Asliye Hukuk Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : Tapu iptali ve tescil
..r ile ... aralarındaki dava hakkında.. Asliye Hukuk Mahkemesi'nden verilen 21.01.2013 tarih ve 155/21 sayılı hükmün Daire'nin 04.04.2014 gün ve 2013/10569-2014/6265 sayılı ilamıyla onanmasına karar verilmişti. Davacı vekili tarafından süresinde kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacı, haricen satın alma ve TMK'nun 713/2. maddesinde belirtilen ölüm sebebine bağlı olarak hukuki değerini yitiren 76 ve 219 parsel sayılı taşınmazların tapu kayıtlarının iptali ile tescil isteğinde bulunmuş, davalı ...’e usulüne uygun bir biçimde dava dilekçesi ve duruşma günü tebliğ edilmesine rağmen davaya cevap vermemiş, mahkemece davanın reddine karar verilmiştir. Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; Dairece 4.4.2014 tarih ve 2013/10569-2014/6265 Esas ve Karar sayılı ilamla onanmıştır. Davacı vekili süresi içerisinde dilekçesinde bildirdiği gerekçelerle karar düzeltme isteğinde bulunmuştur.
Mahkemece, dava, tapu malikleri ve ...r hakkında Nüfus Hizmetleri Kanunu'nun 33. maddesi uyarınca ölüm araştırması yapıldığı, ancak henüz sonuçlanmadığı , şahısların kayıtlı mirasçılarının bulunmadığı, davalının da tapu malikleri ile ilgisi olmadığı gerekçesiyle reddedilmiştir. Oysa, yargılama sırasında dosya arasına getirtilen nüfus kayıt örneğine göre, kayıt malikleri hakkındaki ölüm araştırmasının sonuçlandığı ve ölüm kayıtlarının işlendiği buna göre..’ün 01.07.1973 tarihinde, ...’ün ise 01.01.1977 tarihinde öldükleri anlaşılmaktadır.
Dava konusu 76 parsel 24.06.1968 tarihinde yapılan kadastro çalışmalarında Ağustos 954 tarih 472 sıralı tapu, 219 parsel ise aynı tarih 473 sıra numaralı tapu kayıtlarına dayalı olarak ½ şer paylı olarak..r adlarına tespit edilmiş, yapılan itirazlar sonucu Komisyonca verilen ve 22.09.1971 tarihinde kesinleşen kararla aynı malikler adına aynı biçimde tapuya tescil edilmiş, Eldeki dava tarihine kadar tapu intikal görmemiştir.
Dava, kazanmayı sağlayan zilyetlik ve TMK'nun 713/2. fıkrasında yer alan “maliki 20 yıl önce ölmüş…” hukuki sebebine dayalı olarak TMK'nun 713/1 ve 2. fıkraları gereğince tapunun hukuki değerini yitirdiği gerekçesiyle açılan mülkiyetin aktarılmasına ilişkin tapu iptali ve tescil davasıdır.
dayanarak uyuşmazlık konusu 219 ve 76 parsellerin tapu kaydının iptali ile adlarına tescilini istemiştir. Kural olarak tapulu bir taşınmazın veya tapuda kayıtlı bir payın kazandırıcı zamanaşımı ve zilyetlik yoluyla edinilmesi mümkün değildir. Ancak, kanunun açıkça izin verdiği ve düzenlediği ayrık durumlarda böyle bir yerin koşulları oluştuğu takdirde kazandırıcı zamanaşımı ve zilyetlik yoluyla edinilmesi mümkün olabilir. Kanunun açıkça izin verdiği hallerden biri de TMK'nun 713/2. maddesindeki düzenlemelerdir. Somut olayda dava konusu taşınmazlar 22.09.1971 tarihinden beri ½ şer paylı olarak ...r adına kayıtlı olup intikal görmemiştir.
Mahkemece yapılması gereken, bu tür davalarda öncelikle kayıt maliklerinin mirasçılarının belirlenmesi ve husumetin bu mirasçılara yöneltilerek taraf teşkilinin sağlanması, kayıt maliklerinin mirasçı bırakmadan ölmüş olması halinde TMK'nun 501 maddesi gereğince terekesinin devlete kalacağı gözetilmelidir. Bu halde mahkemece taraf teşkilinin sağlanabilmesi için öncelikle kayıt malikleri .. Hazine hasım gösterilmek suretiyle veraset belgelerinin temin edilmesi amacıyla davacıya süre ve imkan tanınması, mirasçılarının tespiti halinde, davanın mirasçılara yöneltilmesi, kayıt maliklerinin mirasçısının bulunmadığının tespiti halinde, TMK'nun 501 maddesi gereğince tereke devlete kalacağından davanın reddine karar verilmesi, kayıt malikinin mirasçılarının tespiti halinde davanın veraset belgesinde ismi geçen mirasçılara yöneltilerek, tarafların bildireceği deliller toplandıktan sonra sonucuna göre karar verilmesi gerekirken davada gerek taraf teşkili sağlanmadan gerekse eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru değildir. Yerel mahkeme hükmünün açıklanan nedenlerle bozulması gerekirken iş yoğunluğu nedeniyle gözden kaçırılarak onandığı anlaşılmakla, davacı vekilinin karar düzeltme isteğinin yerinde olduğundan kabulü ile Dairenin maddi hataya dayalı 04.04.2014 tarih 2013/10569 Esas ve 2014/6265 Karar sayılı onama kararının ortadan kaldırılmasına, Mahalli mahkemenin 2012/155 Esas ve 2013/21 Karar sayılı hükmünün 6100 sayılı HMK'nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'nun 428. maddesi uyarınca açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, taraflarca HUMK'nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve HUMK'nun 440/I maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine ve 76,70 TL peşin harcın istek halinde davacıya iadesine, 12.01.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.