(5237 S. K. m. 7, 39, 40, 52) (765 S. K. m. 102, 104) (5271 S. K. m. 2, 150) (5411 S. K. m. 160)
Dava ve Karar: Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya okunduktan sonra Türk Milleti adına gereği görüşülüp düşünüldü;
I- Bankaca tahsis edilmemesi gereken kredinin açılmasını sağlamak maksadıyla dolandırıcılık suçundan iddianamedeki nitelemeye ve suç tarihlerine göre suçtan zarar görme olasılığı bulunmayan Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun davaya katılmasına karar verilmesi hükmü temyize hak kazandırmayacağından anılan kurum vekilinin belirtilen suçtan sanıklar hakkındaki kamu davalarının zamanaşımı ile ortadan kaldırılmasına dair karara yönelik temyiz inceleme isteğinin 5320 sayılı Yasanın 8/1 maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK. nun 317. maddesi uyarınca REDDİNE,
II- Bankaca tahsis edilmemesi gereken kredinin tahsisi suretiyle dolandırıcılık suçundan sanıklar F. B., M. B., C. F. Y. ve A. R. E. hakkındaki davanın zamanaşımı nedeniyle ortadan kaldırılmasına dair hükmü katılan Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu vekilinin temyizinin incelenmesinde;
Yapılan duruşmaya, toplanan ve karar yerinde açıklanan delillere ve gösterilen gerekçeye ve takdirine göre katılan TMSF vekilinin temyiz itirazlarının reddiyle tahsis edilmemesi gereken kredinin tahsisi suretiyle dolandırıcılık suçundan sanıklar F. B., M. B., C. F. Y. ve A. R. E. hakkındaki davanın zamanaşımı nedeniyle ortadan kaldırılmasına dair hükmün istem gibi ONANMASINA,
III- Bankaca tahsis edilmemesi gereken kredinin tahsisi suretiyle dolandırıcılık suçundan sanık H. G. hakkındaki davanın zamanaşımı nedeniyle ortadan kaldırılmasına dair hükmü katılan Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu vekilinin temyizinin incelenmesinde;
Yapılan duruşmaya, toplanan ve karar yerinde açıklanan delillere ve gösterilen gerekçeye ve takdire göre katılan TMSF vekilinin temyiz itirazlarının reddiyle 4389 sayılı Yasanın yürürlüğe girmesinden önce kullandırıldığı belirlenen Sinerji İç ve Dış Tic. Ltd. Şti, Aktiv Kimya San. ve Tic. Ltd. Şti., Telka Rabak Tel Kaplama Endüstri Tic. A.Ş., Emta Elektrik Makina San. ve Tic. A.Ş., Noel Kumaşçılık San. ve Tic. Ltd. Şti., Ahmet Şimşek Holding A.Ş., Özel Ahmet Şimşek Eğitim Kurumları Ltd. Şti., Ergeç İnşaat San. Tic. A.Ş., Zeytinoğlu Şirketler Grubu firmaları, Nergiz Holding Şirketler grubu firmalarına kullandırılan krediler, Ortadoğu Antalya Liman İşletmeleri A.Ş. lehine teminat mektupları, İslam Kalkınma Bankası tarafından Akmaya San. Tic. A.Ş. firmasına kullandırılan kredi ilişkisindeki garantörlük sözleşmesi ve Cem Dayanıklı Tüketim Malları San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne kullandırılan 17.08.1998, 07.09.1998 ve 08.09.1998 tarihli kredilerle ilgili sanık H. G. hakkında açılan davanın zamanaşımı nedeniyle ortadan kaldırılmasına dair hükmün istem gibi ONANMASINA,
IV- Bankaca tahsis edilmemesi gereken kredinin tahsisi suretiyle dolandırıcılık suçundan sanık C. B. hakkındaki davanın zamanaşımı ile ortadan kaldırılmasına dair hükmü katılan Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu vekilinin temyizinde;
Yapılan duruşmaya, toplanan ve karar yerinde açıklanan delillere ve gösterilen gerekçeye ve takdire göre katılan TMSF vekilinin temyiz itirazlarının reddiyle 4389 sayılı Yasanın yürürlüğe girmesinden önce kullandırıldığı belirlenen Sinerji İç ve Dış Tic. Ltd. Şti., Emta Elektrik Makina Yatırım ve Tic. A.Ş., Noel Kumaşçılık San. ve Tic. Ltd. Şti., Ahmet Şimşek Holding A.Ş., Zeytinoğlu Şirketler grubu firmalarına kullandırılan krediler ile Cem Dayanıklı Tüketim Malları San. ve Tic. Ltd. Şti. firmasına 17.08.1998, 07.09.1998, 08.09.1998 tarihlerinde kullandırılan kredilerle ilgili olarak sanık C. B. hakkında açılan davanın zamanaşımı nedeniyle ortadan kaldırılmasına dair hükmün istem gibi ONANMASINA,
V- Efektifbank Off Shore Ltd. hesapları üzerinden banka kurumunu aracı kılmak suretiyle nitelikli dolandırıcılık suçundan sanıklar H. G. ve C. B. hakkındaki hükmü anılan sanıklar müdafiileri ve katılan Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu vekilinin temyizlerinin incelenmesinde;
Suçun oluştuğu off shore bankasına mevduat toplama tarihleri itibariyle temyiz inceleme gününde 5237 sayılı TCK.nun 7. maddesi gözetilerek sanıklar lehine bulunan 765 sayılı TCK.nun 102/4 ve 104/2. maddelerinde öngörülen zamanaşımı süresi dolmuş bulunduğundan hükmün BOZULMASINA, anılan maddeler uyarınca sanıklar H. G. ve C. B. hakkındaki Efektifbank off shore hesapları üzerinden banka kurumunun araç olarak kullanılması suretiyle nitelikli dolandırıcılık suçundan açılan kamu davasının zamanaşımı nedeniyle ORTADAN KALDIRILMASINA,
VI- Üniversal Holding firmalarına verilen krediler ve Efektifbank'a depo yapılması suretiyle bankaca tahsis edilmemesi gereken kredinin tahsisi suretiyle dolandırıcılık iddiasıyla sanıklar H. G. ve C. B. hakkında açılan davanın zamanaşımı nedeniyle ortadan kaldırılmasına dair hükmü katılan Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu vekili ve katılan Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu vekilinin temyizlerinin incelenmesinde;
Dosyada mevcut banka müfettişi ve murakıp raporlarına göre back to back kredilerden Üniversal Holding'in Dempa Uluslararası Dış Ticaret A.Ş. ve Dempanel Entegre Orman Ürünleri San. ve Tic. A.Ş. firmalarına verilen kredilerin 15.07.1999 tahsis, 16.08.1999 kullandırım tarihleri ve Efektifbank off shore Ltd.'e Sümerbank tarafından depo yapılması işleminde 29.07.1999, 30.07.1999, 02.08.1999 tarihlerinde depo edilmesi ve bilahare Garipoğlu grup firmalarına kullandırılması eylemlerinde koşulları gerçekleştirildiğinde zimmet suçunun oluşabileceği ve bu nedenle zamanaşımının oluşmadığı gözetilerek yargılamaya devamla bir karar verilmesinin gerekmesi,
VII- Zimmet suçundan sanık M. B. hakkındaki hükme yönelik sanık müdafii ve katılan Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;
İstanbul Devlet Güvenlik Mahkemesi Cumhuriyet Savcılığının 22.01.2001 tarihli iddianamesi ile sanık M. B. hakkında Özel Ahmet Şimşek Eğitim Kurumları Ltd. Şti.'ne kullandırılan kredi ile Efktifbank'a Sümerbank'tan depo edilerek kaynak aktarılması ve Garipoğlu grubuna kullandırılması eylemlerinden açılan davada hüküm kurulmamış ise de; mahkemece zamanaşımı süresi içinde hüküm kurulması mümkün görülmüştür.
Sümerbank'ta 06.01.1996 ve 13.10.1999 tarihlerinde yönetim kurulu üyesi olan ve eylemi 01.09.1998 tarihli yönetim kurulu kararını imzalamaktan ibaret bulunan sanık M. B.'in tahsis ten bir yıl sonra 30.09.1999 tarihinde ki kredi kullandırımından haberdar olduğuna dair bilgi, belge ve delil bulunmadığından beraati yerine yazılı şekilde mahkumiyetine hükmedilmesi,
VIII- Nitelikli Zimmet suçundan sanıklar H. G., C. B., C. F. Y.ve A. R. E. hakkındaki mahkumiyet hükmünü anılan sanıklar müdafiileri ve katılan Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu vekilinin temyizinde;
İstanbul Devlet Güvenlik Mahkemesi Cumhuriyet Savcılığının 22.01.2001 tarihli iddianamesi ile banka yönetim kurulu üyesi ve genel müdür olan sanık C. B. hakkında Özel Ahmet Şimşek Eğitim Kurumları Ltd. Şti.'ne kullandırılan kredi nedeniyle bankaca tahsis edilmemesi gereken kredinin açılmasını sağlamak suretiyle dolandırıcılık suçunu işlediğinden bahisle açılan davada hüküm kurulmamış ise de; mahkemesince zamanaşımı süresi içinde hüküm kurulması mümkün görülmüştür.
Hükmün gerekçeden yoksun olmadığına ve eksik soruşturma bulunmadığına üyeler M. Ö. ve S. S.'nın karşı oyu ve oyçokluğuyla karar verilerek yapılan incelemede;
Yapılan duruşma sonunda toplanan deliller, karar yerinde irdelenerek suçlarının sübutu kabul edilmiş, olayın niteliğine ve soruşturma sonuçlarına uygun şekilde suç vasfı tayin edilmiş, savunmaları inandırıcı gerekçelerle reddedilmiş, incelenen dosyaya göre verilen hükümde aşağıda gösterilen sebepler dışında bir isabetsizlik bulunmamış olduğundan sanıklar müdafiileri ve katılan TMSF vekilinin temyiz dilekçelerinde ve sanıklar müdafiilerinin duruşmalı inceleme sırasında ileri sürdükleri sübuta, vasfa ve sair hususlara değinen temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak;
1 - Sanık A. R. E. müdafii 29.01.2007 tarihli duruşmaya katılamayacağına dair mazeret bildirdiği halde 5271 sayılı CMK'nun 150/3. maddesine muhalefet edilerek müdafii yokluğunda yargılama yapılıp karar verilmesi,
2- Zimmet suçunun 5237 sayılı TCK. nun 40/2. maddesinde belirtilen özgü suçlardan olduğu ve anılan maddedeki düzenlemeye göre özgü suçlarda, ancak özel faillik niteliğini taşıyan kişi fail olabilir. Bu suçların işlenişine iştirak eden kişiler ise azmettiren veya yardım eden olarak sorumlu tutulur hükmü nazara alınarak banka görevlisi olmayan sanıklar C. F. Y. ve A. R. E.'in banka görevlisi olan sanıkların eylemlerine yardım eden olarak katıldıkları gözetilip 5237 sayılı TCK. nun 39. maddesi gereğince cezalarının yarısının indirilmesi gerekirken yazılı şekilde fazla ceza tayini,
Kabule göre de;
3- Cezaların şahsiliği ve uygulama birliğinin sağlanması bakımından daha fazla miktarda zimmete para geçirenlerle dava konusu zimmet miktarına nazaran hakça oranda ceza belirlenmesi gerekirken yeterli ve dosyaya uygun olmayan gerekçelerle sanık H. G. hakkında en üst hadden özgürlüğü bağlayıcı ceza tayini,
4- Suç tarihinden sonra 01.11.2005 gün ve 25983 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren ve 4389 sayılı Bankalar Kanununu yürürlükten kaldıran 5411 sayılı Bankacılık Kanununun 160/4. maddesinde soruşturma başlamadan önce, zimmete geçirilen para veya para yerine geçen evrak veya senetlerin veya diğer malların aynen iade edilmesi veya Uğranılan zararın tamamen tazmin edilmesi halinde, verilecek cezanın üçte ikisi indirilir hükmü getirilmiş olup, 5271 sayılı CMK.nun 2/e maddesine göre soruşturma, kanuna göre yetkili mercilerce suç şüphesinin öğrenilmesinden iddianamenin kabulüne kadar geçen evreyi ifade ettiğinden, Cem Dayanıklı Tüketim Mallan San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında Cumhuriyet Savcılığına 14.11.2000 tarihinde suç duyurusunda bulunulduğu ve dosyada mevcut ödeme belgelerine göre 915.253 YTL zimmet bedelini karşılayan miktarın soruşturma başlamadan önce 14.01.2000 tarihinde ödendiği gözetilerek üçte iki oranında indirim yapılması gerekirken zararın hüküm den önce ödendiği gerekçesiyle üçte bir oranında indirim yapılması suretiyle fazla ceza tayini,
5- 5411 sayılı Bankacılık Kanununun 160/2. maddesinde ...20.000 güne kadar adli para cezası verilir. Ancak adli para cezasının miktarı zararın üç katından eksik olamaz. hükmü düzenlenmiş, takdir edilecek gün para cezasının, artırım ve indirime tabi tutulduktan sonra 5237 sayılı TCK. nun 52. maddesindeki esaslara göre tayin edilecek sonuç adli para cezasının banka zararının üç katı olan miktara çıkartılması gerekirken gün para cezası belirlenmeden doğrudan zararın üç katı para cezası verilerek yazılı şekilde uygulama yapılması,
Yasaya aykırı, sanıklar H. G., C. B., C. F. Y., A. R. E. müdafiilerinin temyiz dilekçeleri ve duruşmalı inceleme sırasında öne sürdükleri temyiz itirazları ve katılan TMSF vekilinin ve BDDK vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden hükmün belirtilen sebeplerden dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi ile yürürlükte bulunan 1412 sayılı CMUK. nun 321. maddesi uyarınca isteme aykırı Olarak BOZULMASINA, 11.11.2010 günü oybirliği ile karar verildi.
KARŞI OY
İstanbul Devlet Güvenlik Mahkemesi Cumhuriyet Savcılığının 22.01.2001 tarihli iddianamesi ile; Cem Dayanıklı Tüketim Malları San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne 30.09.1999 tarihinde kullandırılan 504.000 USD karşılığı 232.344.000.000 TL. tutarındaki kredinin H. G.'nun doğrudan ortaklık payı olmamakla birlikte yönetiminde söz sahibi olduğu düşünülen Olsten Marketing Co. Ltd. ve Sinerji İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. firmalarının, İnterbank Levent Şubesindeki hesaplarına aktarılarak, bu firmaların finansmanında kullanıldığı, 29.11.1999 tarihinde kullandırılan 420.000 USD karşılığı 216.342.000.000 TL. tutarındaki kredinin G. firmalarından Akmaya San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin İslam Kalkınma Bankasından sağladığı yurtdışı kaynaklı kredinin geri ödemesinde kullanıldığı, 15.10.1999 tarihinde kullandırılan 1.000.000 USD karşılığı 465.850.000.000 TL. tutarındaki döviz kredisinin H. G. tarafından keşide edilen 1.000.000 USD tutarlı çekin hamili H. K.'a ödenmesinde kullanıldığı, bu Şekilde gerçekte kredi yeterliliği ve değeri bulunmayan paravan bir firma olan Cem Dayanıklı Tüketim Malları San. Tic. Ltd. Şti.'ne kullandırılmış gibi görülen ancak, banka hakim hissedarı Garipoğlu Grubu firmalarına ve H. G. kişisel kullanımına aktarılan banka kaynakları nedeniyle bankanın zararına yol açılarak, açılmaması gereken bir kredinin açılmasının sağlandığı iddiasıyla banka eski yönetim kurulu üyeleri H. G., C. B. ve Cem Tic. firmasının ortakları C. F. Y. ve A. R. E. hakkında kamu davası açıldığına göre;
Sanıkların suçlamaları kabul etmeyen Garipoğlu grubunun doğrudan ya da dolaylı işlemlerle ve banka zararına olacak şekilde finanse edilmesinin söz konusu olmadığına, her türlü kredi muamelesinin mevzuata uygun bulunduğuna, krediyi kullanan Cem Ticaret firmasının paravan bir firma olmadığına, banka zimmeti kapsamında herhangi bir eylemde bulunulmadığına, H. G. ve grubu tarafından bankaya kullandırılan tüm krediler için ipotekler verildiğine, bankaya el konulduğu tarihte banka hesaplarında mevduatı kapsayan nakit bulunduğuna yönelen savunmaları da gözetilmek suretiyle;
Cem Dayanıklı Tüketim Malları San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin mahkemece zimmet kabul edilen kredilerle orantılı kredibilitesinin olup olmadığı, krediyi alan Cem Ticaret ve kredilerin aktarıldığı iddia edilen Olsten Marketing Co Ltd. ve Sinerji İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.'lerinin mali durumları, yıllık bilançoları v.s. araştırılarak bu firmaların tamamen paravan olup olmadıkları, dava konusu üç kredinin kullanılmasında paraların iddianamede belirtilen şirketler arasında nasıl dolaştığı, kredi kullandırım talimatları, kredi ödemeleri ve dolaylı aktarım olduğu iddia edilen işlemlere dair belgelerdeki yetkilendirmeler, imzalar ve hesap hareketlerinin incelenmesi ile dava konusu işlemlerin bankacılık mevzuatına uygun olup olmadığının belirlenmesi için dosyanın üniversitelerden bankacılık konusunda uzmanlaşmış öğretim görevlisi, ceza hukukçusu ile bankacılık konusunda fiilen görev yaparak uzmanlaşmış kişilerden oluşturulacak bilirkişi heyetine tevdii ile banka kayıtları ve tüm evraklar incelettirilerek ne şekilde bankanın zarara uğratıldığı ve varsa zimmet miktarı ile belgelerdeki imzaları ve yaptıkları işlemler ile görev sürelerine göre her bir sanığın ne miktarda zarardan sorumlu bulundukları konularında ayrıntılı rapor alınıp ve varsa zimmetin niteliğinin tespit ettirilmesi ile gösterilen savunma tanıkları da dinlenilerek sanıkların hukuki durumlarının değerlendirilmesi gerekirken banka müfettişi ve bankalar yeminli murakıpları tarafından düzenlenen raporlarla yetinilip eksik soruşturma ile karar verilmesi ve,
Mahkemelerin her türlü kararlarının gerekçeli olmasının Anayasa'nın 141/3, CMK. nun 34, 230 ve 289/9 maddelerinin amir hükmü olduğu dikkate alınarak; iddia, savunma, sanıkların leh ve aleyhindeki kanıtların tartışılması, sübutu kabul edilen ve suç oluşturan eylemlerinin belirlenmesi ve yasal öğelerinin gösterilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde tüm iddialar göze alındığında yeterli açıklıkta gerekçeden yoksun şekilde zimmetin kabulüne karar verilmesinin yasaya aykırı olduğunu düşündüğümüzden hükmün gerekçeden yoksun olmadığına ve eksik soruşturma bulunmadığına dair çoğunluk görüşüne katılmıyoruz.
KARŞI OY
İstanbul Devlet Güvenlik Mahkemesi Cumhuriyet Savcılığının 22.01.2001 tarihli iddianamesi ile sanık M. B. hakkında Özel Ahmet Şimşek Eğitim Kurumları Ltd. Şti.'ne kullandırılan kredi ve Efektifbank'a Sümerbank'tan depo edilerek kaynak aktarılması eylemleri ile sanık C. B.hakkında Özel Ahmet Şimşek Eğitim Kurumları Ltd. Şti.'ne kullandırılan kredi nedeniyle açılan davada hüküm kurulmadığından sanıklar hakkındaki hükmün başka sebeplerle bozulması da dikkate alınarak açılan dava nedeniyle hüküm kurulması gerektiğinden bu hususunda bozma sebebi olarak sayılması yerine zamanaşımı süresince her zaman karar verilebileceğine dair çoğunluk görüşüne katılmıyorum. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy