(743 S. K. m. 633)
Dava: Abidin Öner ile Hazine, Güçlü Köyü Muhtarlığı ve Karayolları Genel Müdürlüğü aralarındaki tescil davasının kısmen kabulüne ve kısmen reddine dair Yüksekova Asliye Hukuk Hakimliğinden verilen l4.06.2000 gün ve 226/99 sayılı hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılar Hazine Temsilcisi ve Karayolları Genel Müdürlüğü vekili taraflarından süresinde istenilmiş olmakla dosya incelendi gereği düşünüldü:
Karar: Davacılar, Toprak Tevzii Komisyonunca belirtilen 43, 12 ve 31 parsellerin kapsamında kalan 6 parça taşınmazın Hazine üzerindeki tapu kayıtlarının iptali ile adına tapuya tesciline karar verilmesini istemiştir. Hazine ile Karayolları İdaresi vekili davanın reddine karar verilmesini savunmuş, mahkemece davanın kısmen kabulüne kısmen reddine karar verilmesi üzerine kabule ilişkin hüküm bölümü Hazine Temsilcisi ve Karayolları vekili taraflarından temyiz edilmiştir.
Dava konusu taşınmazların keşiflerinde Hazineye ait 8.11.l963 gün ve 290/480, yine aynı tarih ve 272/462, yine aynı tarih 283 numaralı tapu kayıtlarının iptal ve tescili isteğine ilişkindir. Dava mülkiyetin aktarılmasına ilişkin tapu iptali ve tescil isteğine ilişkin bulunduğuna göre davanın kayıt maliki Hazineye yöneltilmesi yeterli olup ayrıca Köy Tüzel Kişiliğine ve Karayolları Genel Müdürlüğüne davanın yöneltilmiş olması doğru değildir. Köy tüzel kişiliği ile Karayolları hakkındaki davanın husumet yokluğu sebebiyle reddine karar verilmesi gerekirken bu konuda olumlu veya olumsuz bir karar verilmemiş olması doğru değildir. Karayolları vekilinin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde bulunmaktadır.
Hazine Temsilcisinin temyiz itirazlarına gelince: Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli değildir. Dava konusu taşınmazlar 4753 sayılı Çiftçiyi Topraklandırma Kanunu uyarınca oluşturulan Toprak Komisyonu tarafından düzenlenen belirtmeliklere dayanılarak Hazine adına belirtilmiştir. Belirtmeye göre tapu ve vergide kayıtlı dava konusu taşınmazların köy merasından açılmak suretiyle tarla haline getirildiği açıklanmıştır. Mahkemece belirtmelikte geçen tapu ve vergi kayıtları eksiksiz olarak getirtilip uyuşmazlığın çözümünde gözönünde tutulmamıştır. Belirtmelikte sözü edilen tapu ve vergi kayıtlarının getirtilip dosya arasına konulması, kayıt malikleri ile davacı ve satıcıları arasındaki bağlantı üzerinde durulması, ayrıca taşınmazların meradan açıldığı belirtmelikte açıklandığına göre Yargıtayın yerleşmiş uygulamaları gözönünde tutularak tanıkların komşu köyler halkı arasından gösterilmek üzere taraflara süre ve imkan tanınması, ondan sonra yerel ve teknik bilirkişiler aracılığıyla taşınmazların bulunduğu yerde keşif yapılması, yerel bilirkişi ve tanıklardan taşınmazların öncesi itibariyle niteliği, mera olup olmadıkları, mera niteliğinde yerler değil ise belirtme tarihine kadar kazanma koşullarının oluşup oluşmadığının kendilerinden sorulması,belirtmelikte geçen tapu ve vergi kayıtlarının yerel bilirkişi tarafından yerlerine uygulanması,sınırlarının ve kapsamlarının belirtilmesi, revizyon durumunun gözönünde tutulması, gerekir ise komşu parsellere ait belgelerinde getirtilerek yerlerine uygulanmak suretiyle bu belgelere göre dava konusu taşınmaz bölümlerinin nasıl gösterildiğinin belirlenmesine çalışılması, Karayolunun geçmesi nedeniyle yapılmış kamulaştırma ve ifraz durumları mevcut ise bunların getirtilip yerlerine uygulanması Tüm bu uygulamaların Yargıtay denetimi sırasında izlenmesi bakımından teknik bilirkişi tarafından düzenlenecek krokide işaret edilmesi, tüm bu yönler eksiksiz olarak yerine getirildikten sonra uyuşmazlık hakkında hüküm kurulması gerekir.
Sonuç: Hazine Temsilcisi ve Karayolları İdaresi vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerle BOZULMASINA ve 2.080.000 lira peşin harcın istek halinde Karayolları Genel Müdürlüğüne iadesine 27.02.2001 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy