MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş olup hükmün davacı vekili ve ihbar olunan Orman İdaresi vekili ile davalı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmesi üzerine, dosya incelendi, gereği düşünüldü.
K A R A R
Kadastro sonucunda, ... İlçesi ... Köyü çalışma alanında bulunan 101 ada 1 parsel sayılı 45.549.832,07 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz orman vasfıyla Hazine adına tespit ve tescil edilmiştir.
Davacı ..., irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak taşınmazın bir bölümü hakkında dava açmıştır. Yargılama sırasında ..., miras yoluyla gelen hakka dayanarak davaya katılmıştır.
Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne, çekişmeli 101 ada 1 sayılı parselin tapu kaydının kısmen iptaline, A harfiyle gösterilen 395,09 metrekare yüzölçümündeki bölümünün bahçe vasfıyla davacı ... ve asli müdahil ...’ün talepleri doğrultusunda miras payları oranında (heri biri için 1/5 oranında) tapuya tesciline, 101 ada 1 sayılı parselin kalan bölümünün orman vasfıyla Hazine adına tesciline, kök muris ... ’ın diğer mirasçıları hakkında davaya müdahil olmamaları nedeniyle ileride dava açma haklarının bulunduğu hatırlatılarak karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş; hüküm davacı ... ve ihbar olunan Orman İdaresi vekili ile davalı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.
Mahkemece kabul edilen çekişmeli taşınmaz bölümünün orman sayılmayan yerlerden olduğu ve zilyetlikle iktisap koşullarının gerçekleştiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli değildir. Şöyle ki, yörede 3402 sayılı Kanun hükümlerine göre orman kadastrosu yapıldığından, çekişmeli taşınmaz bölümünün orman sayılan yerlerden olup olmadığı eski tarihli resmi belgeler üzerinde yapılacak inceleme ile belirlenecektir. Mahkemece hükme esas alınan orman bilirkişi raporunda 1969 tarihli hava fotoğrafında taşınmazın zeytinlik olarak göründüğü, 1971 ve 1993 tarihli memleket haritasında ise zeytinlikten kaynaklı yeşil renkli alanda kaldığı belirtilmiş ise de, memleket haritasının kadastro paftası ile çakıştırılmış görüntüsünde taşınmaz üzerindeki rumuzun seçilemediği, hava fotoğrafındaki çakıştırmaya göre de taşınmazın sınırdaki tarım arazileri ve geriye kalan orman parseli ile arasında bariz bir farklılık olmadığı anlaşılmaktadır. Bilirkişi raporu taşınmazın niteliğini belirlemeye elverişli değildir. Ayrıca, davacı kişinin zilyetlik iddiası yönünden yerel bilirkişi ve tanık sözleri ile ziraatçi bilirkişinin taşınmazın uzun yıllar önce imar ihya edildiği ve üzerinde 35-40 yaşlı 7 incir, 45-50 yaşlı 2 ceviz ve 6 zeytin ağacı bulunduğuna dair tespitleri gerçeğin bir görüntüsü olan kadastro tespit tarihinden geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait hava fotoğrafları ile denetlenmemiş, yerel bilirkişi ve tanık beyanlarına göre taşınmazın kök muris ...’dan kaldığı tereddütsüz ise de davacının iddiası doğrultusunda bu yerin kendisine verilip verilmediği hususu yeterince araştırılmamış, komşu parsellere ait tutanak ve dayanakları getirtilerek uygulanmamış, adına tescil kararı verilen kişiler adına aynı çalışma alanında belgesizden edindiği toprak miktarı araştırılmamıştır. Bunun yanında, davacının kardeşi olan ... miras hakkına dayanarak davaya müdahil olmuş ise de, müdahale dilekçesini harçlandırmadığından usulüne uygun olarak davaya katılımının olmadığı düşünülmemiştir.
O halde; Mahkemece, yöreye ait en eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğrafları ile kadastro tespit tarihinden geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait hava fotoğraflarının tamamı ile varsa amenajman planı ve komşu parsellere ait kadastro tutanakları, tutanaklar kesinleşmiş ise tapu kayıt örnekleri ve tapu kayıtları mahkeme kararı sonucu oluşmuş ise mahkeme karar örnekleri ilgili yerlerden getirtilip, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan aynı köyde ve komşu köylerde ikamet eden şahıslar arasından seçilecek ayrı ayrı üçer kişilik yerel bilirkişi kurulu ve taraf tanıkları ile önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman mühendisleri arasından seçilecek bir orman mühendisi, bir ziraat mühendisi, bir fen elemanı ve bir jeodezi ve fotogrametri mühendisi aracılığıyla yeniden keşif yapılmalıdır. Keşifte getirtilen belgeler çekişmeli taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; zilyedlikle veya hukuki değeri kalmamış olan tapu kayıtlarıyla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; keşifte, hakim gözetiminde, taşınmazın dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; yukarıda değinilen diğer belgeler fen, jeodezi ve fotogrametri ile uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi) hava fotoğrafları ve memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de hava fotoğrafları ve memleket haritası ölçeğine (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak) denetime elverişli olacak şekilde çevrildikten sonra komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle çekişmeli taşınmaz, çevre parsellerle birlikte memleket haritası ve hava fotoğrafları üzerinde gösterilmeli; taşınmazın gerçek eğimi klizimetre aletiyle ölçülerek memleket haritalarındaki münhanilerden (yükseklik eğrilerinden) de faydalanılmak suretiyle belirlenmeli; stereoskopik hava fotoğraflarının stereoskop vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak, temyize konu taşınmazın niteliği ve kullanım durumu ile tasarruf sınırlarını belirgin olarak görünüp görünmediği belirlenmeli, taşınmazın üzerindeki bitki örtüsünün cinsi, yaşı, dağılımı, kapalılık oranı ile taşınmazın imar-ihyaya konu olup olmadığını, olmuş ise imar-ihyaya en erken ne zaman başlanıldığını ve imar-ihyanın hangi tarihte tamamlandığını, taşınmazın ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığını belirten müşterek imzalı, tereddüte mahal bırakmayacak şekilde, yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli ve dosyadaki belgeler ile karşılaştırıldığında denetime elverişli rapor alınmalıdır.
Ayrıca keşifte dinlenecek yerel bilirkişi ve tanıklardan, taşınmazın öncesinin ne olduğu, kim veya kimler tarafından, hangi tarihten beri ve ne şekilde kullanıldığı, imar-ihya gerektiren yerlerden olup olmadığı, böyle yerlerden ise imar-ihyaya konu edilip edilmediği ve edilmiş ise imar-ihyasının hangi tarihte tamamlandığı, taşınmazın davacının kök murisi tarafından kendisine verilip verilmediği hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, komşu parsellerin tutanak ve dayanakları uygulanmalı; dava konusu taşınmazı sınır olarak nasıl nitelendirdikleri araştırılmalı; yerel bilirkişiler ve tanıkların sözleri arasında doğabilecek çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılarak giderilmeye çalışılmalı; ziraatçi bilirkişiden taşınmazın evveliyatını, toprak yapısını, niteliğini ve zilyetlikle mülk edinilebilecek yerlerden olup olmadığını, komşu taşınmazla karşılaştırmalı şekilde açıklayan, bilimsel esaslara ve somut verilere dayalı, ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; fen bilirkişisinden ise, keşfi takibe ve denetlemeye olanak verir rapor ve kroki alınmalı, tanık ve yerel bilirkişi ifadeleri bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanan söz konusu bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli 3402 sayılı Kanun'un 14. maddesi uyarınca, adına tescil kararı verilecek kişi ya da kişiler ile diğer mirasçılar ve onların miras bırakanları adına aynı çalışma alanı içerisinde kayıtsız ve belgesizden başkaca taşınmaz mal tesbit ya da tescil edilip edilmediği tapu müdürlüğü ve ilgili kadastro müdürlüğü ile hukuk mahkemeleri yazı işleri müdürlüğünden sorulup, aynı Kanun'un 03.07.2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ile değiştirilen 14/2. maddesi hükmü gözetilerek sulu ve susuz olarak kazanılmış toprak miktarı belirlenip, Kanunun getirdiği sınırlamanın aşılıp aşılmadığı saptanarak, toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip, ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır.
Kabule göre de; orman parseline karşı açılan davada, ormanların mülkiyet hakkının Hazineye kullanma hakkının ise Orman İdaresine ait olduğu ve aralarında zorunlu dava arkadaşlığının bulunduğu gözetildiğinde Orman İdaresinin davalı olarak davada yer alması gerekirken sadece ihbar olunan olarak kaydedilmesi, ayrıca taşınmazın davacı ve müdahil adına miras payı oranında (her biri için 1/5) tapuya tesciline, diğer mirasçılar hakkında müdahale talep etmediklerinden ileride dava açma hakları hatırlatılarak karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi, doğru sicil oluşturmak adına infaza elverişli bulunmadığından yerinde değildir. Mahkemece bu hususlar gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olup hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; ihbar olunan Orman İdaresi vekili ve davalı Hazine temsilcisinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün 6100 sayılı HMK'nin Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, taraflarca HUMK'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz eden davacıya iadesine, 30.11.2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy