(4721 S. K. m. 713) (3402 S. K. m. 14, 17)
Dava: Ali ile Hazine ve U Belediye Başkanlığı aralarındaki tescil davasının kısmen kabulüne ve kısmen reddine dair G Asliye Hukuk Hakimliğinden verilen 14.04.2004 gün ve 392-253 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalı Hazine vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla, dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Karar: Davacı, dava dilekçesinde sınırlarını açıkladığı Küpbaşı mevkiinde 8000 m2, Bostanlı mevkiinde 6000 m2 taşınmazın adına tapuya tesciline karar verilmesini istemiştir.
Davalı Hazine vekili, taşınmazların çalılık niteliğiyle tespit dışı bırakıldığını, 3402 sayılı Kanunun 14 ve 17.maddelerinde açıklanan koşulların gerçekleşmediğini belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Davalı U Belediye Başkanlığına, dava dilekçesi tebliğ edilmesine karşın yargılama oturumlarına katılmamıştır.
Mahkemece, Teknik Bilirkişinin dosyaya sunduğu 08.12.2003 tarihli rapor ve krokisinde; A harfi ile gösterilen Küpbaşı mevkiindeki taşınmaz açısından davanın kabulüne, Bostanlı mevkiinde bulunan taşınmazın dava dışı 3.kişiye ait 2709 nolu parsel kapsamında kalmış bulunması nedeniyle bu parsel yönünden davanın reddine karar verilmesi üzerine; hükmün kabule ilişkin bölümü Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, kazanmayı sağlayan zilyetlik, imar ve ihya hukuksal sebeplerine dayalı olarak TMK.nun 713/1, 3402 sayılı Kanunun 14 ve 17.maddeleri gereğince açılan tescil davasıdır.
Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verildiğine ve takdirde bir isabetsizlik bulunmadığına, keşifte dinlenen yerel bilirkişi ve tanık beyanları ile Uzman Bilirkişi Ziraat Mühendisinin dosyaya sunduğu 12.12.2003 günlü raporlarıyla kazanma koşullarının davacı yararına gerçekleştiği, taşınmaz üzerinde dikilmiş 25-30 yaşlarında 300 adet Gemlik kültür tipi zeytin ağacının bulunduğu, böylece imar ve ihyanın tamamlandığının, bu olgudan da anlaşıldığına göre, aşağıda belirtilen husus dışında kalan Hazine vekilinin temyiz itirazları yerinde bulunmadığından REDDİNE,
Hazinenin diğer temyiz itirazlarına gelince: Kabulüne karar verilen ve teknik bilirkişinin krokisinde A harfi ile gösterilen Küpbaşı mevkiindeki taşınmaz 1964 yılında yapılan kadastro çalışmaları sırasında çalılık niteliğiyle tespit dışı bırakılmıştır. Teknik Bilirkişinin 08.12.2003 günlü rapor ve krokisinde A harfi ile gösterilen taşınmaz bölümünün ortasından geçmek üzere doğalgaz boru hattının bulunduğu görülmesine karşın mahkemece bu husus üzerinde durulmadığı, doğalgaz boru hattı için B. AŞ'ce kamulaştırma yapıp yapmadığı, yapmış ise buna ait belgelerin B AŞ'den getirtilerek uygulamasının yapılmadığı anlaşılmıştır.
Bu bakımdan, öncelikle TMK.nun 713/3.fıkrası uyarınca ilgisi nedeniyle davanın B AŞ'ye yöneltilmesi, taraf teşkilinin bu şekilde sağlanması, yargılamaya katıldıkları takdirde delillerini sunmaları için kendilerine süre ve imkan tanınması gerekmektedir. Bundan ayrı, doğalgaz boru hattıyla ilgili kamulaştırma evrakı ve belgeler B AŞ'den getirtilerek dosyaya eklenmesi, teknik bilirkişi vasıtasıyla yeniden yapılacak keşifle zemine uygulanması, doğalgaz boru hattının geçtiği ve kamulaştırma kapsamında kalan bölümün kamulaştırma paftası üzerinde işaretlenmesi, bu konuda denetime açık raporun teknik bilirkişiden alınması, şayet kamulaştırma veya tahsis sonucu doğalgaz petrol boru hattına ilişkin bölüm B AŞ'ye geçmiş ise, bu kısmın tescil dışı bırakılması gerekir.
Şayet kamulaştırma yapılmamış ve resmi yoldan yazılı tahsis de söz konusu değil ise, B AŞ'nin fiilen doğalgaz boru hattı geçirdiği gözönünde tutularak, eylemli olarak tahsisin yapıldığının ve taşınmazın bu parçasının kamu emlakine dönüştüğünün kabulü gerekmektedir. Kamulaştırma veya tahsis tarihine kadar davacının bu bölümle ilgili zilyetlikle taşınmaz edinme koşulları yararına gerçekleşmiş ise, taşınmazın bu kısmı açısından mülkiyetin tespitine karar verilmesi ile yetinilmesi, kamulaştırma veya tahsis alanı dışında kalan taşınmaz bölümlerinin ise, iki ayrı parça halinde davacı adına tesciline karar verilmesi gerekirken B AŞ davaya dahil edilmeden ve taraf teşkili sağlanmadan eksik araştırma ve inceleme sonucu hüküm kurulmuş bulunması usul ve yasaya aykırıdır.
Sonuç: Davalı Hazine vekilinin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerle ve HUMK.nun 428.maddesi uyarınca BOZULMASINA 09.07.2004 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy