(1086 S. K. m. 38)
Dava: Taraflar arasında kadastro tesbitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi hazine tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşılmakla, dosya incelendi. Dosyadaki belgeler okundu. Tetkik hakiminin açıklamaları dinlendi, gereği görüşüldü:
Karar: Kadastro sırasında 206 parsel sayılı 1.382.000 m2 yüzölçümündeki taşınmaz pay tapu kayıtlarına, vergi kaydına ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanılarak Ali A. ve paydaşları adına, 207 parsel sayılı 40200 m2 yüzölçümündeki taşınmaz ise başka tapu kayıtlarına dayanılarak Ali A., Hatice E. ve Hasbi A. adına tespit edildiği ve taşınmazların tutanaklarında Asliye Hukuk Mahkemesinde davalı oldukları da belirtilmiştir. Hazine Hatice K., Ali S., Şerife K., Hakkı T., Hasbi A., Nakiye Ç. ve Hakkı Saygılı 206 parsel sayılı taşınmazın tesbitine; Hazine Şerife K. ve Hakkı Saygılı ise 207 parsel sayılı taşınmazın tesbitine itiraz etmişlerdir. Asliye Hukuk Mahkemesinde davacı Zahide K., Mediha K. ve Hanım Ş. tarafından hazineye karşı açılan el atmanın önlenmesi davası görevsizlik kararı ile Kadastro Mahkemesine aktarılmıştır. Kadastro Müdürlüğünden aktarılan kadastro tutanakları ile itirazlara ilişkin dava dosyaları aktarılan dava dosyası ile tesbitten sonra Hüseyin ve Mahir A. tarafından Hasan A. ve paydaşları aleyhine açılan katılma niteliğinde olduğu belirlenen dava konusu taşınmazlara yönelik el atmanın önlenmesi davası birleştirildikten sonra yargılama sırasında, Hanım Ş., Tufan A., Hasan A. ve İbrahim K. da değişik nedenlerle davaya katılmışlardır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda hazinenin 207 parsele yönelik davasının reddine, 206 parsel sayılı taşınmaza yönelik davasının kısmen kabulüne, kısmen reddine, diğer davacılar ve katılanların davalarının reddine, 207 parsel sayılı taşınmazın tesbit gibi Ali A., Hatice E. ve Hasbi A. adına 206 parsel sayılı taşınmazın B harfi ile gösterilen 1377066 m2 yüzölçümündeki kesiminin son parsel numarası ile hazine adına A harfi ile işaretlenen 45934 m2 yüzölçümündeki bölümünün ise tesbitinde olduğu şekilde Ali A., Zahide K., Hanım Ş., Fatma Ö., Nebiha Mediha K. adına tesbitine karar verilmiş, hüküm; hazine tarafından temyiz edilmiştir.
Kural olarak öğretide ve uygulamada yerleşik görüşe göre taraf koşulunun oluşturulmamış olması başlı başına bozma nedenidir. Musa kızı F.'tan olma davalı Hanım Ş.'in kayden 22.11.1973 tarihinde vefat ettiği dosya içeriğinden anlaşıldığı gibi, adı geçen davalı Hanım Ş.'in davaya da usulün 53 ve onu izleyen maddeleri hükmü uyarınca yöntemine uygun biçimde katıldığı da anlaşılmaktadır. Ne var ki, kayden vefat ettiği belirlenen Musa kızı F.'tan olma davalı Hanım Ş.'in evlenerek geldiği haneden mirasçıları sağlıklı biçimde belirlenerek yöntemine uygun şekilde dava dilekçesi ve duruşma günü belirlenecek mirasçılara tebliğ edilerek ilgililer yönünden taraf koşulu oluşturulmamıştır.
Öte yandan davacı Ali S.'nın ölü olduğu, mirasçılarından Raziye'nin de ölü olduğu dosya içeriği ile belirlenmiştir. Ne var ki, mahkemece Ali S. mirasçılarından ölü olduğu belirlenen Raziye S.'ya 7201 sayılı Tebligat Kanunun 28. maddesi hükmü uyarınca ilan yoluyla tebligat yapılmıştır. Kural olarak ölü kişiye tebligat yapılması hukuken olanaksızdır. Hal böyle olunca tebligatın geçersiz olduğu tartışmasızdır.
Kaldı ki davalı Zahide K.'nun getirtilen nüfus kayıt örneklerine göre kayden sağ olduğu, eşi Mehmet E.'in vefat ettiği anlaşılmaktadır. Mahkemece, Zahide K.'nun ölü olup olmadığı yöntemine uygun şekilde belirlenmemiştir. Davalı Zahide K.'nun ölü, olup, olmadığı yöntemine uygun şekilde araştırılıp soruşturulmalı, ölmüş ise nüfus kaydına işlettirilerek Zahide K.'nun vukuatlı şekilde ve eşi Mehmet E.'den olma mirasçıları dışında önceki eşinden başka mirasçıları bulunup, bulunmadığı araştırılmalı, var ise adı geçenlerin de davada taraf olacakları düşünülmelidir.
Mahkemece sağlıklı bir sonuca varılabilmesi için yöntemine uygun şekilde davada taraf koşulunun oluşturulması zorunludur. O halde kayden, 22.11.1973 tarihinde vefat ettiği belirlenen Musa kızı F.'tan olma, davalı ve yönteme uygun biçimde davaya katıldığı anlaşılan, Hanım Ş. ile davacı Ali S. mirasçısı Raziye S. mirasçıları ve davalı Zahide K.'nun az yukarıda belirlenen biçimde vefat ettiği saptandığı takdirde, eşi, Mehmet E.'den olma çocukları dışında kalan ilk eşinden olma başka mirasçıları da varsa adı geçenlerin ilgili nüfus müdürlüğünden tüm mirasçılarını gösterecek şekilde onaylı nüfus kayıt örnekleri getirtilmeli, kimlikleri bu yolla, tebliğe elverişli adresleri, zabıta aracılığıyla belirlenmeli, adı geçenlere, dava dilekçesi ve duruşma günü, yöntemine uygun şekilde tebliğ edilmeli, adı geçenler duruşmaya geldiklerinde, kendilerinden davaya karşı diyecekleri delilleri sorulup, saptanmalı, gösterecekleri deliller toplanmalı, bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna uygun bir karar verilmelidir.
Sonuç: Mahkemece davada taraf koşulu oluşturulmadan işin esası hakkında yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz davalı-davacı hazinenin temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, bozma nedenlerine göre de sair yönlerin şimdilik incelenmesine yer olmadığına, 12.05.2005 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy