(6100 S. K. m. 26) (1086 S. K. m. 74) (4721 S. K. m. 589)
Dava ve Karar: Ö.. Eğitim Öğretim Vakfı, tereke temsilcisi M.. K.., R.. N.. A.. ve müşterekleri ile ilişkililer Vakıflar Genel Müdürlüğü ve Milli Eğitim Vakfı arasındaki tereke tespiti ve tasfiyesi davasının kabulüne dair Konya 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nden verilen 07.02.2013 tarih, 18/9 sayılı karar ile tavzih talebinin reddine ilişkin ek kararın Yargıtay'ca incelenmesi tereke temsilcisi M.. K.. vekili, mirasçılardan R.. A.. ve müşterekleri vekili, ilişkililer Milli Eğitim Vakfı vekili ile Vakıflar İdaresi vekilleri taraflarından istenilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Davacı Ö.. Eğitim ve Öğretim Vakfı vekili, dava dilekçesinde; müteveffa R.. Ö..'ın 13.08.1996 tarihinde vefat ettiğini, müteveffanın ölmeden önce tüm menkul ve gayrimenkul mallarını müvekkili vakfına bağışladığını, müteveffanın ölmeden önce mallarının mahkeme kararı ile kayyılar A..E.., A.. E.. ve İ.. K.. tarafından idare edildiğini müteveffanın çocuksuz ve dul olarak öldüğünü, mirasçı olarak annesi, babası ve kardeşlerinin de olmadığını, kaldı ki tüm mallarının Ö.. Vakfına bağışlandığını, ancak veraset ilamının alınması ve malların vakfa intikallerinin uzun zaman alacağını açıklayarak müteveffa mallarının tespiti ile tereke defterinin tutulmasını istemiştir.
Tereke temsilcisi ve bir kısım mirasçılar vekilleri aşamalarda, müteveffalara ait taşınır ve taşınmazlardan oluşan terekenin tespiti ile intikallere esas olmak üzere tereke defterinin tutulmasını, mümkün olması halinde intikallerinin sağlanmasını istemişlerdir.
Mahkemece, yargılama devam etmekte iken Konya 1.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2008/360 E. sayılı dosyası ile vasiyetnamenin iptali davası açıldığı, yapılan yargılama sonunda davalı Vakıflar Genel Müdürlüğü'ne izafeten Konya Vakıflar Bölge Müdürlüğü ile Milli Eğitim Vakfı aleyhine açılan, Konya 5. Noterliğince 08.12.1994 tarih ve 26775 yevmiye numarası ile tanzim edilen vasiyetçi M.. Ö..' ın temyiz kudretine sahip olmadığı gerekçesi ile vasiyetnamenin iptaline ilişkin davanın reddine ilişkin davanın aşamalardan geçerek 03.05.2012 tarihinde kesinleştiği, taraf terekenin tasfiyesini talep ettiklerini, müteveffa M.. Ö..' ın malları ile M.. Ö..'dan M.. Ö..'a kalan malların Vakıflar Bölge Müdürlüğü'ne intikal etmesini talep ettikleri anlaşıldığı açıklanarak kararda yazılı şekilde müteveffalara ait terekeye dahil taşınır ve taşınmazların tespiti ile noterlikçe düzenlenen vasiyetname ve talep uyarınca ilgililer adına tesciline karar verilmiş, hüküm ve tavzih talebinin reddine ilişkin ek karar Vakıflar Genel Müdürlüğü vekili, tereke temsilcisi vekili ile Milli Eğitim Vakfı temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.
Dava ve istek; terekenin tespiti ve defterinin tutulması isteğine ilişkindir. Davacı Ö.. Vakfı vekili dava dilekçesinde, Konya 3. Noterliğinin 18.03.1996 tarih ve 10835 yevmiye nolu Ö.. Eğitim Öğretim Sağlık ve Kültür Vakfının senedi ile bu senette aynı noterlikçe yapılan 17.04.1996 tarih ve 15408 yevmiye nolu değişiklikler uyarınca, müteveffaya ait taşınır ve taşınmazların intikallerinin uzun zaman alacak olması nedeniyle tereke mallarının güvenliği bakımından, taşınır ve taşınmaz malvarlığının tespiti ile tereke defterinin tutulmasını istemiş ise de terekeye ait malvarlığının intikalleri yolunda bir istekte bulunmamıştır. 6100 sayılı HMK'nun 26. (1086 sayılı HUMK.nun 74.) maddesine göre hakim taleple bağlı olup talepten fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Dava dilekçesindeki talep terekenin tespiti ve defterinin tutulmasına ilişkin olmasına karşın mahkemece, bir kısım mirasçılar ile vasiyet alacaklılarının istekleri uyarınca aynı zamanda tasfiyeye yönelik olarak karar verilmiş olması doğru değil ise de tereke mallarının güvenliği, malvarlığının idaresi konusunda hakime tanınan yetkiler, temyiz edenlerin sıfatı ve temyiz nedenlerine göre bu yön bozma nedeni yapılmamıştır.
Vasiyet alacaklısı davalı Milli Eğitim Vakfı vekili, dava konusu 19466 ada 8, 9, 10 ve 11 parsellerin tam mülkiyet şeklinde müteveffaya ait M..Ö..a adına tapuda kayıtlı bulunmasına karşılık kararda pay oranının 0/0 olarak gösterildiğini, bu durumun vekil eden vakıf aleyhine olduğunu ileri sürerek hükmü temyiz etmiş ise de tapu kayıtlarına göre, müteveffanın anılan taşınmazlar, tam mülkiyet şeklinde tapuda kayıtlı bulunduğu, kararda pay oranın 0/0 olarak yazılmış olmasının müteveffanın pay sahibi olmadığını göstermediği gibi yazım tekniğinden kaynaklanan bir husus olduğu, kaldı ki ; bu yönün mahallinde her zaman düzeltilmesi mümkün konulardan sayılması gerektiği anlaşıldığından vasiyet alacaklısı Milli Eğitim Vakfı vekilinin anılan parsellere yönelik temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görülmemiştir.
Tereke Temsilcisi vekili, Vakıflar Genel Müdürlüğü vekilinin temyiz itirazları ile Milli Eğitim Vakfı vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince; TMK.nun 589 ve devamı maddelerinde, miras bırakanın yerleşim yeri sulh hakiminin, istem üzerine veya resen tereke mallarının korunması ve hak sahiplerine geçmesini sağlamak üzere gerekli olan bütün önlemleri alacağı, bu önlemlerin, özellikle kanunda belirtilen hallerde terekede bulunan mal ve hakların yazımına, terekenin mühürlenmesine, terekenin resmen yönetilmesine ve vasiyetnamelerin açılmasına ilişkin olduğunu bildirmiştir. Bu açıklamalardan da anlaşılacağı üzere terekenin tespiti ve defterinin tutulmasında kanunun Sulh Hakimine yüklediği ve re'sen hareket etmesine gerektiren görevler bulunmaktadır. Bu nedenle, tereke hakiminin terekenin güvenliği ve malvarlığının zarar görmemesi için terekeye dahil tüm taşınır, taşınmaz ve hakların istek ya da re'sen araştırılması gerekmektedir. Yargılama sırasındaki açıklamalar ve temyiz dilekçelerine ekli kayıt ve belgelerden terekeye dahil olan 41 parça taşınmazın kök miras bırakan M.. Ö.. adına kayıtlı bulunduğu ve müteveffalar R.. Y.. Ö.. ve M.. Ö..a intikal etmesi gereken malvarlığından olduğu anlaşılmaktadır.
Bundan ayrı, terekeye dahil mallardan 1252 ada 9 parsel, kök muris M.. Ö.. adına tapuda kayıtlı bulunmasına rağmen kararda malikinin M.. Ö.. olarak yazılması, bazı taşınmazların imar uygulaması sonunda farklı parsel numarası almış olmasına rağmen mahkemece tasfiye kararının eski parsel numaraları yazılmak suretiyle yazılı şekilde karar verilmiş olması kararın infazında duraksama meydana getireceğinden doğru olmamıştır.
Diğer yönden; terekeye dahil bir kısım taşınmazlar tapu kayıtlarında arsa olarak yazılı ise de dosyadaki bilgi ve belgeler ile özellikle kira sözleşmelerine göre taşınmazların üzerinde işyerleri bulunmakta ve kira geliri elde edilmektedir. Bu taşınmazların kira gelirleri de terekeye dahil alacaklardan olup bu gelirlerin yargılama sürecindeki yönetimi konusunda bir karar verilmemiş olması ve bu hususta gereken tedbirlerin alınmamış olması da doğru değildir.
Öte yandan; Konya 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/249 Esas sayılı dosyasında kök miras bırakan Müzeyyen aleyhine açılan ve halen derdest olduğu anlaşılan kamulaştırma ve kamulaştırmasız el atmaya ilişkin dava dosyasının sonucu terekenin aktif ve pasifi bakımından değişiklikler meydana getirmesi mümkün bulunduğundan, terekenin tasfiyesinde bu davanın akıbeti göz önünde tutulmamıştır. Yine Mersin Taşucu İlçesinde bulunan parsel üzerindeki 2 adet dubleks dairenin tereke lehine satışı için idare memuru atandığı, taşınmazın ihale ile A..K..a satıldığı bildirilmiş olmasına karşın buradan elde edilen gelirin terekeye dahil edilmesi gerekirken bu konuda olumlu veya olumsuz bir karar verilmemiş olması, terekenin tespiti ile tereke defterinin düzenli olarak tutulması gerektiği yolundaki Kanunun hakime yüklediği görevle bağdaşmamaktadır. Mahkemece yukarıda yazılı araştırma ve incelemeler yapılmadan yazılı şekilde karar verilmesi doğru ve isabetli görülmemiştir.
Sonuç: Tereke Temsilcisi vekili, Vakıflar Genel Müdürlüğü vekilinin temyiz itirazları ile Milli Eğitim Vakfı vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan kabulü ile hükmün 6100 sayılı HMK'nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, taraflarca HUMK'nun 388/4. HUMK'nun 440/III-1, 2, 3 ve 4. bentleri gereğince ilama karşı karar düzeltme yolu kapalı bulunduğuna, 24,30 TL peşin harcın istek halinde temyiz eden mirasçılardan R.. A.. ve müşterekleri ile Vakıflar Bölge Müdürlüğü'ne, tereke temsilcisi M.. K..'e, 21,15 TL peşin harcın istek halinde temyiz eden Milli Eğitim Vakfı'na iadesine, 08.04.2014 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy