(4721 S. K. m. 713)
Dava: Mehmet Özlek ve müşterekleri ile Hazine ve Pınarlı Köyü Tüzel kişiliği aralarındaki tescil davasının kabulüne dair Baskil Asliye Hukuk Hakimliğinden verilen 02.06.2004 tarih ve 106/57 s. hükmün Yargıtay'ca tetkiki davalı Hazine temsilcisi ve Pınarlı Köy Tüzel Kişiliği vekili taraflarından süresinde istenilmiş olmakla, dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Karar: Davacılar vekili, 60 seneyi aşkın kazanmayı sağlayan zilyetlik sebebiyle dava dilekçesinde mevkii ve sınırları yazılı taşınmazın vekil edenleri adına tapuya tesciline karar verilmesini istemiştir.
Davalı Hazine temsilcisi, davanın reddine karar verilmesini savunmuşlardır.
Mahkemece, 22.03.2004 tarihli krokide gösterilen 18615,35 m2 yerin davacılar adına tapuya tesciline, A harfi ile gösterilen yere ilişkin davanın reddine karar verilmesi üzerine; hükmün, kabule ait bölümü davalı Hazine temsilcisi ile köy vekili taraflarından temyiz edilmiştir.
Dava, tapusuz taşınmazın TMK. nun 713/1. maddesi hükmü uyarınca tescili isteğine ilişkindir.
Yerel bilirkişi ve tanıklar, kabulüne karar verilen taşınmaz bölümlerinin dava gününe kadar davacılar tarafından ev yeri ve bahçe olarak kullanıldığını bildirmişler, tarım arazisi niteliğinde bulunduğu ziraatçı uzman bilirkişi tarafından açıklandığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır. Teknik bilirkişinin düzenlediği krokide; tescil konusu taşınmazın güneyinde asfalt yol geçtiği açıklanmıştır. Yolun niteliği üzerinde durulması, karayolu ise TMK. nun 713/3. maddesi hükmü uyarınca ilgisi yönünden davanın Karayolları Genel Müdürlüğüne yöneltilmesi, mevcutsa yolun bu bölümüne ilişkin kamulaştırma belgelerinin getirtilerek dava konusu taşınmaza bir elatmanın olup olmadığının belirlenmesi gerekir. Bundan ayrı, taşınmazın niteliği yönünden ziraatçı uzman bilirkişilerin raporları karşısında duraksama hasıl olmuştur. Bilirkişi kurulunun vermiş olduğu 17.04.2003 tarihli raporda; taşlık ve kayalık, erozyon problemi bulunan, %15-20 eğimli dava konusu taşınmaz üzerinde tarımsal faaliyette bulunulmadığı açıklanmıştır. Köy tüzel kişiliğinin keşif gününden sonra tescil konusu taşınmazın mer'a olduğunu savunması üzerine yapılan keşifte dinlenen Ziraat Bilirkişisi İlkay Akçay'ın düzenlediği 22.03.2004 tarihli raporda; sürümü yapılan taşınmazın bir bölümünün üzerinde mer'a bitki örtüsünün bulunduğu, geriye kalan bölümün boş olduğu açıklanmış, son defa yapılan keşifte dinlenen uzman bilirkişi kurulu, A ve B harfleri ile gösterilen taşınmaz bölümlerinin Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunmayan özel mülkiyete konu olabileceği, ekilmeyen bölümde yabancı otların bulunduğunu bildirmiştir. Mahkemece taşınmazın niteliği yönünden ortaya çıkan bu farklılık ve belirsizlik giderilmeden yazılı biçimde davanın kabulüne karar verilmiş olması doğru değildir.
Bundan ayrı, kısa kararda davanın kabulüne karar verildiği açıklandığı halde, gerekçeli kararın hüküm fıkrasında 22.03.2004 tarihli krokide A ve B harfleri ile gösterilen taşınmaz bölümleri hakkındaki davanın kabulüne, hükmün 2. bendinde de A harfi ile gösterilen yere ait davanın reddine karar verilmiş olması çelişki yaratmıştır. Bütün bu açıklamalar gözönünde tutularak, dava konusu taşınmaz başında yeniden yerel, teknik ve ziraatçı bilirkişi kurulu aracılığıyla keşif yapılması, yerel bilirkişi ve tanıklardan taşınmazın orta malı mer'a olup olmadığı, mer'a değil ise davacının zilyetliğinin başlangıcı, süreci ve niteliğinin kendilerinden sorulması, karayoluna bir elatmanın olup olmadığının araştırılması, ziraatçı uzman bilirkişi kurulundan gerekçeli rapor alınması, önceki raporlar arasındaki aykırılığın giderilmesine çalışılması, kabul ve ret edilen taşınmaz bölümleri yönündeki hüküm fıkrasındaki farklılığın nazara alınması, ondan sonra uyuşmazlık hakkında hüküm kurulması gerekmektedir.
Sonuç: Davalı Hazine temsilcisi ile davalı köy vekilinin temyiz itirazları bu bakımlardan yerinde olduğundan kabulü ile hükmün açıklanan sebeplerle ve HUMK. nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA ve 125.550.000.-peşin harcın istem halinde temyiz edenlerden Köy Tüzel Kişiliğine iadesine 02.12.2004 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy