(4721 S. K. m. 706) (818 S. K. m. 213) (2644 S. K. m. 26) (1512 S. K. m. 60, 89) (1086 S. K. m. 440, 442)
Dava: Nurettin Eren ile Durmuş Genç, Adnan Erdoğan ve Selçuk Esenyel aralarındaki dava hakkında Antalya 3. Asliye Hukuk Hakimliği'nden verilen 03.07.2002 tarih ve 265/653 sayılı hükmün Dairenin 11.10.2004 gün ve 5772/6613 sayılı ilamıyla onanmasına karar verilmişti. Davacı vekili tarafından süresinde kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla, dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, davaya konu 1976 sayılı parselin ½ sinin davalı Durmuş Genç tarafından 25.1.1997 tarihli senetle vekil edenine satıldığını, zilyetliğini devrettiğini, senedin davalı Adnan Erdoğan (muhtar) tarafından tastik edildiğini, Orköy tarafından yapılan hak sahipliği tespitleri sırasında davalı Adnan'ın taşınmazın ½ sinin davacıya ait olduğunu bildiği halde tamamını tapuda kendi adına tescil ettirdiğini, daha sonra diğer davalı Selçuk'a sattığını ileri sürerek davalılardan Selçuk Esenyel adına olan tapu kaydının ½ oranında iptali ile vekil edeni adına tapuya tesciline, bu mümkün olmadığı taktirde taşınmazın değerinin tespiti ile bedelinin müştereken ve müteselsilen davalılardan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davalılardan Durmuş Genç, taşınmazı davacıya sattığını, bedeli olan parayı aldığını, sözleşme altındaki imzanın da kendisine ait olduğunu bildirmiş, diğer davalıların vekilleri ise tapuda kayıtlı taşınmazların ancak resmi şekilde satılabileceğini, harici satış sözleşmesinin geçersiz olduğunu, davalı Selçuk'un taşınmazı satın alırken tapu kütüğüne güven ilkesine dayanarak satın aldığını, bu nedenle olayda iyi niyetli olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuşlardır.
Mahkemece, tapu iptali ve tescil davasının reddine, tazminat davasının kısmen kabulü ile 4.191.000.000 TL. tazminatın dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı Durmuş Genç'ten tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmesi üzerine; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, tapulu taşınmazın haricen satın alınması hukuksal sebebine dayanılarak açılan tapu iptali ve tescil, olmadığı taktirde tazminat isteğine ilişkindir.
Yerel mahkeme hükmünün temyizi üzerine; Dairece, yapılan incelemede, 11.10.2004 gün ve 2004/5772-6613 sayılı ilamıyla tapu iptali ve tescil davasının reddine ilişkin hükmün onanmasına karar verilmiştir.
Davacılar vekili bu sefer onama ilamına karşı karar düzeltme isteğinde bulunarak, Dairece, yalnızca tapu iptali ve tescil davasının temyiz incelemesinin yapıldığını, oysa tazminat yönünden de; Adnan Erdoğan'ın tazminatla sorumlu tutulmaması bakımından hükmü temyiz ettiklerini, ancak temyize konu yapılan tazminatla ilgili hükmün Dairece temyiz incelemesinin yapıldığını belirterek, karar düzeltme dilekçesinde gösterdiği gerekçeyle tapu iptali ve tescile ilişkin onama ilamının kaldırılmasına, davalı Adnan'ın da tazminatla sorumlu tutulması gerektiğinden, tazminat açısından da temyiz incelemesi yapılarak hükmün her iki yönden bozulmasına karar verilmesini istemiştir.
Karar düzeltme isteği üzerine yapılan incelemede, gerçekten davacı vekili 3.7.2002 günlü temyiz dilekçeleriyle hükmün redde ve kabule ilişkin bölümlerini temyiz dilekçesinde açıkladığı gerekçeyle temyiz ettiği anlaşılmıştır. Ne var ki, temyiz incelemesinin sadece reddine karar verilen tapu iptali ve tescil isteği için yapıldığı, kabul edilen tazminat isteği bakımından temyiz incelemesinin yapılmadığı ve bu hususun gözden kaçırıldığı belirlenmiştir.
O halde, tazminat isteği bakımından da temyiz incelemesinin yapılması gerekmektedir. Bu nedenle, davacı vekilinin tazminat isteği açısından yapılan temyiz incelemesinde; Hazine adına tapulu bulunan taşınmazın Durmuş Genç tarafından davacı Nurettin Eren'e satıldığı, haricen yapılan satış senedinin o tarihte muhtar bulunan davalı Adnan Erdoğan tarafından muhtar sıfatıyla onaylandığı ve bu resmi görevi dışında yapılan satışta Adnan'ın taraf durumunda bulunmadığı, bu bakımdan yapılan harici satış senedi hukuken Adnan Erdoğan'ı bağlamadığı gibi açıklanan nedenle tazminatla da sorumlu tutulması mümkün bulunmamaktadır.
Davacı Nurettin Eren vekilinin tazminata ilişkin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde bulunmadığından reddi ile yerel mahkemenin buna ilişkin hüküm fıkrasının ONANMASINA,
Davacı vekilinin reddine karar verilen tapu iptali ve tescil hükmünün onanmasına karşı yaptığı karar düzeltme isteğine gelince; dosya arasında bulunan 976 sayılı parselin tapu kaydına göre uyuşmazlık konusu taşınmaz 29.11.1995 tarihinden itibaren dava dışı bulunan Hazine adına tapuda kayıtlı bulunmaktadır. Satışın yapıldığı 25.1.1997 tarihinde taşınmaz halen Hazine adına tapulu bir yerdir. Ancak, davalı Durmuş 25.1.1997 tarihinde Hazine adına tapuda kayıtlı bulunan bu yeri davacı Nurettin Eren'e haricen satıp zilyetliğini devretmiştir. Kural olarak tapulu taşınmazların TMK. nun 706, BK. 213, TK. 26 ve Noterlik Kanunu'nun 60 ve 89. maddeleri gereğince harici satışları geçersizdir. Resmi biçimde yapılmayan bu tür satışlar hukuken geçerli sonuç doğuramaz. Kaldı ki, kendisine ait olmayan tapulu bir yerin üçüncü bir kişiye satışı da hukuki sonuç doğurmaz.
Sonuç: Davacı vekilinin tapu iptali ve tescil isteğinin reddine yönelik onama ilamına karşı yaptığı karar düzeltme isteğine ilişkin itirazları bu bakımdan yerinde bulunmadığından REDDİNE ve HUMK. 442. maddesi uyarınca takdiren 130.00 YTL para cezası ile aşağıda yazılı 22,90 YTL red harcının karar düzeltme isteyenden alınarak Hazineye irad kaydına 17.11.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy