(743 S. K. m. 170) (4721 S. K. m. 202, 219, 225, 229, 231, 236) (4722 S. K. m. 10)
Dava ve Karar: .... ile ... aralarındaki katkı alacağı davasının kabulüne dair .... Aile Mahkemesi'nden verilen 11.09.2013 gün ve 802/628 sayılı hükmün duruşma yapılması suretiyle Yargıtay'ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmiştir. Dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 25.02.2014 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü taraflardan kimse gelmediğinden incelemenin evrak üzerinden yapılmasına karar verildi. Duruşmaya başlanarak temyiz isteğinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra, dosyanın incelenmesi sonucu görülen eksikliklerin ikmali için dosyanın mahal mahkemesine iadesine karar verilmesini takiben eksiklik tamamlanmış olmakla dosya yeniden incelendi gereği düşünüldü:
Davacı Türkiye vekili, tarafların evlilik birliğinin devamı sırasında ..... ..... 118 ada 1 parsel ile .... ilçesi 1027 ada 18 parselde 9 nolu bağımsız bölümün davalı adına alındığını, davalının 01.01.2002 tarihinden sonra da bir çok taşınmaz edindiğini, ayrıca ........ ......... 'nin kurulması sırasında davacıya ait ziynetlerin sermaye olarak davalıya tarafından verildiğini, şirketin kuruluş aşamasından sonra davacıya ait % 50 payı davalının muvazaalı olarak % 5'e düşürdüğünü, ayrıca belirtilen şirket adına kayıtlı araçların da bulunduğunu, şirket adına bulunan 2162 ada 1 parselde kayıtlı taşınmazı davalının 425.000 TL bedelle sattığını, davalının iş karşılığı olarak başka taşınmazlar da edindiğini açıklayarak taşınmaz mallardaki, tüzel kişilikteki ve taşınır mallardaki edinilmiş mallara katılma rejimi gereğince haklarının maddi değerlerinin belirlenerek davalıdan tahsili suretiyle tasfiyesine, boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren faiz yürütülmesine karar verilmesini istemiş, dava dilekçesindeki harca esas değeri 100.000 TL göstermiş, 24.8.2009 tarihinde harcını yatırdığı ıslah dilekçesi ile talebini 350.000 TL.ye yükseltmiştir.
Davalı ...... vekili, iddiaları kabul etmediklerini, tasfiyesi istenilen taşınmazlarda davacının herhangi bir katkısı olmadığını, 2002 yılı öncesinde ...... ünvanlı şirketten sözleşme karşılığı taşınmaz alındığını, tapunun dairelerin geç bitmesi sebebiyle sonradan verildiğini, davacının ev hanımı olduğunu, şirkete sigortadan yararlanması ve emekli olabilmesi için ortak yapıldığını, takılarla şirket sermayesine bir katkı sağlanmadığını, davacının, davalıda kalan taşınır malı da olmadığını, tüm kazanım ve malların davalının çalışması ve şirketten gelen kazancı ile edinildiğini, söz konusu mallar edinilirken kredi de kullanıldığını, davalının halen şirket nedeni ile yüklü miktarda borçları olduğunu, dikkate alınması gerektiğini açıklayarak, yasal dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Mahkemece, davanın kabulü ile 350.00,00 TL. katılma alacağının karar tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi üzerine hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Taraflar 04.06.1987 tarihinde evlenmişler, 10.11.2006 tarihinde açılan boşanma davasının kabulüne ilişkin hüküm 26.08.2008 tarihinde kesinleşmekle evlilik birliği son bulmuştur. 4722 sayılı Kanun'un 10. maddesi uyarınca eşler bir yıllık yasal süre içerisinde başka bir mal rejimini seçtiklerini ileri sürmediklerine göre, eşler arasında evlilik tarihinden 4721 sayılı TMK'nun yürürlüğe girdiği 01.01.2002 tarihine kadar 743 sayılı TKM'nin 170. maddesi uyarınca mal ayrılığı, bu tarihten boşanma davasının açıldığı tarihe kadar ise, yasal edinilmiş mallara katılma rejimi geçerlidir (TMK.m.202, 4722 s.K.m.10). Eşler arasındaki mal rejimi TMK'nun 225/2. maddesi uyarınca boşanma davasının açıldığı tarihte sona ermiştir.
Dosya kapsamına göre davacının talebi, katılma alacağı niteliğindedir.
Evlilik içinde 01.01.2002 tarihi sonrası eşlerden birinin sahip olduğu edinilmiş mal varlığı üzerinde diğer eşin yasadan kaynaklanan artık değerin yarısı oranında katılma alacağı isteme imkanı bulunmaktadır (TMKnun 231, 236/1.m.). TMK'nun 222. maddesi gereğince, belirli bir malın eşlerden birine ait olduğunu iddia eden kimse iddiasını ispat etmekle yükümlüdür. Bir eşin bütün mallarının aksi ispat edilinceye kadar edinilmiş mal olarak kabul edilmesi gerekir. Katılma alacağı bakımından talepte bulunan eşin çalışıp çalışmaması veya herhangi bir katkıda bulunup bulunmamasının bir önemi de yoktur. Katılma alacağı yasadan kaynaklanmaktadır. Bu tür davalarda, eklenecek değerlerden (TMK.m.229) ve denkleştirmeden (TMK.m.230) elde edilen miktarlar da dahil olmak üzere edinilmiş malın (TMK.m.219) toplam değerinden mala ilişkin borçlar çıkarıldıktan sonra kalan artık değerin (TMK.m.231) yarısı üzerinden (TMK.m.236/1) tarafların kazanılmış hakları da dikkate alınarak katılma alacağının hesaplanması gerekir.
Dosya muhtevası, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatı, ilâmda belirlenip dayanılan gerektirici sebepler ile dinlenen tanık beyanları karşısında Mahkemece, davacının 13.06.2003 tarihinde edinilen .....118 ada 1 parsel bakımından 17.710,84 TL, 23.05.2005 tarihinde edinilen 1027 ada 18 parselde 9 numaralı mesken için 250.000 TL, ... ... ..... ile ilgili özvarlık üzerinden usul ve yasaya uygun şekilde hesaplanan 152,86 TL ve 27.985,58 TL katılma alacağının bulunduğunun kabul edilmesinde, talebin niteliği gereği dava konusu mal varlığı ile ilgili borçların da (60.000 TL) katılma alacağı hesabında dikkate alınmasında bir isabetsizlik bulunmadığına göre davalı vekilinin aşağıdaki husus dışındaki diğer mal varlığına yönelen sair temyiz itirazları yerinde görülmediğinden reddine,
Ancak, taraflar arasında edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu dönemde alınan dava konusu ..... mahallesinde .... ada 1 parseldeki taşınmazın 19.12.2002 tarihinde davalı adına değil tarafların hissedarı olduğu .... Limited şirketi adına satın alındığı, 06.06.2006 tarihinde de dava dışı gerçek kişiye satıldığı görülmektedir. Mahkeme tarafından bu taşınmazın 425.000 TL.ye satıldığı ancak şirket defterlerine 33.000 TL olarak aktarıldığı, bu yüzden bakiye 392.000 TL üzerinde yarı oranda davacının 196.000 TL katılma alacağı bulunduğundan hareketle bu miktar da katılma alacağı toplamına eklenmiştir. Dava konusu taşınmaz davalı adına edinilmediğine, .... Limited Şirketi adına alındığına, ..... Limited Şirketinin mal varlığı ile ilgili olarak da ayrıca katılma alacağı hesabı yapılarak davacının alacak hakkı miktarı belirlendiğine, şirket üzerine kayıtlı olup davalı adına edinilmeyen taşınmaz bakımından katılma alacağı hesabı yapılamayacağına göre davacının toplam katılma alacağı miktarında 196.000 TL.nin dikkate alınmaması, bu durumda davacının diğer malvarlığından kaynaklı toplam katılma alacağı miktarının 235.849,28 TL olduğu ve bu miktar üzerinden katılma alacağına hükmedilmesi gerektiği gözetilmeden, .... Limited Şirketinden dolayı katılma alacağı da hesaplandığı halde, davalıya ait olmayan ve şirket üzerine kayıtlı iken satılan 2162 ada 1 parseldeki taşınmazla ilgili de katılma alacağı hesaplanması, bu suretle davalı aleyhine fazla katılma alacağına hükmedilmesi doğru olmamıştır. Davalı vekilinin temyiz itirazları bu taşınmaz bakımından yerindedir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazları kısmen yerinde görüldüğünden kabulü ile usul ve kanuna aykırı bulunan hükmün .... mahallesinde 2162 ada 1 parselle ilgili katılma alacağına yönelik olarak 6100 sayılı HMK'nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'nun 428. maddesi uyarınca bozulmasına, taraflarca HUMK'nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve HUMK'nun 440/I maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine ve 5.977,15 TL peşin harcın istek halinde iadesine 10.03.2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy