(6098 S. K. m. 51, 52) (2918 S. K. m. 87)
Dava ve Karar: Taraflar arasındaki tahkim davası hakkında Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından verilen 17.02.2015 tarih, 2015/1273 sayılı karara karşı yapılan itiraz üzerine Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti tarafından verilen 04.06.2015 tarih, 2015/574 sayılı itirazın reddine dair kararın, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Davacı vekili, davalının trafik sigortacısı olduğu aracın karıştığı kazada, araç içinde yolcu olarak bulunan davacı murisinin öldüğünü, davacının ölenin desteğinden yoksun kaldığını, davalıya yapılan başvuru üzerine ödeme yapılmış ise de bu bedelin gerçek zararın altında kaldığını, bakiye destek tazminatı için davalıya yapılan başvurunun sonuçsuz kaldığını belirterek, belirsiz alacak davası olarak açtıkları davada fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davacı için 5.000,00 TL. destekten yoksun kalma tazminatının, temerrüt tarihinden işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş; 05.02.2015 tarihli artırım dilekçesiyle, taleplerini 201.811,54 TL'ye yükseltmiştir.
Davalı vekili, davacının başvurusu üzerine açılan hasar dosyasında alınan aktüer raporuyla davacı eş ve çocuk için saptanan toplam 48.168,00 TL. tazminatın 23.07.2014'te ödendiğini ve poliçeden doğan sorumluluklarının son bulduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte, davacı desteğinin iki promil alkollü sürücünün aracına binmekle müterafik kusurlu olduğu ve desteğin hatır amaçlı taşındığı gözetilerek tazminattan indirim yapılması gerektiğini, davacı tarafın avans faizi talebinin de yersiz olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.
Sigorta Hakem Heyeti tarafından, iddia, savunma ve toplanan delillere göre; başvurunun kısmen kabulü ile 175.110,71 TL. tazminatın 20.06.2014 tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, fazla isteğin reddine karar verilmiş; bu karara davalı vekili İtiraz Hakem Heyeti nezdinde itiraz etmiştir. Sigorta İtiraz Hakem Heyeti tarafından, davalıya sigortalı araç sürücüsünün alkollü olduğuna ve desteğin sigortalı araçta hatır için taşındığına dair delil bulunmadığı gerekçesiyle, davalının itirazının reddine karar verilmiş; karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dava, ölümlü trafik kazası nedeniyle, ölenin yakınının destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.
Kaza tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun "tazminatın belirlenmesi" başlıklı 51. maddesinde; hakimin, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirleyeceği belirtilmiş; "Tazminatın indirilmesi" başlıklı 52. maddesinde ise; zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise hakimin, tazminatı indirebileceği ya da tamamen kaldırabileceği açıklanmıştır.
Somut olayda; davacının desteğinin, davalının sigortaladığı araç sürücüsü ... sevk ve idaresindeki araçta yolcu olduğu, Dinar Devlet Hastanesi tarafından düzenlenen rapora göre, davalı sürücünün kazadan sonra yapılan ölçümde 2,00 promil alkollü olduğu, ceza soruşturmasında, davacının beyanı ile de sürücü ve desteğin alkollü oldukları, davalı sürücüsünün direksiyon hakimiyetini kaybetmesi nedeniyle kazanın gerçekleştiği, davacı desteğinin alkollü sürücünün aracına binmekle müterafik kusurlu olduğu anlaşılmaktadır. Buna göre, TBK'nın 52. md. uyarınca maddi tazminattan makul oranda hakkaniyete uygun indirim gerekip gerekmediğinin irdelenip tartışılması ve müterafik kusur indirimi yapılması gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
2-Davalı taraf yaptığı tüm savunmalarda, davacı desteğinin, trafik sigortalı araçta hatır için taşındığını ifade etmiş, hakem heyeti tarafından bu hususta herhangi bir araştırma yapılmamış, desteğin hatır için taşındığına dair delil bulunmadığı gerekçesiyle, tazminattan hatır indirimi yapılmamıştır.
2918 sayılı KTK'nun 87/1. maddesinde "Yaralanan veya ölen kişi, hatır için karşılıksız taşınmakta ise veya motorlu araç, yaralanan veya ölen kişiye hatır için karşılıksız verilmiş bulunuyorsa, işletenin veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin sorumluluğu ve motorlu aracın maliki ile işleteni arasındaki ilişkide araca gelen zararlardan dolayı sorumluluk, genel hükümlere tabidir" düzenlemesine yer verilmiş; aracın hatır için verildiği ya da hatır için taşıma yapılan durumda oluşacak zararlarla ilgili değerlendirmenin genel hükümlere tabi olduğu belirtilmiştir. Anılan kanun hükmünün atıf yaptığı genel hükümler, Türk Borçlar Kanunu'nun sorumluluğa ilişkin hükümleri olup, böylesi durumda 6098 sayılı TBK'nın 52. md. uygulama alanı bulacaktır.
Davaya konu trafik kazasında, davacı desteğinin, sigortalı araç sürücüsü ... sevk ve idaresindeki araçta yolcu olarak bulunduğu görülmektedir. Kazaya ilişkin olarak yürütülen ceza soruşturmasında alınan beyanlarda, gerek davacı gerekse araç sürücüsünün annesi olan ..., destek ile sürücünün arkadaş olduklarını ifade etmişlerdir. Bu durum karşısında, davacı desteği ile araç maliki ve/veya sürücüsü arasındaki ilişki ve davacı desteğinin araçta herhangi bir bedel karşılığı taşınması durumu olmadığı gözetilerek, olayda hatır taşıması olduğu kabul edilerek tazminattan indirim yapılması gerekirken, yanılgılı değerlendirme ve hatalı gerekçe ile yazılı olduğu biçimde hüküm tesis edilmesi doğru görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda (1) ve (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA; peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine 06.04.2017 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy