MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
EK KARAR TARİHİ : 06.05.2025
SAYISI : 2023/359 E., 2025/141 K.
Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar davalı vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 03.02.2026 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.
Belli edilen günde temyiz eden davalı vekili Avukat ...... ile karşı taraftan davacı vekili Avukat ......... geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Gelenlerin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra açık duruşmanın bittiği bildirildi. İşin incelenerek karara bağlanması için Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile davalı arasında imzalanan karz sözleşmesine göre aldığı 2.236.000,00 TL miktarındaki borç nedeniyle müvekkiline ait 17 adet taşınmaz üzerine 21.06.2011 tarih ve ... yevmiye numara ile ipotek tesis edildiğini, ödünç alınan borca karşılık 4 adet 500.000,00 TL ve 1 adet 236.000,00 TL tutarında çeklerin verildiğini, borcun bir kısmının taşınmaz devri ile, bir kısmının da nakit ödeme ile ödendiğini, bu şekilde ipoteğin karşılıksız kaldığını belirtilerek; taşınmazlar üzerinde davalı lehine tesis edilen ipoteklerin terkinine karar verilmesini istemiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının, sözleşmede yazılı çeklerin bedelini ödediğini ispat etmesi gerektiğini, davacının haksız ve mesnetsiz davasının esastan reddine karar verilmesini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 02.03.2020 tarihli kararı ile; davacı tarafça dayanılan protokol ve sözleşmelerin şirketler arasında akdedildiği, bu sözleşmelerde karz sözleşmesine herhangi bir atıf bulunulmadığı, buna göre; protokol ve sözleşmelerin düzenlenmesinin tek başına TBK'nin 133. maddesi anlamında borcun yenilenmesi olarak kabul edilemeyeceği, dayanak belgelerin içeriğinde dava konusu ipotek borcunun yenilenmesi için tarafların açık yenileme iradesi bulunmadığı, sözleşme gereğinin yerine getirilmediği ve ipotek borcunun da ödendiğinin usulünce ispat edilmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin 02.03.2020 tarihli kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 23.09.2021 tarihli kararı ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
1. Bölge Adliye Mahkemesinin 23.09.2021 tarihli kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz başvurusunda bulunulması üzerine Dairemizin 20.02.3023 tarihli kararıyla; "...Mahkemece, taraflar ve şirketleri arasında karşılıklı yapılan birden fazla sözleşme ve devir temlik işlemleri olduğu hususu dikkate alınarak, davacının dava dilekçesinde dayandığı tüm deliller toplanmak suretiyle, özellikle tarafların ticari defterlerinin 6100 sayılı Kanun'un 221'inci ve 222'inci maddeleri gözetilerek uzman kişilere incettirilip, gerekli karşılaştırmalar yapıldıktan sonra davacının iddia ettiği ödemelerin yapılıp yapılmadığı tespit edilmeli, ödemenin kısmi yapıldığının tespiti halinde ise davacı tarafa uygun süre verilerek bakiye borcun depo edilmesi istenmeli ve sonucuna göre karar verilmesi gerekmektedir" gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.
2. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla .... İnşaat Akaryakıt ve Ticaret A.Ş. maliklerinin değişerek şirket unvanının ... .... İnş. Tur. Tic. AŞ. adını aldığı hususu dikkate alındığında, devir bilançosunda şirketin 2.000.000,00 TL alacağı varsa bu alacağın devir bilançosunda görülmesi gerektiği ve taşınmazın devir edilmesi sebebiyle bedelin ödendiğinin anlaşıldığı, ödenmediği anlaşılan 266.000,00 TL'nin de davacı tarafça depo edildiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
3. İlk Derece Mahkemesinin 06.05.2025 tarihli ek kararıyla "Davacı vekilinin hükmün tamamlanması talebinin kabulü ile , mahkememizin 2023/3 59... /141 karar sayılı 11/03/2025 tarihli gerekçeli kararının hüküm kısmının 1. maddesine "1. Blok 196 No'lu" taşınmazın eklenmek suretiyle hükmün düzeltilmesine," karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili asıl karar ve ek karara yönelik temyiz dilekçesinde; bozma gereklerinin yerine getirilmediğini, ... Ltd. Şti. ile ... A.Ş. arasında imzalanan protokolde sözü geçen çeklerin karşılığının ödenip ödenmediğinin açıklığa kavuşturulmadığını, ihbar olunanın yetkilisi tarafından sunulup sunulmadığı anlaşılmayan beyanın esas alındığını, ihbar olunana defter sunmak üzere usulüne uygun süre verilmediğini, 266.000,00 TL üzerinden depo kararı verilmesinin hatalı olduğunu, vekâlet ücretinin fahiş olduğunu, ... A.Ş. ile davalı arasındaki davanın bekletici mesele yapılmadığını, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirmeyle karar verildiğini, hükmün tamamlanmasına ilişkin ek kararın da hukuka aykırı olduğunu ifade ederek kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık; ipoteğin kaldırılması istemine ilişkindir.
Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının ve 06.05.2025 tarihli ek kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın ve ek kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ve 06.05.2025 tarihli ek kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Yargıtay duruşma vekâlet ücreti 40.000,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
04.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.