(6831 S. K. m. 1) (4721 S. K. m. 715) (3402 S. K. m. 17) (1086 S. K. m. 366) (3194 S. K. m. 18)
Dava: Fethiye Argın ve müşterekleri, müdahil Muhlis Çakan ve müşterekleri ile Hazine, Orman Genel Müdürlüğü ve Nilüfer Belediye Başkanlığı aralarındaki tescil davasının kısmen kabulüne ve kısmen reddine dair Bursa 3. Asliye Hukuk Hakimliğinden verilen 21.04.2003 gün ve 891/447 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi Hazine vekili, Orman Genel Müdürlüğü vekili ve müdahiller vekili taraflarınca süresinde istenilmiş olmakla, dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Karar: Davacılar ayrı ayrı açtıkları davalar ile ortak miras bırakan Emin Argın'dan kalan dava dilekçelerinde mevkii ve sınırları yazılı taşınmazın miras ve kazanmayı sağlayan zilyetlik nedeniyle adlarına tapuya tesciline,
Davaya katılan Muhlis Çakan ve arkadaşları vekili, tescil konusu taşınmazların %15'lik bölümünün davacılar tarafından vekil edenlerine satılıp devredildiğini, satın aldıkları payları oranında vekil edenleri adına tapuya tesciline karar verilmesini istemişlerdir.
Davalı Hazine ve Orman Genel Müdürlüğü vekilleri davanın reddine karar verilmesini savunmuşlardır.
Mahkemece, tescile itiraz davacılarının davasının reddine, 12.12.2002 günlü krokide A harfi ile gösterilen 21985.800 m2 yerin davacılar adına tapuya tesciline karar verilmesi üzerine; hükmün, kabule ilişkin bölümü davalı Hazine ve Orman Genel Müdürlüğü vekilleri, redde ilişkin bölümü davaya katılan Muhlis Çakan ve arkadaşları vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1-) Uyulan bozma ilamı uyarınca Kadastro Müdürlüğüne yazılan tezkereye verilen cevabi yazıda, tesciline karar verilen taşınmaz bölümünün 04.09.1970 tarihinde Devlet ormanı niteliği ile tespit dışı bırakıldığı bildirilmiştir. Bu açıklamalar ve Yargıtay'ın yerleşmiş uygulamalarına göre tespit dışı bırakılan bir yerin tapuya tesciline karar verilebilmesi için tespit dışı bırakıldığı tarihten dava tarihine kadar 20 yıldan fazla süre ile koşullarına uygun olarak tasarruf edilmiş olması gerekir. Somut olayda; Taşınmazın tespit dışı bırakıldığı tarihten 09.01.1990 tarihine kadar kanunda belirtilen kazanma süresi ve koşulları geçmemiştir.
Taşınmazın niteliği ve kazanma koşulları yönünden yapılan araştırma ve incelemeye gelince; Az öncede açıklandığı üzere dava konusu taşınmaz Devlet ormanı niteliği ile tespit dışı bırakılan bir yerdir. Uzman ormancı bilirkişi tarafından düzenlenen 11.05.2001 günlü raporda davacılar adına tesciline karar verilen taşınmaz bölümünün 1958 yılında kesinleşen orman sınırlama hattının dışında, orman sayılmayan yerlerden olduğu açıklanmıştır. Hemen belirtelim ki, bir yerin orman sayılan yerlerden olup olmadığının belirlenmesinde öncelikle kesinleşmiş orman sınırlama harita ve tutanaklarının uygulanması suretiyle belirlemenin yapılması gerekir. Taşınmazın kesinleşmiş orman sınırlama hattının dışında kalan bir yer olduğu belirlendiğine göre 6831 sayılı Orman Kanunu'nun 1.maddesi hükmü uyarınca orman sayılmayan yerlerden ise de, Devlet ormanı niteliği ile tespit dışı bırakılan böyle bir yer TMK. nun 715. maddesinde düzenlenen Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden sayılır. Paftaya göre tescil konusu taşınmazın batısında Devlet ormanı niteliğiyle tespit dışı bırakılan yerler bulunmaktadır. Orman niteliği ile tespit dışı bırakılan böyle bir yer, ancak 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 17. maddesinde belirtilen koşullar altında imar ve ihya yoluyla kazanılabilir. Somut olayda; davacılar vekili imar ve ihya olgusuna dayanmamıştır. Devlet ormanı niteliği ile tespit dışı bırakılan bir yerin ihya olgusu olmaksızın davacılar tarafından nasıl tasarruf edildiği ve kazanıldığı açıklanmamıştır. Bu hususlar üzerinde durulması, dava tarihinden önceki dönemlere ait bu yöreye ilişkin memleket haritası ve hava fotoğraflarının getirtilip dosya arasına konulması, ayrıca taşınmazın hangi tarihte imar planı içerisine alındığının Nilüfer Belediye Başkanlığı'ndan sorulması, ondan sonra yerel, teknik ve ormancı bilirkişiler aracılığıyla yeniden keşif yapılarak taşınmazın öncesi itibariyle niteliği, imar ve ihyaya muhtaç yerlerden bulunup bulunmadığı, böyle bir yer ise ihya olgusu olmaksızın davacılar tarafından nasıl tasarruf edildiği hususunun araştırılması, memleket haritası ve hava fotoğraflarına göre dava tarihindeki niteliğinin belirlenmesine çalışılması, nitelik belirlenmesine esas olmak üzere HUMK. 366. maddesi hükmü göz önünde tutularak taşınmazın ve çevresinin resimlerinin fotoğrafçı bir bilirkişi aracılığıyla çekilip, dosya arasına konulması, ondan sonra uyuşmazlık hakkında hüküm kurulması gerekmektedir.
Bunlardan ayrı önceki hükümle 17948 m2 yerin davacılar adına tapuya tesciline karar verilmiş, Hazine ve Orman İdaresinin temyizi üzerine belirtilen nedenlerle hüküm bozulmuştur. Davacılar önceki hükmü temyiz etmemekle bu miktar kendileri yönünden kesinleşmiştir. Mahkemece kesinleşen miktar gözden kaçırılarak 21985.800 m2 yerin tesciline karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.
Davalı Hazine ve Orman Genel Müdürlüğü vekillerinin temyiz itirazları bu bakımlardan yerinde bulunmaktadır.
2-) Tescile itiraz davacılarının temyiz itirazlarına gelince; Tescile itiraz davacıları tescil konusu taşınmazların belli bölümlerini satın ve devraldıklarını ileri sürerek miras payının devri sebebine dayanmışlar ise de, Emin Argın'ın mirasçıları arasında yer almadıkları için miras payının devrine dayanarak iptal ve tescil istemeleri mümkün olmaz. Ancak tapusuz olan taşınmazların belli paylarının satın ve devralınması söz konusu ise böyle bir iddianın dinlenilmesi mümkün olabilir. Mahkemece 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 18. maddesi göz önünde tutularak bu tür satışların geçerli olmayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş olması toplanan deliller ve dosya içeriğine uygun düşmektedir.
Sonuç: Tescile itiraz davacılarının 2 nolu bentte belirtilen nedenlerden ötürü temyiz itirazlarının REDDİNE, davalı Hazine ve Orman Genel Müdürlüğü vekillerinin temyiz itirazlarının 1.bentte yazılı nedenlerden dolayı kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 7.900.000. lira peşin harcın temyiz eden müdahillere ve 13.700.000.- lira peşin harcın da temyiz eden Orman Genel Müdürlüğü'ne iadesine, 22.03.2004 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy