8. Hukuk Dairesi 2004/7724 E., 2005/1781 K.
MER'A NİTELİĞİNİN TESPİTİ MER'AYA ELATMANIN ÖNLENMESİ 4342 S. MERA KANUNU [ Madde 19 ]"İçtihat Metni"
Ömer ile Oğlakkaya Köyü Tüzel Kişiliği aralarındaki elatmanın önlenmesi davasının kabulüne dair (Sarız Asliye Hukuk Hakimliği)nden verilen 16.7.2004 gün ve 118/145 sayılı hükmün duruşma yapılması suretiyle Yargıtay'ca incelenmesi davalı köy vekili tarafından istenilmiş olmakla dosya incelenerek, gereği düşünüldü:
Davacı Ömer vekili, dava dilekçesinde mevkii ve sınırlan yazılı taşınmaza davalı köy tüzel kişiliğinin mer'a olduğunun ileri sürerek vekil edeninin yararlanmasına karşı koyduğunu, elatmasının önlenilmesine karar verilmesini İstemiştir.
Davalı Oğlakkaya Köyü vekili, dava konusu taşınmazın vekil eden köye ait mer'a ve yaylak yeri olduğunu, Sarız Asliye Hukuk Mahkemesinin 1990/23 esas, 1991/86 karar sayılı hükmü ile teslim edildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Mahkemece, davacının 20 yıldan fazla süre ile zilyet olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmesi üzerine; hüküm, davalı Köy vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, tapusuz taşınmaza elatmanın önlenilmesi isteğine ilişkindir. Dosya içeriğine göre davalı Oğlakkaya köyü ile davada taraf durumunu almayan Değirmendere Köyü sınırları arasında yer alan dava konusu taşınmazın tapusuz olduğu ve bu yerde kadastro çalışmalarının yapılmadığı belirlenmiştir. Yerel bilirkişi ve davacı tanıkları, dava konusu yerin davacı ve miras bırakanı tarafından 60 seneyi aşkın zamandan beri tarım arazisi olarak kullanıldığını bildirmişlerdir. Mahkemece dava konusu yer üzerinde davacı yararına kazanma koşullarının oluştuğu, davalı köyün savunmasında ileri sürmüş olduğu esas numarası yazılı dosyada dava konusu edilen taşınmaz ile dava konusu taşınmazın aynı yer olmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Savunmada ileri sürülen Sarız Asliye Hukuk Mahkemesinin 1990/23 esas nolu dava dosyasında; şimdiki davanın davalısı Oğlakkaya Köyü Tüzel kişiliğinin mer'aya elatmanın önlenilmesi amacıyla Değirmentaşı Köyü tüzel kişiliği aleyhine açtığı davanın sonunda 1.9.1991 gün 23/86 sayılı kararla davanın kabulüne karar verildiği, davalı Köy Tüzel Kişiliğinin temyizi üzerine Yargıtay 14. Hukuk dairesince onanarak karar düzeltme isteğine başvurulmaksızın kesinleşmiştir. Davacı Ömer davalı Köy lehine sonuçlanan davada taraf durumunu almamıştır. Diğer yönden teknik bilirkişiler tarafından düzenlenen 22.6.2004 günlü rapor ve ekli krokide taşınmazların aynı olmadığı belirtilmiştir. Toplanan delillere ve dosya içeriğine göre davanın kabulüne karar verilmesi doğru gözükmekte ise de, yapılan inceleme hüküm vermeye yeterli değildir. Dava dilekçesindeki açıklamalara göre dava konusu taşınmazın 3 sınırı mer'a ile çevrilidir. Yerel bilirkişilerde taşınmazın kuzey ve batısında mer'a toprağının yer aldığını bildirmişlerdir. Taşınmazın mer'aya sınır bulunduğu ve mer'a olduğu davalı Köy Tüzel Kişiliği tarafından savunulduğuna göre uyuşmazlığın mer'aya ilişkin bulunduğu gözönünde tutularak yerel bilirkişi ve tanıkların komşu köyler halkı arasından seçilip dinlenilmesi, bu nedenle davacı ve davalı Köy vekiline tanık göstermek üzere süre ve imkân tanınması, davalı köye ait tahsisli mer'a kaydının mevcut olup olmadığının Köy Hizmetleri İl Müdürlüğünden sorulması, ondan sonra HUMK. nun 259. maddesi hükmü uyarınca taşınmaz başında keşif yapılmak suretiyle dava konusu taşınmazın davalı köye ait tahsisli mer'anın veya kadim mer'anın kapsamında kalıp kalmadığının yöntemine uygun bir biçimde araştırılıp belirlenmesi, savunmada ileri sürülen yukarıda esas numarası yazılı dosyadaki bilgilerin uyuşmazlığın çözümünde gözönünde tutulması, ondan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekmektedir.
Davalı Köy vekilinin temyiz itirazları bu bakımlardan yerinde olduğundan kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerle (BOZULMASINA) ve 10,10 YTL peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine, 8.3.2005 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.