MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/1574 E., 2025/1943 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Konya Kadastro Mahkemesi
SAYISI : 2023/14 E., 2025/14 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ... .......... Müş. Tar. Mad. Em. San. Tic. Ltd. Şti. vekili ile davalılar Hazine vekili, ... vekili, feri müdahiller ..........Oto. Tic. Ltd. Şti. vekili ve Arslan Oto. San. ve Tic. AŞ vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1. Kadastro sırasında, ........ ili ........ ilçesi ............ Mahallesi çalışma alanında bulunan 428 40... parsel sayılı 11.895.333,18 m² yüzölçümündeki taşınmaz, orman vasfıyla Hazine adına tespit edilmiştir.
2. Asıl dosyanın davacısı............. Em. San. Tic. Ltd. Şti. vekili dava dilekçesinde; ........ ili ...... ilçesi ........ Mahallesinde bulunan 73136 ruhsat numaralı maden sahasının ruhsatını .......... İnş. Müh. Mad. Tur. San. ve Tic. AŞ'den 21.11.2011 tarihinde davacı şirketin devraldığını, gerekli tüm izinlerin alınmasından sonra üretime başlanıldığını, söz konusu maden sahasının devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden sayılan tescil harici alanlardan olduğunu, Konya Kadastro Müdürlüğünün orman kadastrosu çalışmasında tescil harici alanları orman vasfına çevirdiğini, bu proje kapsamına ......... Mahallesi sınırlarında bulunan maden sahalarının da dahil edildiğini, 73136 ruhsat numaralı maden sahasının tüm izinlerinin olduğunu ve sahanın aktif olduğunu, 84977 ruhsat numaralı maden sahasının ruhsatlandırıldığını, henüz üretim faaliyetinde bulunulmadığını, ruhsat alanlarına orman vasfı verilmesi durumunda çalışmanın durdurulacağını, davacı firmada maddi ve manevi kayıpların olacağını beyan ederek, Konya Kadastro Müdürlüğünün orman kadastrosu çalışması sonucunda orman vasfı verdiği 428 40... parseldeki maden ruhsat alanlarından orman vasfının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
3. Birleşen 2016/24 Esas sayılı dosyanın davacısı ... vekili dava dilekçesinde; .......... ili ........ ilçesi ........ Mahallesinde bulunan taşınmaz malların 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (3402 sayılı Kanun) Ek 5. maddesine göre yapılan kadastro çalışmaları sırasında köye ait bulunan ve mera olarak kullanılan 428 40... parsel sayılı taşınmazın orman olarak tespit ve tescil edildiğini, taşınmazın fiili orman vasfı bulunmadığı gibi üzerinde de ormana ait ağaç ve bitki de bulunmadığını, dava konusu parselin uzun yıllardır köy merası olarak kullanıldığını, ekte sunulan işletme ruhsatlarının bulunduğu parsellerin kadastro çalışmaları sonucunda orman olarak tespit ve tescillerine karar verildiğini, ancak bu alanların ormanla ilgilerinin bulunmadığını beyan ederek, davaya konu 428 40... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptali ile ............ Mahallesi (köyü) merası olarak tesciline karar verilmesini talep etmiştir.
4. Birleşen 2016/25 Esas sayılı dosyanın davacısı ....... ........ San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili dava dilekçesinde; müvekkili olan davacı şirketin madencilik faaliyeti gösterdiğini, ......... ili ......... ilçesi 428 40... parsel ile ekte sunulan işletme ruhsatlarının bulunduğu parsellerin kadastro çalışmaları sonucunda orman olarak tespit ve tesciline karar verildiğini, ancak bu alanların ormanla ilgisinin bulunmadığını beyan ederek, davacı şirketin ruhsat sahasına tekabül eden taşınmazın kadastro tespitinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı ... İdaresi vekili cevap dilekçesinde; kadastro çalışmalarında dava konusu yerlerin de içinde bulunduğu taşınmazın orman vasfında olduğu tespit edildiğinden orman olarak tahdit ve tespit gördüğünü, davada davacı tarafın taraf ehliyetinin olmadığını, tespit gören yerin sadece davacı tarafa tahsisli olduğu iddia edilmekte olup davacının mülkiyet iddiasının olmadığını, bu sebeple davacının tahsisinin korunmasının ancak idari yargılamanın veya genel mahkemelerin görevine girdiğini, sırf tahsise veya ruhsata dayalı hak iddiasının kadastro mahkemesinde görülmesinin mümkün olmadığını, dava konusu taşınmazın kesinleşmiş orman sınırları içerisinde kaldığı gibi, eylemli hali, toprak yapısı, eğimi ve civar arazi özellikleri ile de orman sayılan yerlerden olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2. Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde; davacının taraf ehliyetinin olmadığını, Kadastro Mahkemesinde kadastro tespitine itiraz davasını dava konusu taşınmaza malik olan ya da malik olduğunu iddia eden tarafın açabileceğini, davacı tarafın mülkiyet iddiasının olmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davacı ... ...... Limited Şirketi tarafından açılan davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle dava şartı yokluğundan usulden reddine; birleşen 2016/25 Esas sayılı dosyada davacı ........ Mad. İnş. Ltd. Şti. tarafından açılan davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle dava şartı yokluğundan usulden reddine; birleşen 2016/24 Esas sayılı dosyada davacı ... tarafından açılan davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine, dava konusu ....... ili ......... ilçesi ........... Mahallesi 428 40... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptaline, 06.01.2025 tarihli harita mühendisleri ........... ve ............ imzalı bilirkişi heyeti ek raporuna ekli krokide kırmızı renkle ve (A) harfi ile gösterilen 7.958.462,53 m² yüzölçümündeki taşınmaz bölümü ile yeşil renkle taranarak (C) harfi ile gösterilen 144.839,94 m² yüzölçümündeki taşınmaz bölümü olmak üzere toplam 8.103.302,47 m² yüzölçümündeki taşınmazın parselden ifrazı ile aynı ada ve parsel numarasıyla orman vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline, aynı tarihli raporda kırmızı renkle ve (B) harfi ile gösterilen 3.792.030,71 m² yüzölçümdeki taşınmaz bölümünün parselden ifrazı ile aynı adanın son parsel numarası verilerek mera niteliğiyle sınırlandırılmasına ve mera özel siciline kaydına karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı ... Paten. Müş. Tar. Mad. Em. San. Tic. Ltd. Şti. vekili ile davalılar Hazine vekili, ... vekili, feri müdahiller ...................... Şti. vekili ve feri müdahil Arslan Oto. San. ve Tic. AŞ vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, "dosya içeriği ve toplanan delillere göre Mahkemece yazılı gerekçe ile davacı ... ........Tic. Ltd. Şti. yönünden davanın hukuki yarar yokluğundan usulden reddine karar verilmesinde; kaldırma ilamı davalı Hazinenin istinafı üzerine tek parsel üzerinde mera iddiası yönünden eksik araştırma gerekçesine dayalı olup davacı ... tarafından önceki hükmün istinafa getirilmemesi, çekişmeli bölümlerin orman vasfını Belediye yönünden kesinleştirmese de Mahkemece verilen son kararın davacı ... tarafından istinafa getirilmemesi nedeniyle (C) harfiyle gösterilen bölüm yönünden davalı Hazine aleyhine kaldırma yapılamayacağından (B) harfiyle belirtilen taşınmaz bölümünün mera vasfıyla sınırlandırılarak özel siciline yazılmasına karar verilmesinde hukuka aykırı yön görülmediği, ancak 3402 sayılı Kanun'un 36/A maddesi uyarınca davacı ... Başkanlığının yaptığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılması gerekirken davalılara yüklenmesi ile (B) harfiyle gösterilen taşınmaz bölümünün mera vasfıyla son parsel numarası ile ifrazından sonra kalan taşınmaz bölümünün tespit gibi tescili şeklinde karar verilmesi gerekirken, infazda duraksama yaratacak şekilde orman vasıflı taşınmazdan (A) ve (C) harfleriyle gösterilen bölümlerin ifrazına karar verilerek yine orman vasfı ile tesciline karar verilmesinin doğru olmadığı" gerekçesiyle, davacı ... .............. Şti. vekili, feri müdahiller................ Şti vekili ve .......... Oto. San. ve Tic. AŞ vekilinin istinaf başvurularının esastan reddine, davalılar Hazine vekili ve ... vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmak suretiyle 2016/23 Esas sayılı dosyada davacı ... .... Limited Şirketi tarafından açılan davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle dava şartı yokluğundan usulden reddine; birleşen 2016/25 Esas sayılı dosyada davacı .......... Mad. İnş. Ltd. Şti. tarafından açılan davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle dava şartı yokluğundan usulden reddine; birleşen 2016/24 Esas sayılı dosyada davacı ... tarafından açılan davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine, dava konusu ........ ili ......... ilçesi ........ Mahallesi 428 40... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptaline, 03.10.20 24... .01.2025 tarihli harita mühendisleri ............ ve ................. imzalı bilirkişi heyeti asıl ve ek raporuna ekli krokide (B) harfi ile gösterilen 3.792.030,71 m² yüzölçümdeki taşınmaz bölümünün parselden ifrazı ile aynı adanın son parsel numarası verilerek mera niteliğiyle sınırlandırılmasına ve mera özel siciline kaydına, parselin kalan kısmının tespit gibi tesciline karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1. Davacı ... ......... Müş. Tar. Mad. Em. San. Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde; davacının dava konusu 73136 ruhsat numaralı maden sahası alanını devralarak gerekli tüm izinleri aldıktan sonra üretime başladığını, bu alanda ülke ekonomisine katkı sağlayan faydalı işler yaptığını, ancak maden sahası olarak tescil edilen bu alanın sonradan orman alanı olarak tescil edilmesinin yapılan tüm işlerin durmasına ve davacının ekonomik zarar görmesine neden olacağını, dolayısıyla davacının davayı açmada hukuki yararının bulunduğunun açık olduğunu, davacı şirketin hak sahibi olduğu ruhsat alanlarının orman alanı olmadığını ileri sürerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
2. Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde; birleşen dosyanın kısmen kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, yapılan araştırma ve incelemenin hüküm vermeye yeterli bulunmadığı gibi davacı tarafın işbu davayı açmakta hukuki menfaatinin de olmaması nedeniyle birleşen davanın tamamen reddi gerektiğini ileri sürerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
3. Davalı ... İdaresi vekili temyiz dilekçesinde; dava konusu taşınmazın tamamının orman sınırları içerisinde kaldığını ve orman sayılan yerlerden olduğunu, eski tarihli mera komisyon kararında da dava konusu taşınmazın mera olarak kullanılan yerlerden olmadığının tespit edildiğini, dava konusu taşınmazın tamamının gerek evveliyatı gerekse fiili durum itibarıyla orman sayılan yerlerden olduğunu, Mahkeme kararına dayanak teşkil eden krokinin infaza elverişli olmadığını ileri sürerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
4. Fer'i müdahil .............. Şti. vekili temyiz dilekçesinde; eksik inceleme ve denetime elverişli olmayan bilirkişi raporuna dayanarak karar verildiğini, yerel bilirkişilerin taşınmazın tamamının kadimden beri köy halkı tarafından mera olarak kullanıldığını beyan ettiğini, dava konusu taşınmazın orman olmadığını ileri sürerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
5. Fer'i müdahil Arslan Oto. San. ve Tic. AŞ vekili temyiz dilekçesinde; söz konusu alanın orman olarak tescil edilmesine dair kararın maden çalışmasının başlamasını engellediğini ve müvekkili şirketin maddi zararına sebebiyet verdiğini, bu nedenle maden ruhsatı bulunan araziden orman vasfının kaldırılmasını talep etmekte hukuken korunmaya değer güncel yararı bulunduğunun açık olduğunu, ayrıca, maden sahasının Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki tescil harici alanda olduğunu, parselin orman sayılan yerlerden olmadığını ileri sürerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dava, kadastro tespitine itiraza ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın orman olup olmadığı yada mera vasfının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarındaki gerekçelere, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369/1. maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371. maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı ... .......... San. Tic. Ltd. Şti. vekili, davalılar Hazine vekili ve ... vekili, feri müdahiller .......... Ltd. Şti. vekili ve Arslan Oto. San. ve Tic. AŞ vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürdükleri nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1. maddesi uyarınca ONANMASINA,
615,40 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 116,60 TL'nin temyiz eden davacı ve fer'i müdahiller ............. San. Oto. Tic. Ltd. Şti. ve ............. San. ve Tic. AŞ' den ayrı ayrı alınmasına,
Harçtan muaf olduğundan Hazineden ve 7139 sayılı Kanun'un 33. maddesi uyarınca Orman İdaresinden harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
25.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.