Asliye Hukuk Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : Muhdesatın tespiti
.. ile .. ve müşterekleri aralarındaki muhtesatın tespiti davasının kabulüne dair Asliye Hukuk Mahkemesi'nden verilen 21.03.2013 gün ve 306/109 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı.. kendi adına ve ..'e vesayeten vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla; dosya. incelendi, gereği düşünüldü:
KARAR
Davacı vekili, tarafların 1388 parsel sayılı taşınmazın müşterek malikleri olduğunu, dava konusu taşınmaz ile ilgili Sulh Hukuk Mahkemesi'nde ortaklığın giderilmesi davası bulunduğunu, dava konusu taşınmazın bir kısmında davacı tarafından tek katlı ana bina, 2 adet pergole, tuvalet ve lavabo ile 2 adet beton çiçekliğin yapıldığını, 1 adet iğde ağacı, 1 adet zakkum ağacı, 1 adet dut ağacı, 10 adet limon selvi, 1 adet süs bitkisi, 13 adet ılgın ağacı, 1 adet okaliptüs ağacı, 3 adet yer çiçekliğin davacı tarafından dikildiğini açıklayarak, dava konusu taşınmaz üzerine yapılan zirai ve inşai muhtesatların davacının mülkiyetinde olduğunun tespitine, tespit neticesinde çıkacak muhdesat değeri hakkında fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasını talep ve dava etmiştir.
Davalılar .. ve arkadaşları vekili, muhdesatların tespiti yönünde itirazları olmadığını ancak bedeli kabul etmediklerini beyan etmiştir. Davalı ..., davayı kabul etmediğini beyan etmiştir. Diğer davalılar usulüne uygun dava dilekçesi tebliğine karşın duruşmalara katılmamış, cevap da vermemiştir.
Mahkemece, davanın kabulü ile 1388 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki ana bina, etrafı alüminyum doğrama alan, Ahşap platform, WC, ahşap ayaklı gölgelik, 1 adet taflan, 1 adet zakkum, 1 adet iğde, 1 adet okaliptus, 3 adet kara servi, 2 adet kara servi, 9 adet kara servi, 1 adet dut ağacının ve muhtesatların davacıya ait olduğunun ve dava tarihi itibarıyla muhtesatların değerinin 40.525,00 TL olduğunun tespitine karar verilmiştir.
Hüküm, Davalı... ve arkadaşları vekili tarafından süresi içerisinde temyiz edilmiştir.
Dava, 1388 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan muhdesatların mülkiyetinin tespiti istemine ilişkindir. Davacı tarafından dava dilekçesinde ortaklığın giderilmesi davasına konu taşınmaz üzerindeki muhdesatların mülkiyetinin tespiti istenmiş, Mahkemece de dava konusu muhdesatların davacıya ait olduğunun ve değerlerinin tespitine karar verilmiş ise de; varılan sonuç ve oluşturulan hüküm yasal düzenlemelere uygun düşmemiştir.
4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 718. maddesi hükmünde, arazi üzerindeki mülkiyetin, kullanılmasında yarar olduğu ölçüde, üstündeki hava ve altındaki arz katmanlarını kapsayacağı, bu mülkiyetin kapsamına yasal sınırlamalar saklı kalmak üzere yapılar, bitkiler ve kaynakların da gireceği açıklandığından, taşınmaz üzerindeki bina, ağaç gibi bütünleyici parça niteliğindeki muhdesatların taşınmazın arzından ayrı bir mülkiyetinin varlığından söz edilemez. Bu olgu gözönüne alındığında kural olarak ve aksine bir hüküm bulunmadıkça taşınmaz üzerindeki muhdesatların mülkiyetinin tespiti dava edilemeyeceği gibi mahkemelerce de muhdesatların taşınmazın arzına malik olanlar dışında başka bir kişiye ait olması sonucunu doğuracak şekilde hüküm verilemez. Ne var ki, çoğun içinde azın da bulunduğu, muhdesatların mülkiyetinin tespiti isteminin muhdesatların meydana getirildiğinin tespiti istemini de içerdiği gözönüne alındığında, mülkiyet tespiti istemiyle açılan davalarda, koşullarının varlığı ve davanın kanıtlanması halinde davaya konu muhdesatların davacı tarafça meydana getirildiğinin tespitine, mülkiyet tespiti isteminin ise reddine karar verilmesi gerekir.
Hal böyle olunca, az yukarı da açıklanan hukuksal olgu gözetilerek mahkemece mülkiyetin tespitine karar verilemeyeceği gibi HUMK md.74 (HMK md.26) anlamında taleple bağlılık ilkesine aykırı olarak dava konusu muhdetsaların değerinin tespitine karar verildiği, kaldı ki talep dahi olsa bu konuda değer tespitine hükmedilemeyeceği ve bu hususların yeniden yargılamayı gerektirmediği gözetilerek hükümden '' muhtesatların davacıya ait olduğunun ve dava tarihi itibarıyla muhtesatların değerinin 40.525,00 TL olduğunun tespitine '' ibarelerinin çıkartılarak '' muhdesatların davacı tarafından meydana getirildiğinin tespitine'' ibaresinin eklenmesine ve böylece kararın düzeltilmiş bu haliyle ONANMASINA, taraflarca HUMK'nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve HUMK'nun 440/I maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine ve 692,10 TL peşin harcın istek halinde temyiz eden davalıya iadesine 29.1.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.