(2004 S. K. m. 67) (ASKİ Tarifeler Yönetmeliği m. 44, 59)
Dava: Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davalı tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:
Karar: Dava, haksız fiilden kaynaklanan tazminat alacağının tahsili için başlatılan icra takibine karşı öne sürülen itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de, yapılan araştırma ve soruşturma, toplanan deliller hüküm vermeye yeterli olmadığı gibi, varılan sonuç da yasal düzenlemelere uygun düşmemiştir.
ASKİ Genel Müdürlüğünce yayımlanan ve tutanak tarihinde yürürlükte bulunan Tarifeler Yönetmeliğinin 59. maddesinin (a) bendi hükmünde, abone olmaksızın su dağıtım şebeke hattından veya şube yolundan İdareye ait kuyu veya kaynaktan su temin etmek, kaçak su kullanma fiili olarak tanımlandıktan sonra, bu şekilde su kullananlar hakkında saptanabilmişse o tarihten, saptanamamış ise 3 aydan beri; konutlarda daire başına ayda 10 m3 su tüketildiği varsayılarak, saptama tarihindeki konut tarifesinin altı katı cezası ile birlikte; kaçak su kullanan işyeri veya sanayi ise süre bakımından yukarıda ki esasa göre 44. maddeye göre saptanacak ortalama aylık tüketim in saptama tarihindeki işyeri tarifesinin altı katı cezası ile birlikte tahsil edileceği belirtilmiş, ancak atıksu bedeli için cezalı yaptırım öngörülmemiş, 44. madde hükmünde de, işyeri ve sanayi aboneleri yönünden güvence bedelinin işyerinin ve sanayinin büyüklüğü, çalışan personel sayısı ve üretimde suyun rolü dikkate alınarak, Büyük Ankara İçme Kullanma ve Endüstri suyu Projesi'nin kabul ettiği kişi başına su tüketim miktarı baz alınarak su tüketileceği varsayılmak suretiyle bulunacağı açıklanmıştır.
Toplanan delillerden davalının abone olmaksızın kaçak su kullandığı yerin büro olarak faaliyette bulunulan işyeri olduğu anlaşılmaktadır. Hal böyle olunca kaçak su bedelinin az yukarıda açıklanan yönetmeliğin 59 ve 44. maddeleri hükmünde açıklanan yönteme göre, keşif yapılarak ve gerekirse davalı şirketin ticari defterleri de incelenerek işyerinin büyüklüğü, çalışan personel sayısı ve Büyük Ankara İçme Kullanma ve Endüstri suyu Projesi'nin kabul ettiği kişi başına su tüketim miktarı baz alınarak su tüketileceği varsayılmak suretiyle hesap yapılması gerekir. Ne var ki mahkemece işyerinin bulunduğu yerde keşif yapılarak işyeri ve davalının ticari defterleri incelenmemiş, kullanılan su ve atık su bedelinin hesaplanması için bilirkişi incelemesi yaptırılmış, uzman bilirkişi tarafından düzenlenen raporda, davalı tarafın kullandığı kaçak atık su bedelini 6 kat cezalı bedel üzerinden ödemesi gerektiği açıklanmış, mahkemece alınan bu bilirkişi raporu benimsenerek yazılı şekilde karar verilmiştir. Dosya içeriğindeki belgelere ve yayınlanan yönetmeliğe aykırı olarak düzenlenmiş yetersiz bilirkişi raporu benimsenerek, eksik araştırma ve soruşturma ile hüküm verilemez.
Hal böyle olunca, mahkemece açıklanan hukuki olgular dikkate alınarak öncelikle DSİ Genel Müdürlüğü veya Bölge Müdürlüğünden Büyük Ankara İçme Kullanma ve Endüstri Suyu Projesi'nde işyerleri için kabul edilen kişi başına su tüketim miktarı sorularak saptanmalı, konusunda uzman bilirkişi eşliğinde davalıya ait işyerinde keşif yapılarak işyerinin tutanak tarihindeki büyüklüğü, çalışan personel sayısı gerekirse davalının defter ve belgeleri de incelenmek suretiyle duraksamasız saptanmalı, daha sonra uzman bilirkişi veya bilirkişi kurulundan davalının işyerinde kullandığı ve davacı idareye ait kanalizasyon şebekesine deşarj ettiği atık su bedelinden cezalı olarak sorumlu tutulamayacağı dikkate alınıp yönetmelikteki esaslar da değerlendirilerek alacağın miktarı yönünden ayrıntılı, gerekçeli ve doyurucu rapor alınmalı ve sonucuna uygun karar verilmelidir.
Sonuç: Mahkemece böylesine bir araştırma ve soruşturma yapılmaksızın, eksik araştırma ve soruşturma ile atıksu bedeli yönünden yönetmelik hükümlerine aykırı düşen bilirkişi raporu esas alınarak yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz davalı tarafın temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin ödenen 562,90 TL harcın istek halinde davalı tarafa iadesine, 28.09.2010 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy