MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : Tapu iptali ve tescil
... ile Hazine aralarındaki tapu iptali ve tescil davasının kısmen kabulüne ve kısmen reddine dair İncesu Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 21.07.2011 gün ve 1012/151 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı Hazine vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla dosya inceledi gereği düşünüldü:
KARAR
Davacı dava dilekçesinde; babasına ait iken 30 yıl önce sağlığında kendisine hibe ettiği ve halen zilyetliği altında bulunan bir parça taşınmazın kadastro çalışmaları sonucunda davalı Hazine adına 396 ada 88 parsel olarak tespit ve tapuya tescil edildiğini açıklayarak Hazine üzerindeki tapu kaydının iptaliyle adına tesciline karar verilmesini istemiştir.
Davalı Hazine vekili 09.06.2011 tarihli dilekçesi ile; kadastro çalışmalarının 2005 yılında yapıldığını bu tarihten dava tarihine kadar geçen sürede öncesi ham toprak vasfındaki taşınmazın 3. sınıf tarım arazisine dönüştürülmesinin mümkün olduğunu, davacının kadastro öncesi zilyetliğinin bulunması halinde bu kadar süre beklemeyeceğini açıklayarak davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile 08.04.2011 tarihli teknik bilirkişi raporunda A harfi ile gösterilen 4.763,74 m2 yer yönünden davanın kabulü ile Hazine üzerindeki tapu kaydının iptaliyle davacı adına tesciline, B harfi ile gösterilen 879,33 m2'lik yer yönünden ise davanın reddine karar verilmesi üzerine; hükmün kabule ilişkin bölümü, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, muristen intikal ve kazanmayı sağlayan eklemeli zilyetlik hukuki sebebine dayalı olarak TMK.nun 713/1, 996 ve 3402 sayılı Kadastro Kanununun 14.maddeleri gereğince açılan mülkiyetin aktırılmasına ilişkin tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.
Mahkemece, teknik bilirkişi raporunda A harfi ile gösterilen yer yönünden davanın kabulüne karar verilmiş ise de, yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır. Dava konusu 396 ada 88 parselin ifrazen geldiği 396 ada 84 parsel senetsizden ham toprak vasfı ile 05.01.2005 tarihinde tespit görmüş, tutanağa yönelik itiraz üzerine İncesu Kadastro Mahkemesinin 05.06.2007 tarih, 2006/44 Esas, 2007/37
Karar sayılı kararının 09.01.2008'de kesinleşmesi üzerine davalı Hazine adına ham toprak vasfı ile tescil edilmiştir. Mahallinde 01.04.2011 tarihinde yapılan keşifte dinlenen yerel bilirkişi ve tanıklar dava konusu taşınmazın uzun yıllardan beri davacı ve öncesinde murisleri tarafından tarım arazisi olarak kullanıldığını açıklamış ise de, uyuşmazlığın çözümünde hava fotoğraflarından yararlanılmamıştır.
Bir arazinin kullanım süresi ve niteliğini en iyi belirleme yöntemi hava fotoğraflarıdır. Bu hava fotoğraflarının tespit tarihinden önceki yıllara ait en az iki ayrı zamana ilişkin olması gerekir. Bu konuda sağlıklı bir yargıya ulaşmak için tespit tarihi olan 2005 yılından geriye doğru 20 – 25 yıl öncesine ait (1980-1985 yılları arası) iki ayrı zamanda çekilmiş stereoskopik hava fotoğraflarının dosyada yer almış olması ve bu fotoğrafların stereoskopla üç boyutlu olarak incelenmesi gerekir. Ayrıca, stereoskopik çift hava fotoğrafı, bir stereoskop altında incelendiğinde, arazinin üç boyutlu görüleceği, taşınmazın sınırlarının belirlenebileceği ve bu amaçla ekilemeyen bakir alanların net bir biçimde tespitinin olacağı görülecektir. Mahkemece, uyuşmazlığın net bir biçimde çözüme kavuşturulabilmesi için gerekli bulunan hava fotoğraflarından yararlanılmamıştır.
Mahkemece yapılacak iş; ziraat mühendisi, kadastro fen elemanı, jeodezi ve fotoğrametri mühendisinden oluşacak üç kişilik uzman bilirkişi kurulu marifetiyle dava tarihine göre 20 – 25 yıl öncesine ait ve iki ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğraflarının getirtilip stereoskop aletiyle yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda inceleme yaptırılarak taşınmazın niteliği ve tarımsal amaçlı kullanımın hangi tarihte başladığı ve kim tarafından ne şekilde sürdürüldüğünün belirlenmesine çalışılmalı, şahit ve bilirkişi sözleri ilmi esaslara göre hazırlanan bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli, beyanlar arasındaki çelişki ...nun 261. maddesi gereğince giderilmelidir.
Bundan başka dosya arasında bulunan tapu kaydının beyanlar hanesinde “K.M.Paşa Vakfı” şerhi bulunmaktadır. Bu açıklamaya göre, mahkemece, taşınmazın vakıf malı olup olmadığı üzerinde durulması, ilgisi gözetim, denetim ve yönetimi nedeniyle husumetin Vakıflar Genel Müdürlüğüne yöneltilmesi hususunda davacı tarafa süre ve imkan verilmesi, Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından delil sunulması halinde tüm delillerin eksiksiz olarak toplanması vakfa ait vakfiye, buna ilişkin kayıt ve belgelerin Vakıflar Genel Müdürlüğünden istenmesi gerekir. Taşınmazın vakıf malı olduğunun anlaşılma durumunda, vakıflar konusunda uzman (akademisyen) bilirkişi ya da bilirkişi kuruluna inceleme yaptırılarak, vakfın türünün belirlenmesi, bundan sonra kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla edinilmesinin mümkün olup olmadığının araştırılması ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekir.
Kabule göre de; teknik bilirkişinin 08.04.2011 tarihli rapor ve krokisinde; dava konusu 396 ada 88 parselin içinde kalan ve A harfi ile gösterilen 4.763,74 m2'lik yerin tapusunun iptali ve davacı adına tesciliyle ana gayrimenkulun birden fazla parçaya bölündüğü anlaşılmıştır. Böyle durumlarda kabulüne karar verilen taşınmaz bölümünün, aynı adanın son parsel numarasıyla davacı adına tapuya kayıt ve tesciline, kalan kısım bir parça ise, aynı ada ve parsel ile kayıt maliki üzerinde bırakılmasına, şayet tesciline karar verilen taşınmaz ana parselin ikiden fazla parçaya bölünmesine neden oluyorsa, bu taktirde kayıt maliki üzerinde kalan diğer parça içinde aynı adanın son parseliyle kayıt maliki adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilir. Mahkemece, A harfi ile gösterilen yerin tapusunun iptali ve davacı adına tescili sonucunda ana gayrimenkul teknik bilirkişi raporunda gösterildiği üzere kuzey ve güneyde oluşan iki kısma ayrılmış, bu kısımların kayıt maliki Hazineye ait olduğu, ancak bu konuda bir hüküm kurulmadığı belirlenmiştir. Doğru, düzgün ve sağlıklısicil tutma kamu düzeniyle ilgili olup, kabul edilen taşınmaz bölümlerinin davacı adına tescilinden sonra ana gayrimenkulün kuzeyde veya güneyde kalan bölümlerinden birinin aynı ada ve parsel numarası ile kayıt maliki üzerinde bırakılmasına, diğer kısmın aynı ada son parsel numarası verilerek kayıt maliki adına yeni bir parsel olarak tapuya tesciline karar vermek gerekirken bu husus dikkate alınmadan yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması da doğru değildir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı Hazine vekilinin temyiz itirazları yerinde görüldüğünden kabulüyle hükmün 6100 sayılı ...nun Geçici 3. maddesi yollaması ile halen yürürlükte bulunan 1086 sayılı HUMK.nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, HUMK.nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve 440/I. maddeleri gereğince Yargıtay Daire İlamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, 21.06.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.