(766 S. K. m. 13, 23, 50) (1086 S. K. m. 13)
Dava: Taraflar arasında tapulama tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle temyiz isteğinin kanuni süresinde olduğu anlaşıldı, tetkik raporu ve dosyadaki kağıtlar okundu, tetkik hakiminin açıklaması dinlendi, gereği görüşüldü:
Karar: Tapulama sırasında 5 parsel sayılı 71300 m.2 yüzölçümündeki taşınmaz, tapu kaydına, tapu dışı işlemle pay satın almaya dayanılarak davalı taraf adına tesbit edilmiştir. Temyiz eden dışında kişilerin itirazı tapulama komisyonunca reddedilmesi üzerine o kişiler tarafından dava açılmıştır. Daha önce hükmü temyiz eden Selahattin' in diğer davacıların dayandığı tapu kaydına dayanarak Muş Asliye Hukuk Mahkemesi'ne açmış olduğu dava, görevsizlik kararı ile tapulama dosyasının görülmekte olduğu Bitlis Tapulama Mahkemesi'ne devredilmiştir. Mahkemece S. I.nin davası hakkında görevsizlik kararı verilmiş; hüküm, davacı S. I. tarafından temyiz edilmiştir.
Tapulama Kanunun 13. maddesi hükmünün uygulanmasında tapulama müdürü, o bölgedeki asliye ve sulh hukuk mahkemelerinden o taşınmazla ilgili davaların listesini alır ve Tapulama Kanununun 23. maddesi dışında ayrık bir yöntemle tapulama tutanağı da ya malik hanesini ya da geometrik durumu açık bırakılmak suretiyle tapulamasını yaptırarak tutanağı dava ile birleştirilmek üzere o bölgedeki tapulama mahkemesine verir. Bu yöntem uygulanırken kuşkusuz Tapulama Kanunun 13. maddesindeki Mahalli Mahkeme deyiminden o bölgedeki asli ve ya da sulh hukuk mahkemelerinin anlaşılması gerekir. Olayda Tapulama Kanunun 13. maddesi uygulanmamıştır. Uygulanan madde Tapulama Kanunun 6. ve 50. maddesi hükümleridir. Tapulama Kanunun 50. maddesindeki mahalli mahkeme deyimi sınırlılık ifade etmemektedir. Bir başka bölgede görülmekte olan ve fakat o bölgede tapulaması yapılmış bulunan uyuşmazlık konusu taşınmazla ilgili tüm davalar, taşınmazın bulunduğu bölge tapulama mahkemesinde görülür. Olayda Muş Asliye Hukuk Mahkemesi'ne açılan dava kuşkusuz HUMK. nun 13. maddesi hükmünce re' sen yetkisizlik kararı ile Bitlis Mahkemesi'ne gönderilmek zorunluluğundadır. Bitlis Merkez Bölgesi'nde tapulama başladığı için artık Bitlis Asliye Hukuk Mahkemesi'nin yetkisi ve görevi sona ermiştir. Bu durumda yetkili ve görevli mahkeme Bitlis Tapulama Mahkemesi'dir. Mahkemenin bu yönü göz önünde tutarak özellikle tapulaması yapılmış olan taşınmazların hukuksal ve geometrik durumları ile ilgili olan tüm uyuşmazlıkların birlikte çözümlenmesi temel kuralından da hareket edilmek suretiyle S. İ. nin davasına bakılmak gerekirken olayda uygulama yeri olmayan Tapulama Kanunun 13. maddesindeki kuralları bağlı kalınarak görevsizlik kararı verilmiş olması isabetsiz temyiz itirazları bu nedenlerle
Sonuç: Yerinde olduğundan kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 766 sayılı Tapulama Kanunun 73. madde uyarınca harç alınmasına mahal olmadığına, 30.01.1980 gününde oybirliği ile karar. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy