(2644 S. K. m. 21)
R. Ç. ve müşterekleri ile Hışıroğlu Köyü Tüzel Kişiliği aralarındaki tapu iptali ve tescil davasının reddine dair Devrek Asliye Hukuk Hakimliğinden verilen 25.12.2003 gün ve 356/587 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacılar vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla, dosya incelendi, gereği düşünüldü.
Davacılar vekili, vekil edenleri ile miras bırakanına ait olan dava konusu taşınmazın kadastro çalışmaları sırasında 103 ada 61 parsel numarasıyla davalı köy tüzel kişiliği adına tespit ve tescil edildiğini açıklayarak tapu kaydının iptali ile adlarına tapuya tesciline karar verilmesini istemiştir.
Davalı köy vekili, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur. Mahkemece, tescil konusu taşınmazın eski Devrek yolu olduğu, davacıların sınırında yer alan taşınmazlarını genişletmek suretiyle işgal etmeye başladıkları ve kazanma koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi üzerine; hüküm, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.
3599 m2 yüzölçümlü dava konusu 61 parsel, senetsizden 20.05.1994 tarihinde arsa niteliğiyle köy tüzel kişiliği adına tespit edilmiş, Hazinenin itirazı üzerine yapılan inceleme sonunda, komisyon kararı ile tespit gibi davalı köy tüzel kişiliği adına tespit edilmiştir.
Davacılar vekili, dava konusu yerin vekil edenleri ile miras bırakanlarının eskiden beri kullandıkları yer olduğunu ileri sürerek iptal ve tescil isteğinde bulunmuştur. Yerel bilirkişi ve tanıklar, davacı ve miras bırakanlarının tespitten geriye doğru 20 yıldan fazla süre ile tasarrufta bulunduğunu bildirmişlerdir. Tapu kaydına göre dava konusu yerin kuzey batısında yer alan 103 ada 53 parsel davacılar ile diğer iştirakçiler adına tapuya kayıtlı olan bir yerdir.
Toplanan deliller ve dosya içeriğine göre dava konusu edilen yer eski Devrek yolu olup, paftaya göre güney doğusundan geçen yeni Devrek-Zonguldak asfaltının açılması sonucu terk edilen bir yerdir. 2644 sayılı Tapu Kanunu'nun 21.maddesi hükmüne göre; yol fazlalıkları ve artıklarının koşulları mevcut olduğu takdirde ilgisi yönünden ilgili belediye ve köy tüzel kişiliği adına tespit ve tescil edilmesi veya güzergah değişikliği nedeniyle eylemli olarak yol olarak kullanılmaması halinde böyle bir yer sınırları dahilinde bulunan belediye veya köy adına tespit edilir. Belediye veya köy adına tespit edilecek bir yerin koşulları oluştuğu taktirde, gerçek kişi veya kişiler tarafından da kazanılması mümkün olabilir. Somut olayda; eski Devrek yolu olan taşınmaz üzerinde kazanma koşullarının oluşmadığı, davacıların sınırında bulunan taşınmazlarını genişletmek suretiyle işgal ettikleri gerekçesiyle davanın reddine karar davanın reddine karar verilmiştir.Az öncede açıklandığı üzere, bu tür yerlerin kazanılması mümkündür. İddia ve taşınmazın belirlenen niteliği göz önünde tutularak eski yolun hangi tarihte terk edildiği, o tarihten köy tüzel kişiliği adına tespit edildiği tarihe kadar kazanma koşullarının oluşup oluşmadığının araştırıp belirlenmesi, ondan sonra uyuşmazlık hakkında hüküm kurulması gerekirken eksik incelemeye dayanılarak yazılı şekilde davanın reddine karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.
Davacılar vekilinin temyiz itirazları bu bakımlardan yerinde olduğundan kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerle HUMK.nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 10.100.000 lira peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine 11.11.2004 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy