MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2014/265 E., 2025/98 K.
Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar, davalılar ..., ..., ... vekili ve davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; Konya 5. İcra Müdürlüğü aracılığı ile davalı ... hakkında icra takibi yapıldığını, 24.11.1988 tarihinde vefat eden muristen geriye kalan Konya ili, ... ilçesi, ... Köyü 274, 370, 147, 38, 221, 229, 235, 336, 244, 394 parsel sayılı taşınmazlar üzerindeki ortaklığın aynen taksim suretiyle, olmadığı takdirde satış suretiyle giderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalılar cevap dilekçesi sunmamıştır.
III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin 30.05.2013 tarihli kararı ile; bilirkişi raporlarında da belirtildiği üzere dava konusu taşınmazların miktarı ve yüzölçümleri ile hissedar sayısına göre aynen taksimi mümkün olmadığından, davanın kabulüne ortaklığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
1. Mahkemenin 30.05.2013 tarihli kararına karşı süresi içinde bir kısım davalılar ... vekili ve ... tarafından temyiz isteminde bulunulması üzerine, Yargıtay 14. (Kapatılan) Hukuk Dairesinin 11.04.2014 tarihli ilâmıyla; dava konusu edilen ve satışına karar verilen taşınmazların tapu kayıt maliklerinden ...’ın ölü olduğu ancak mirasçılık belgesinin temin edilmediği, bu nedenle tapu kayıt maliklerinden ...'ın mirasçılık belgesi temin edilerek mirasçılarına dava dilekçesi ve duruşma gününü bildirir tebligat yapılmak suretiyle davada yer almalarının sağlanması, ayrıca tapu kayıt maliki ...’ın baba adının bir kısım parsellerde ... , bir kısım parsellerde ise ... ya da ... olarak geçiyor olması nedeniyle öncelikle adı geçenin nüfus kaydı getirtilerek tapu kaydındaki kimlik bilgilerinin nüfus kaydına uygun olarak idari yoldan düzelttirilmesi, gerekirse bu hususta dava açılmak üzere yetki ve uygun bir süre verilmesi ve sonucuna göre hüküm kurulması, tapu kayıt maliklerinden ... mirasçısı ...’ın 18 yaşından küçük olması nedeniyle kanuni temsilcisinin davada yer almasının sağlanması gerektiğinden kararın bozulmasına karar verilmiştir.
2. Mahkemece, yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararda; bilirkişi raporlarında dava konusu taşınmazların ifrazının paydaşlar açısından mümkün olmadığının bildirildiği, borçlu ortağın alacaklısı tarafından açılan davada birden fazla taşınmaz dava konusu edilmiş ise de icra takibine konu borç miktarına göre dava tarihi itibariyle taşınmazlardan borçlu ortağın payına düşecek değerin tespit edilerek borca yetecek kadar (sayıda) taşınmazın ortaklığının giderilmesine karar verilmesi gerektiği de değerlendirildiğinde dosya içerisinde bulunan kapak hesabındaki borç miktarı ve dava konusu taşınmazların bilirkişi marifeti ile belirlenen değerleri dikkate alınarak davanın kısmen kabulüne, dava konusu Konya ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 147 parsel sayılı taşınmazın toplulaştırma sonucu 1 20... parsel, 1 10... parsel ve 1 13... parsel olduğu ancak toplulaştırma sonucu oluşan 1 10... parsel ve 1 13... parsel sayılı taşınmazlarda borçlu ...'ın tapu maliki olmadığı anlaşıldığından bu taşınmazlar yönünden davanın reddine, 1 42... parsel (toplulaştırma öncesi 274 parsel), 1 20... parsel (toplulaştırma öncesi 370 parsel ve 147 parsel), 1 22... parsel (toplulaştırma öncesi 38 parsel, 336 parsel, 224 parsel, 229 parsel ve 394 parsel) ve 1 37... parsel (toplulaştırma öncesi 221 parsel, 229 parsel, 235 parsel, 224 parsel ve 394 parsel) sayılı taşınmazlar üzerindeki ortaklığın taşınmazlar üzerindeki tüm yükümlülüklerle birlikte umuma açık satış sureti ile giderilmesine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalılar ..., ..., ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararının eksik inceleme ile verildiğini, usul ve yasaya aykırı olduğunu, dava tarihi göz önüne alındığında davacının alacağının genel zaman aşımı olan 10 yıllık sürede açılmamış olması nedeniyle davanın ortadan kaldırılması gerektiğini, ...'ın baba adının tapu kaydında düzeltilmesi için davacı tarafından dava açılmadığını, taraf teşkili tam olarak sağlanmadan hüküm kurulduğunu, Mahkemece 07.06.2024 tarihli duruşma tutanağının 1. ve 2. bentlerinde taraf teşkiline yönelik olarak davacı vekiline ihtarat yapıldığı "eksikliğin yerine getirilmediği taktirde davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddedileceğinin ihtarına" hâlde davacı tarafından ara kararların yerine getirilmediğini, yine aynı duruşma zaptının 6. bendinde belirtilen 26.250,00 TL gider avansının davacı tarafça iki haftalık kesin sürede yatırılması ihtar edilmesine rağmen gider avansı olarak mahkemenin belirttiği miktar değil 10.000,00 TL yatırılmış olması nedeniyle davanın dava şartı yokluğundan reddine karar verilmesi gerektiğini, kararda 1 20... parselde bulunan taşınmazın satışı için hem ret, hem de kabul kararı verildiğini, bilirkişi raporunda taşınmazların değerinin gerçek değerinden düşük belirlendiğini, rapora itirazlarının dikkate alınmadığını, dava konusu taşınmazların yargılama aşamasında 3083 sayılı Kanun kapsamında toplulaştırma işlemine tabi tutulmuş olması nedeniyle toplulaştırma işleminin kesinleşip kesinleşmediğinin, taşınmazlar üzerinde hak mahrumiyeti veya kısıtlılık şerhi bulunup bulunmadığı, yine satışa engel bir hâlin olup olmadığının sorulması gerektiğini, yeni oluşan parsellerle ilgili yeni maliklerin bulunup bulunmadığının araştırılmadığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.
Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde özetle; ilâmda ve hükümde Hazine'nin yazılmadığını ve Hazine lehine vekalet ücretine hükmedilmediğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazlar üzerindeki ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere, kararın bozmaya uygun olmasına göre davalılar ..., ..., ... vekili ve Hazine vekilinin aşağıdaki betlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. Mahkemece bozmaya uyulmakla birlikte, bozma gereklerinin yerine getirildiği söylenemez. Bozmaya uyan mahkeme bozma hükmüne uymakla yükümlüdür. Önceki bozma kararında ... hakkında dava konusu taşınmazların tapu kaydındaki kimlik bilgilerinin ...'ın nüfus kaydına uygun olarak idari yoldan düzelttirilmesi, gerektiği takdirde bu hususta dava açılmak üzere davacıya yetki ve uygun bir süre verilmesi ve sonucuna göre hüküm kurulması gerektiği belirtilmesine rağmen davacı tarafa verilen yetki sonucunda yapılan adli ve idari başvuruların tamamlanıp tamamlanmadığı belirlenmeden hüküm kurulması hatalıdır.
Toplulaştırma sonucu oluşan yeni tapu kayıtlarında halen ...'ın baba adının ... olarak görüldüğü, ayrıca dava konusu 1 22... parsel ile 1 37... parsel sayılı taşınmazların tapu kayıtlarında hissedar olarak görünen ... ve ... isimli kişilerin davalıların murisi ... ile ... olup olmadığının belirlenmesi için davacı tarafa idari yoldan ya da dava yolu ile gerekli işlemleri tamamlaması için yetki ve uygun bir süre verilmesi ve sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken eksik inceleme ile yanılgılı şekilde karar verildiği anlaşılmıştır.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297. maddesinin 2. fıkrası uyarınca hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerekli olduğundan dava konusu 139 ada, 1 parsel sayılı taşınmaz yönünden bir hüküm kurulmaması da hatalıdır.
Hazine dava açıldığı tarih itibariyle dava konusu taşınmazların ikisinde paydaş olduğu ve yargılama aşamasında yapılan arazi toplulaştırması işlemi sonrasında Hazine'nin paydaşlığının sona ermesi, tam malik olması nedeniyle Hazinenin malik olduğu 1 13... parsel ve 1 10... parsel sayılı taşınmazlar yönünden davanın reddine karar verilmesi, dava tarihi itibariyle davacı davasında haklı olduğu için Hazine lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesi yerinde ise de Hazine'nin karar başlığında gösterilmemesi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Davalılar ..., ..., ... vekili ve Hazine vekilinin 1. bentte yazılı nedenlerle sair temyiz itirazlarının reddine,
2. Davalılar ..., ..., ... vekili ve Hazine vekilinin 2. bentte yazılı nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile; temyiz olunan Mahkeme kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde ilgililere iadesine,
Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
Karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 22.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.