Hükümlü veya tutklunun kaçması suçundan sanık ... hakkında Elmalı Asliye Ceza Mahkemesinin 2019/128 esasına kayden görülen davada; mahkeme hâkiminin, daha önce sanık ile ilgili olarak Elmalı İnfaz Hâkimliğinde Elmalı Açık Ceza İnfaz Kurumu İşyurdu Yönetim Kurulu ve Disiplin Kurulu Başkanlıklarnca verilen disiplin cezasının onaylanmasına karar vermiş olması sebebiyle, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 30/2. maddesi uyarınca davaya bakmaktan çekinmesine dair anılan Mahkemenin 12/02/2019 tarihli kararı üzerine, dosyanın gönderildiği merciince, çekilme talebinin reddine dair Elmalı Ağır Ceza Mahkemesince verilen 14/02/2019 tarihli ve 2019/170 değişik iş sayılı kararını kapsayan dosya incelendi.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun “Yargılamaya katılamayacak hâkim” başlıklı, 23. maddesinde “Bir karar veya hükme katılan hâkim, yüksek görevli mahkemece bu hükme ilişkin olarak verilecek karar veya hükme katılamaz. Aynı işte soruşturma evresinde görev yapmış bulunan hâkim, kovuşturma evresinde görev yapamaz.” şeklindeki düzenleme ile anılan Kanun’un “Hâkimin çekinmesi ve inceleme mercii” başlıklı 30. maddesinin 2. fıkrasındaki “Hâkim, tarafsızlığını şüpheye düşürecek sebepler ileri sürerek çekindiğinde, merci çekinmenin uygun olup olmadığına karar verir. Çekinmenin uygun bulunması halinde, davaya bakmakla bir başka hâkim veya mahkeme görevlendirilir.” şeklindeki düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde, somut olayda daha önceden aynı sanık ve olaya ilişkin Elmalı İnfaz Hakimliğinde vermiş olduğu disiplin cezalarının onaylanması kararı sebebiyle mahkeme hâkiminin tarafsızlığının şüpheye düşeceği gerekçesiyle çekinmesi talebinin kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmediğinden bahisle 5271 sayılı CMK.nın 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu Yüksek Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 19.04.2019 gün ve 4198 sayılı kanun yararına bozma istemine atfen Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 03.05.2019 gün ve KYB/2019-44757 sayılı ihbarnamesi ile dairemize tevdii kılınmakla incelendi.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Gereği görüşülüp düşünüldü:
Hakimin davaya bakamayacağı hallerin düzenlendiği CMK.nın 22. maddesinde sınırlı sayılan hususların bulunması nedeniyle, davaya bakan hakimin çekinmesi halinde, CMK.nın 30/1. maddesi uyarınca merciin, bir başka hakimi veya mahkemeyi davaya bakmakla görevlendirmesi yasal bir zorunluluk olmasına karşın; CMK.nın 30/2. maddesine göre, hakim, tarafsızlığını şüpheye düşürecek sebepler ileri sürerek çekindiğinde, merci, çekinmenin uygun olap olmadığına karar verecek ve çekinmenin uygun bulunması halinde, davaya bakmakla bir başka hakim veya mahkemeyi görevlendirecektir.
Kanun koyucu, CMK.nın 30/2. maddesindeki durumda, hakimin çekinmesinin somut olaya uygun olup olmadığını değerlendirerek, karar vermesi için merciye takdir yetkisi tanınmış ise de; Elmalı Ağır Ceza Mahkemesi'nin 14.02.2019 tarihli ve 2019/170 Değişik İş sayılı kesin nitelikteki kararında, hakimin çekinmesinin CMK.nın 22. maddesi çerçevesinde tartışıldığı, oysa ki somut olayda, çekinme kararı veren hakimin, aynı olay ve aynı sanıkla ilgili olarak Elmalı Açık Ceza İnfaz Kurumu Disiplin Kurulu Başkanlığı'nca verilen disiplin cezalarını infaz hakimi olarak onaylamakla kanaat ve görüşü açıklamış olup davadan çekinme gerekçesinin, CMK.nın 30/2. maddesinde düzenlenen, hakimin tarafsızlığını şüpheye düşürecek bir sebebin var olup olmadığı çerçevesinde tartışılarak karar verilmesi gerektiği gözetilmeden yazılı şekilde çekinme talebinin reddine karar verilmesi,
Yasaya aykırı ve Adalet Bakanlığı'nın Kanun Yararına Bozma istemine dayalı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ihbarneme içeriği bu itibarla yerinde görüldüğünden, Elmalı Ağır Ceza Mahkemesi'nin 14.02.2019 gün 2019/170 Değişik İş sayılı Kararının CMK.nın 309/4-a maddesi gereğince BOZULMASINA, müteakip işlemlerin mahallinde yapılmasına, dosyanının Adalet Bakanlığına gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 16.01.2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy