MAHKEMESİ: İstanbul 19. Asliye Hukuk Mahkemesi
TARİHİ: 24/11/2011
NUMARASI: 2010/235-2011/374
S.. S.. ile Hazine aralarındaki tapu iptali ve tescil davasının kısmen kabulüne dair İstanbul 19. Asliye Hukuk Mahkemesi'nden verilen 24.11.2011 gün ve 235/374 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacı vekili, ... ada... parsel sayılı taşınmazın Serpuhi adına tapuya tescil edilmiş olup ölümü ile iştirak halinde N.. A.., R.., V.., Makruhi, Oktanyan, Artaki ve Kirkor adlarına 20.05.1955 tarihinde tapuda intikalin yapıldığını, Sarıyer 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 06.05.2004 tarih 2003/457 Esas 2004/241 Karar sayılı kararı ile taşınmazın tapu kaydının iptal edilerek Hazine adına tescil edildiğini, kayıt maliklerinden Verjin'in tek mirasçı olarak davacıyı bıraktığını ileri sürerek ... ada .. parselde Verjin adına kayıtlı olup davalı Hazine adına hükmen tescil edilen hissenin iptali ile davacı adına tesciline karar verilmesini istemiştir.
Davalı Hazine vekili, davacının dava konusu aynı olan başka bir davayı İstanbul Defterdarlığı aleyhine açtığını bu nedenle derdestlik itirazında bulunduğunu, açılan davanın miras nedeniyle istihkak davası olup zamanaşımına uğradığını açıklayarak davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece davanın kısmen kabulüne, .. ada ... parsel sayılı taşınmazın 1/7 payı Verjin adına kayıtlı iken Mahkeme'nin 06.05.2004 tarih 457-241 sayılı kararı ile Hazine adına kayıt ve tescil edilen bu payı 1/3'ünün ( taşınmazın 1/7 payın 1/3'ünün ) Hazine adına kayıtlı tapu kaydının iptaline ve iştirak halinde davacı adına tapuya kayıt ve tesciline; Verjin'e ait olup Hazine adına kayıt ve tescil edilen 1/7 payın 2/3'ünün Hazine üzerinde bırakılmasına karar verilmesi üzerine; hüküm, süresi içerisinde davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Mahkemece, yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de; yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya elverişli bulunmamaktadır. Şöyle ki; dava konusu ... ada .. parsel sayılı taşınmazın tam hisse ile Hazine adına, mülkiyet ve hisse oranlarının düzeltilmesi nedeniyle 27.02.2008 tarihinde tapuya tescil edildiği, öncesinde ise
parselin 1/7 hissesinin elbirliği mülkiyet hükümleri uyarınca davacının mirasbırakanı Verjin adına kayıtlı olduğu, Sarıyer 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 30.06.2011 tarih 2011/276 Esas 2011/488 Karar sayılı mirasçılık belgesine göre Verjin'in davacıdan başka mirasçılarının bulunduğu görülmektedir. Davacı dava dilekçesinde, taşınmazın 1/7 hissesinin mirasbırakanı Verjin'den kaldığını açıklamış, intikal şekli konusunda bir beyanda bulunmamıştır. Dosya kapsamı ile dava dilekçesindeki bilgilere göre, davacının mirasbırakanı Verjin'in ölü olduğu anlaşıldığına göre, murisin terekesi TMK'nun 701 ve 702. maddeleri gereğince elbirliği mülkiyet hükümlerine tabidir.
Elbirliği mülkiyetine tabi taşınmazlar üzerinde mirasçıların belirlenmiş payları olmayıp, her birinin payı taşınmazın tamamı üzerinde söz konusudur. TMK'nun 702. maddesi gereğince tasarrufi işlemlerde oybirliği aranır. Dava da bir tasarrufi işlem olup, kural olarak üçüncü kişilere karşı tüm mirasçıların birlikte dava açmaları gerekir.
Davacı dava dilekçesinde, sadece kendi adına iptal ve tescil isteğinde bulunmuştur. Bu nedenle terekeye dâhil bir taşınmaz için bir veya birkaç mirasçının tek başına üçüncü kişilere karşı dava açma sıfat ve hukuki ehliyeti bulunmamaktadır. Öyle ise, dava konusu taşınmazın mirasçıları arasında ve tüm mirasçıların katılımıyla paylaşılıp paylaşılmadığının, paylaşım, satış, bağış yoluyla davacıya geçip geçmediğinin araştırılması, şayet, murisin terekesi mirasçıları arasında ve tüm mirasçıların katılımıyla paylaşıma tabi tutulmamış, taşınmaz paylaşım, satış veya bağış yoluyla davacıya intikal etmemiş ise, davacının terekeye dâhil taşınmaz için tek başına üçüncü kişilere karşı dava açma sıfat ve ehliyeti bulunmadığından ve tek başına kendi adına iptal ve tescil isteğinde bulunduğundan, TMK'nun 702. maddesi gereğince davanın reddine karar verilmesi gerekmektedir. Şayet terekeye dahil taşınmaz açıklanan yollardan davacıya geçmiş veya davacı tek mirasçı ise şimdiki gibi davanın kabulüne karar verilmesi düşünülmelidir. Bu husus aktif dava açma ehliyetine (dava şartına) ve kamu düzenine ilişkin olup, Mahkemece kendiliğinden gözönünde tutulur.
Açıklanan nedenle davalı Hazine vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün 6100 sayılı HMK'nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla halen yürürlükte bulunan 1086 sayılı HUMK'nun 428. maddesine uyarınca BOZULMASINA, sair hususların incelenmesine yer olmadığına, taraflarca HUMK'nun 388/4. (HMK. m.297/ç) ve HUMK'nun 440/I. maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine 07.11.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.