(743 S. K. m. 931, 932)
Vakıflar Müdürlüğü ve Ali ve Süleyman aralarındaki tapu iptali, tescil ve men'i müdahale davasının kabulüne dair, Ayvacık Asliye Hukuk Hakimliğinden verilen 24.12.1996 gün ve 242/395 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalılar vekili tarafından istenilmiştir. Temyiz isteğinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra, dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Davacı Vakıflar İdaresi vekili dava konusu 263 parselin 300 m2 lik bölümün Vakıflar idaresine ait iken tapulama tespitinde davalıların bayii Nevzat ve Abdullah adına tespit ve tescil edildiğini, davalılarında bu yeri Nevzat ve Abdullah'tan satın aldıklarını, bu sebeple 263 parselin kısmen iptal ve Vakıflar adına tesciline karar verilmesini istemiştir. Mahkemece, dava konusu taşınmazın bir bölümü içerisinde bulunan zeytin ağaçlarında Vakıflar ambleminin bulunduğunu ve davalılarında fiili durumu görerek taşınmazı satın aldıklarını, bu sebeple MK. nun 932 maddesinin koruyuculuğundan yararlanmalarına yasal olanak bulunmadığından davanın kabulü ile 279.29 m2'lik bölümün iptaline karar verilmiş, hüküm davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Davalılar, dava konusu taşınmazı 28.6.1993 tarihinde tapi idaresinden yapılan satış işlemi ile satın almışlardır. Davacı Vakıflar idaresi dava konusu taşınmazın vakıf olduğunu ve davacı idareye ait bulunduğunu ileri sürmüştür. Dava konusu taşınmaz tapulamaca yapılan ve 30.1.1991 tarihinde kesinleşen tespitte 25.8.1959 tarih, 53 nolu tapu kaydının revizyonu sonucu komisyon kararıyla Nevzat ve Abdullah adına tespit ve tescil edilmiştir. Bu şahıslardan, davalılar yukarda açıklandığı gibi tapudan satın almışlardır. Bu durumda davalıların MK. nun 931. maddesi uyarınca iyi niyetli olup olmadıklarının mahkemece kendiliğinden araştırılması gerekir. Zira, yolsuz tescile yani gerçekten hak sahibi olmayan bir kimse lehindeki tescile dayanılarak aynı hak iktisap eden kimse, iktisabının geçerli olabilmesi için MK. nun 931. maddesi hükmü uyarınca iyi niyetli olmalıdır. Ancak, bu iyi niyetin araştırılmasından önce davaya konu taşınmazın davalıların bayileri adına yapılan tescilinin yolsuz tescil sonucu yapılmış olması, başka bir anlatımla, taşınmazın öncesinin Vakıf mallarından bulunmasına rağmen davalılar bayii adına tescil edilmiş bulunması gerekir. Bu husus, yani taşınmazın öncesinin vakıf mallarından olup olmadığı hususu araştırılmadan sadece üzerindeki üç adet ağacın vakıf zeytinliği olduğunun, bilirkişi ve tanıklar tarafından açıklanmasına dayanılarak taşınmazın öncesinin vakıf olduğunun kabulü doğru değildir. Kaldı ki, bu ağaçların vakfedildiğine dair de herhangi bir şekilde belge veya vakıfname de ileri sürülmemiştir.
Bu durumda, öncelikle davaya ve mahkemenin kabulüne konu olan taşınmaz bölümünün öncesinin vakıf olup olmadığının, bilirkişi ve tanıklardan araştırılmasından sonra taşınmazın öncesinin vakıf olduğunun belirlenmesi halinde davalıların bu yerin öncesinin vakıf olduğunu bilerek ve kötü niyetle satın aldıklarının da tespit ve ispatından sonra sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir. Eksik inceleme ile hüküm verilmiş olması isabetsiz ve temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA ve 650.000 lira peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine, 11.11.1997 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy