarıda açıklanan ilkeler gereğince somut olayda; tapu kayıt maliklerinden ...'na ait Kozan Sulh Hukuk Mahkemesinin 19.11.2004 tarihli 2004/896 Esas 2004/812 Karar sayılı mirasçılık belgesine göre murisin çocukları arasında temyiz eden ...'nun mirasçı olarak yer almadığı, ancak dosyaya ibraz edilen nüfus kayıtlarında mirasçı olarak yer aldığı görülmüştür. Bu nedenle dosya içerisine alınan mirasçılık belgesi ile ibraz edilen nüfus kayıtları arasında çelişki olduğu anlaşılmıştır. Mahkemece hatalı olan mirasçılık belgesinin iptali için ilgili tarafa süre verilerek, doğru mirasçılık belgesi temin edildikten sonra buna göre bir karar verilmesi gerekir.
Dava konusu taşınmazın tapu kayıt maliklerinden ... mirasçısı ...'ın 13.01.2007 tarihinde öldüğü, tapu kayıt maliklerinden ... mirasçısı ...ün 02.06.2001 tarihinde öldüğü yani mirasçı ...n karar tarihi olan 22.03.2013 tarihinden önce mirasçı ...nın da dava tarihi olan 29.04.2003 tarihinden önce öldüğü anlaşılmıştır. Ancak mirasçılık belgeleri getirtilerek mirasçıları davaya dahil edilmemiştir.
Dava konusu taşınmazın tapu kayıt maliklerinden ... mirasçıları ... ... ve ... ile tapu kayıt maliklerinden ... mirasçısı ...'in de davaya dahil edilmediği tespit edilmiştir. Taraf teşkili kamu düzenine ilişkin olup re’sen yargılamanın her aşamasında göz önünde bulundurulması gerekir. Savunma hakkı, Anayasanın 36. maddesi ile güvence altına alınmış olup, 6100 sayılı HMK’nın 27. maddesinde de “Hukuki dinlenilme hakkı” başlığı altında ayrıca düzenlenmiştir. Hakim, tarafları dinlemeden veya iddia ve savunmalarını bildirmeleri için kanuna uygun biçimde davet etmeden hükmünü veremez. Buna göre hakim iddia ve savunma haklarını kullanabilmeleri için tarafları duruşmaya çağırmak zorundadır. Ölü mirasçıların mirasçılık belgesi ile tespit edilecek mirasçılarının ve tapu kayıt maliklerinin mirasçılarının davaya dahil edilmesi gerekirken eksik taraf teşkili ile karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Mahkemece, değinilen hususlar gözardı edilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, bu nedenle hükmün bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda yazılı nedenlerle davalı mirasçı ...'nun temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın yatırana iadesine, 24.11.2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.