(818 S. K. m. 41, 42, 43) (1086 S. K. m. 74)
Dava: Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca duruşmalı olarak tetkiki istenilmekle, duruşma için tebliğ edilen 23.02.2010 günü belirlenen saatte temyiz eden TÜPRAŞ A.Ş. Genel Müdürlüğü vekile Av. Burç Onat ve aleyhine temyiz istenilen Orhan Cengiz vekili Av. Adnan Günaydın geldiler. Gelenlerin huzuru ile duruşmaya başlandı. Duruşmada hazır bulunan tarafların sözlü açıklamaları dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. Tetkik Hakiminin raporu okundu. Dosyadaki belgeler incelendi. Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendi. Gereği görüşüldü:
Karar: Dava, haksız fiilden kaynaklanan maddi tazminat alacağının tahsili istemine ilişkindir.
1- İddia ve savunmaya, duruşma tutanaklarına yansıyan bilgi ve belgelere, bu yolla saptanan dava niteliğine, özellikle iddia ve savunmanın kıymetlendirilmesi yönünden bilgilerine başvurulan ve hükme dayanak yapılan uzman bilirkişi raporunun niteliği, içeriği ve dosya kapsamında toplanıp değerlendirilen delillere, delillerin takdir, tahlil ve tartışımına ait hükümde gösterilen gerekçelere, hükmüne uyulan bozma kararı çerçevesinde işlem yapılmasına, hüküm verilirken bozma kararı dışında kalarak kesinleşen yönlerin de göz önünde bulundurulmasına, daha önce temyiz itirazı olarak öne sürülen ancak yerinde görülmediği için reddedilen hususların kesinleşmiş sayılmasına, kesinleşmiş konuların yeniden temyize getirilmesinin mümkün olmamasına, mahkemece tazminine karar verilen mal ve bina hasarı yönünden bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı TÜPRAŞ Genel Müdürlüğünün aşağıdaki bendin dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine,
2- Davalı TÜPRAŞ Genel Müdürlüğünün kira kaybı ve binada meydana gelen değer kaybı yönünden kurulan hükme yönelik temyiz itirazlarına gelince; mahkemece bozma kararına uyulmuştur. Kural olarak bozma kararına uyulmakla orada belirtilen şekilde işlem yapılması yolunda lehine bozma yapılan taraf için kazanılmış hak, aynı doğrultuda işlem yapılması yolunda yerel mahkeme için zorunluluk doğar.
Önceki bozma kararında açıkça belirtildiği üzere binada meydana gelen değer kaybına hükmedilebilmesi için değer kaybının kalıcı nitelikte olması zorunludur. Mahkemece bozmaya uyularak yapılan keşif sonrasında alınan bilirkişi raporu ve dosya içerisine getirtilen belgelerden, binadaki değer kaybının patlama sebebiyle yörede meydana gelen geçici nedenlerden açık bir anlatımla psikolojik sebeplerden kaynaklandığı anlaşılmaktadır. Bu nitelikteki değer kayıpları ileride tazmin ve telafi imkanı bulunduğundan kalıcı değer kaybı olarak nitelendirilemez.
Öte yandan HUMK'un 74. maddesi hükmüne göre de mahkeme tarafların iddia ve savunmaları ve talepleri ile bağlıdır. Kural olarak mahkemenin istekten fazlasına veya başka bir şeye hükmetmesi olanak dışıdır. Bu kurallar sadece toplam istemde değil, her bir zarar kalemi için de uygulanır. Toplanan delillerden davacı Orhan Cengiz'in dava dilekçesinde aylık 500,00 TL olmak üzere toplam 4.000,00 TL kira kaybı isteminde bulunduğu bu isteme göre kira kaybının 8 ay için olduğu gözetildiğinde, kira kaybının 8 aylık süre için hesaplanacağı kuşkusuzdur. Mahkemece bu olgu göz ardı edilerek süreye ait istek kalemi yönünden talebi aşar biçimde toplam 4.000,00 TL'nin tahsiline karar verildiği anlaşılmaktadır. Talebi aşar biçimde hüküm verilemez.
Sonuç: Hal böyle olunca; mahkemece değer kaybı isteminin reddine karar verilmesi, ayrıca kira kaybı yönünden de taleple bağlı olarak 8 aylık kira kaybına hükmedilmesi gerekirken, bina değer kaybı yönünden delillerin takdirinde yanılgıya düşülerek, kira kaybı istek kalemi yönünden de talep aşılarak yazılı biçimde hüküm verilmesi isabetsiz, davalı TÜPRAŞ Genel Müdürlüğü'nün temyiz itirazları bu sebeplerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün bozulmasına, Yargıtay duruşmasında kendisini vekille temsil ettiren davalı TÜPRAŞ Genel Müdürlüğü yararına takdir ve tesbit edilen 750,00 TL vekalet ücretinin davacı taraftan alınarak davalı TÜPRAŞ Genel Müdürlüğü'ne verilmesine, peşin ödenen 953,80 TL harcın istem halinde davalı TÜPRAŞ Genel Müdürlüğü'ne iadesine, 30.03.2010 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy