7. Hukuk Dairesi
MAHKEMESİ: ...Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
İLK DERECE
MAHKEMESİ: ...Anadolu 19. Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 03/07/2015 tarihinde verilen dilekçeyle tenkis ve miras payına mahsuben mülkiyet hakkı tanınması talep edilmesi üzerine yapılan duruşma sonunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Davacının tavzih talebi üzerine, 20/07/2020 tarihli tavzih kararının istinaf yoluyla incelenmesi davalı vekili tarafından talep edilmiştir. ...Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesince istinaf talebinin esastan reddine dair verilen kararın davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içeriğindeki tüm kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü.
KARAR
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının eşi ve mirasbırakanı Yaşar Suna Er’in 23.03.2015 tarihinde vefat ettiğini, mirasbırakanın sağlığında düzenlemiş olduğu İzmir 3. Noterliği 24.03.2010 tarih ve 06226 yevmiye numaralı vasiyetname ile davalıyı mirasçı olarak atadığını, vasiyetnamenin davacının saklı payını ihlal ettiğinden tenkisini, ayrıca aile konutu olan ...ili, Kadıköy ilçesi, Tuğlacıbaşı Mahallesi, 3113 ada 198 parselde bulunan 7 nolu bağımsız bölümün içindeki eşyalarla birlikte miras payına mahsuben mülkiyet hakkı tanınmasını talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde, mirasbırakanın terekesinde ye alan mücevherat ve aile yadigarlarının davacının uhdesinde bulunduğunu ve terekeye iadesinin gerektiğini, dava konusu edilen 7 nolu bağımsız bölümün aslında mirasbırakanın annesine ait olduğunu, satış gösterilse de muvazaalı olarak mirasbırakana devredildiğinden bahisle davanın reddini talep etmiştir.
Mahkemece davanın kısmen kabulü ile mirasbırakan ... adına kayıtlı İstanbul, Kadıköy, Tuğlacıbaşı Mahallesi, 3113 ada 198 parsel 7 nolu bağımsız bölümdeki ½ payın, İstanbul, Kadıköy, Kozyatağı Mahallesi 3117 ada 80 parseldeki 21/6176 payın, İzmir, Konak, Kahramanlar Mahallesi, 1924 ada 53 parsel, 4 nolu bağımsız bölümdeki 3/16 payın, İzmir, Konak, Kahramanlar mahallesi, 1924 ada 53 parsel,1 nolu bağımsız bölüm üzerindeki 9/80 payın iptali ile davacı ... adına tesciline, mirasbırakan Yaşar Suna Çakın Er adına kayıtlı 34 VM 3594 plakalı, 2004 model Volkswagen marka aracın ½ hissesinin mülkiyetinin davacı ...’e ait olduğunun tespitine, mirasbırakan Yaşar Suna Çakın Er adına kayıtlı Türk Ekonomi Bankası Ege Kurumsal Şubesindeki Amerikan Doları cinsli, Euro cinsli ve iki adet TL cinsli vadeli mevduatta bulunan ve İşbankası Selamiçeşme Şubesi Amerikan Doları cinsli vadeli mevduatta bulunan bedellerin 1/2‘sinin davacı ...’e ait olduğunun tespitine dair karar verilmiştir.
Davacı ... tarafından 24.03.2020 tarihli dilekçe ile tavzih talep edilmesi üzerine mahkemece, 20.07.2020 tarihli ek karar ile hükmün icrasının tereddütlü olduğu anlaşıldığından hükmün 6. fıkrasının 5. bendinde yer alan “TESPİTİNE” ibaresinden sonra “davacı ...’in bankaya müracaatı halinde ½ hisse bedelinin davacıya ödenmesine, bakiye kısmın muris Yaşar Suna Er üzerinde bırakılmasına, muris üzerinde bırakılan bakiye ½ hisse yönünden davacıya başkaca ödeme yapılmasına yer olmadığına, bu bedelin davacı dışındaki mirasçılara ödenmesine”ibaresinin eklenmek suretiyle hükmün tavzihine karar verilmiştir.
Davalı vekilinin 20.07.2020 tarihli ek kararına karşı istinaf talebi üzerine, ...Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonucunda, mahkemece verilen ek kararla önceki kararın değiştirilmediği, hükmün eksik oluşturulduğu göz önüne alınarak HMK 305/A maddesinin uygulanmasında isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.
Hükmü, davalı vekili temyiz etmiştir.
Mahkemece, 11.07.2019 tarihinde verilen nihai karar ile terekede bulunan bir kısım malvarlığı hakkında tescil ve bankalardaki paralarla araca ilişkin ilgili tespit hükmü kurulmuş, davacı tarafın tavzih talebi üzerine bankada bulunan paranın belirlenen oranda mirasçılara ödenmesine dair tavzih kararı verilmiştir.
6100 sayılı HMK'nın 305. maddesinin birinci fıkrasına göre tavzih, hükmün yeterince açıklık taşımaması, infazında tereddüt doğurması veya birbirine aykırı fıkralar içermesi halinde olanaklıdır. İkinci fıkraya göre de tavzih yoluyla hüküm fıkrasında taraflara tanınan haklar ve yüklenen borçlar sınırlandırılamaz, genişletilemez ve değiştirilemez.
“Miras Ortaklığı” üzerindeki elbirliği mülkiyeti miras bırakanın ölümü üzerine kendiliğinden doğar. (TMK.md. 599/1-2) Bu nedenledir ki terekede yer alan malvarlığının mülkiyeti mirasbırakanın ölümü ile miras ortaklığına ait olur.
Dava konusu vasiyetname içeriği itibariyle mirasçı atanmasına ilişkindir. Atanmış mirasçı da, yasal mirasçılar gibi mirası, mirasbırakanın ölümü ile kazanır (TMK.md. 599/son).
Miras ortaklığı üzerinde kanundan doğan elbirliği mülkiyeti mevcut olup, maldan yararlanma, mülkiyette tasarruf ve yönetim ortaklığa ait topluluğu doğuran hükümlere bağlıdır. (TMK 702/1)
Elbirliği mülkiyetinde hiçbir ortak için tasarruf edebileceği pay söz konusu değildir. Elbirliği mülkiyetinde ortaklık tasfiye edildiğinde her ortak kendisine düşecek tasfiye payına ilişkin olarak borçladırıcı işlemlerde bulunabilir.
Elbirliği mülkiyeti, ortaklığın çözülmesi ve malvarlığının tasfiyesi ile sona erer. Aksine hüküm yoksa, elbirliği mülkiyetine tabi malların paylaşılması paylı mülkiyette ilişkin kurallara göre yapılır. (TMK 703)
Mirasbırakanın düzenlediği İzmir 3. Noterliği 24.03.2010 tarih ve 06226 yevmiye numaralı vasiyetname ile davalı mirasçı olarak atanmıştır. Miras ortaklığı devam ettiği sürece, davaya konu bankadaki para üzerinde bulunan elbirliği mülkiyeti devam edecektir. Tarafların elbirliği hissedarları olarak birlikte müracaatı olmadığı takdirde elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyetine çevrilmesine dair bir dava da bulunmadığından elbirliği ortaklığı sona ermemiş olup, mahkemece terekenin tasfiyesine yol açılacak şekilde tavzih kararı verilmesi doğru görülmemiş, tavzihe ilişkin ek kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.
SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile Hukuk Muhakemeleri Kanununun 373/1. maddesi gereğince temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yerel mahkeme hükmünün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın yatırana iadesine, karardan bir örneğin ...Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesine, dosyanın İLK DERECE MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE, 18.10.2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.