(1086 S. K. m. 253, 271, 278, 427) (766 S. K. m. 88)
Dava: Köyceğiz Tapulama Mahkemesi'nin 12 Nisan 1985 gün ve 982/105 esas sayılı keşif tutanağında alınan kararla keşfe katılmayan yerel bilirkişi hakkında verilen hafif para ve hafif hapis cezalarının kanun yararına bozulması Adalet Bakanlığı'nın isteği üzerine C. Başsavcılığı'nın 25.4.1986 gün ve Hukuk 13 sayılı yazıları ile temyizen ileri sürülmüş HUMK. 427/6, bozma nedeni olarak:
Bilirkişiye jandarma aracılığıyle yapılan tebligatta 12, 13, 14 Nisan 1985 tarihinde Hamit Köyü'nde, saat 09.00'da başlayacak olan keşif yerinde hazır bulunmasının belirtildiği, bilirişice gönderilen mazaret dilekçesi hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmeden hakkında ihzar çıkarıldığı ihzarın infaz olunmadığı, önceden seçilen diğer bilirkişilerle keşfin yapıldığ gelmeyen ve mazeret belirten bilirkişi H. Ali hakkında ise keşfe konu 69 dosyanın her birisinden ayrı arı 1.500'er TL. olmak üzere toplam 103.500.-TL. hafif para ve ayrıca 15 gün hafif hapis ile HUMK.nun 253, 278/son, 271. maddeleri uyarınca cezalandırılmasına karar verildiği, resmi olmayan bilirkişilerin kural olarak bilirkişiliği kabul zorunda olmadıkları, bu durumda usulüne uygun davetiye ile çağrılmış olup da geçerli sebep olmaksızın mahkemeye veya keşif yerine gelmeyen bilirkişinin ancak para cezasına mahkum edilebileceği HUMK. 278, 271, 253; olayda ise yerel bilirkişiye 69 dosyanın keşfi yapılacağı ayrı ayrı tebliğ edilmediği ve esasen 12.4.1985 gününde de 69 dosyanın keşifleri yapılmadığı halde toplam 103.500-TL. para ve ayrıca HUMK. nun 271. maddesinin olayda uygulanması söz konusu olmadığı halde onbeş gün hafif hapis cezaları ile tecziyesine karar verilmesinin usul ve kanuna aykırı görüldüğü belirtilmiş, dosyası Dairemize gönderilmiş olmakla incelendi, gereği görüşüldü:
Karar: HUMK.nun 427/VI. maddesinde, kesin olarak verilen hükümlerle niteliği bakımından yürürlükteki hukuka aykırı bir sonucu ifade eden ve Yargıtay'ca incelenmeksizin kesinleşmiş bulunan hükümlerin Adalet Bakanlığı'nın göstereceği lüzum üzerine Cumhuriyet Başsavcısı tarafından kanun yararına temyiz olunacağı hükmü yer almıştır. Olayımızda davanın sadece taraflarını ilgilendiren, davanın sonucunu belirten, usul hukukunun tanımladığı hüküm bulunmamakla birlikte inzibatı cezalara muhatap olan yerel bilirkişi vekilinin (= Av.) kararın kaldırılması yolunda mahkemesine yaptığı başvuru üzerine yerel mahkemenin 20.5.1985 günlü ek kararında cezanın kesin olduğunu belirtmesi karşısında ve ayrıca davanın tarafları dışındaki kişi hakkında verilmiş bir kararın yargı denetiminden uzak tutulamayacağı göz önüne alınarak böyle bir kararın da kanun yararına temyiz konusu edebileceği kabul edilerek işin esastan incelenmesine geçirilmiştir.
Davetiye kağıdında ücret verileceği gösterildiği halde özürsüz olarak tapulama mahkemesine gelmeyen bilirkişilere, şartlarının oluşması halinde yalnızca para cezası verilebileceği 766 sayılı Tapulama Kanununun 88. maddesinde özel hüküm olarak yer almıştır. Bu özel hükme rağmen genel hükümlere gidilerek uygulama yapılması isabetli olmadığı gibi sadece para cezası tayini için bile Tapulama Kanununun 88. maddesi şartları oluşmamıştır. Kaldı ki, yerel bilirkişi usulüne uygun davetiye ile çağrılmadığından da HUMK.258 genel usule göre HUMk. 278/son, 253 para cezasına mahkum edilemeyeceği gibi 69 dosya için de davetiye tebliğ olunmadığından bu sayıya varan para cezasına mahkumiyetli de esasen söz konusu olamaz.
Üstelik hakkında hapis cezası da verilen yerel bilirkişi H. Ali, HUMK. 278 anlamında malumatına müracaat edilecek hususu bilmeksizin sanatını icra etmesi kabil olmayan ve elenen icrayı sanat eden kimseler"den sayılmadığı cihetle bilirkişiliği kabule mecbur olamayacağından bu yoldaki karara uymaması halinde hapisle cezalandırılması da olanaksızdır HUMK. 278.271.
Sonuç: C. Başsavcılığı'nın kanun yararına temyiz isteği yerinde görüldüğünden Köyceği Tapulama Mahkemesi'nin 982/105 esas sayılı dosyasında yerel bilirkişi H. Ali aleyhine 12.4.1985 günlü keşif ara kararı ile verilen onbeş gün hafif hapis ve toplam 103.500.-TL. hafif para cezası ile cezalandırılması yolundaki kararın kanun yararına BOZULMASIN, söz konusu karar davanın tarafları ile ilgili hüküm mahiyetinde bulunmadığından sonuçlarının ortadan kaldırılmasına, karardan bir örneğin Adalet Bakanlığı'nı gönderilmesine ve Bakanlıkça Resmi Gazete'de yayınlatılmasına, eldeki dosyanın iadesine, 7.11.1986 günü oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy