(4721 S. K. m. 713) (3402 S. K. m. 14, 16/A, 18) (1086 S. K. m. 258, 259)
Mehmet Sait Doğan ile Hazine ve Sırataşlar Köyü Tüzel Kişiliği aralarındaki tescil davasının kısmen kabulüne ve kısmen reddine dair Halfeti Sulh Hukuk Hakimliğinden verilen 18.05.2007 tarih ve 83/136 s. hükmün Yargıtay'ca tetkiki davalı Hazine vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla, dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Davacı, dava dilekçesinde mevkii ve sınırlarını açıkladığı taşınmazın adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesini istemiştir.
Davalı Hazine vekili, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Davalı Sırataşlar Köyünü temsilen köy muhtarı, uyuşmazlık konusu yerin köylünün müştereken kullandığı yer olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, teknik bilirkişi Nihat Akgün'ün 15.08.2006 havale günlü rapor ve krokisinde B harfiyle gösterilen 2512,93 m2 yüzölçümlü taşınmaz bölümü hakkındaki davanın kabulüne, A harfiyle işaretli taşınmaz yönünden davanın reddine karar verilmesi üzerine; hükmün, kabule ait bölümü davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, kazanmayı sağlayan zilyetlik hukuksal sebebine dayalı olarak TMK. nun 713/1 ve 3402 s. Kadastro Yasasının 14. maddesi gereğince açılan tescil isteğine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır. Davalı Sırataşlar Köyü Muhtarı Hamza Açar, 12.07.2006 gününde yapılan keşif tutanağına geçen beyanında; uyuşmazlık konusu taşınmazın köylünün müştereken kullandığı yerlerden olduğunu bildirmiş, 15.12.2006 günlü dilekçesinde ise, dava konusu yerin köy boşluğu olduğunu bildirmiştir. Mahkemece, köy muhtarının bu savunması üzerinde durulmamış, belirttiği konularda herhangi bir araştırma ve inceleme de yapılmamıştır. Kural olarak,
.Boşluklar 3402 s. Kadastro Yasasının 16/A maddesine göre Hazine, kamu kurum ve kuruluşları, il, belediye, köy veya mahalli idare birlikleri tüzel kişiliği adlarına tesbit olunur. Aynı Yasanın 18/2.fıkrası gereğince, boşluk ve benzeri yerler bir kamu hizmetine tahsis edilmiş ise kazanmayı sağlayan zilyetlikle edinilmeleri mümkün bulunmamaktadır. Ancak, kamu hizmetine tahsis edilmeyen ve kullanılmayan boşlukların TMK. nun 713/1 ve 3402 s. Kadastro Yasasının 14. maddesi gereğince kazanma koşullarının varlığı halinde, zilyetlikle edinmeleri mümkündür. Davalı köy tüzel kişiliğini temsilen köy muhtarı, taşınmazın köylünün müştereken kullandığı yerlerden olduğunu ve köy boşluğu olduğunu ileri sürdüğüne göre söz konusu boşluğun köylüler tarafından ne biçimde kullanıldığı yada pazar, panayır
.
vb. yerler gibi bir amaçla kullanılıp kullanılmadığı konularının yeniden yapılacak keşifte, HUMK. nun 258 ve 259. maddeleri gereğince dinlenecek yerel bilirkişi ve tanıklardan sorularak açıklığa kavuşturulması, dava konusu yer herhangi bir biçimde köylüler tarafından kullanılan bir yer ise 3402 s. Kadastro Yasasının 18/2. maddesi gereğince kamu hizmetine tahsis edilen yerlerden olduğunun kabulü ile davanın reddine karar verilmesinin düşünülmesi, herhangi bir amaca tahsis edilmeyen ve köylüler tarafından kullanılmayan bir yer olduğunun anlaşılması halinde ise şimdiki gibi davanın kabulüne karar verilmesi gerekmektedir.
Öte yandan, bir yerin kazanmayı sağlayan zilyetlikle edinilebilmesi için TMK. nun 713/1. maddesi gereğince tapuda kayıtlı olmayan yerlerden olması gerekir. Aksi durumda çifte tapuya yol açar. Bu sebeple teknik bilirkişinin rapor ve krokisi eklenmek suretiyle Tapu Sicil Müdürlüğünden, dava konusu yapılan yerin tapuda kayıtlı olan yerlerden olup olmadığının sorulması, ondan sonra toplanacak bütün deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ve inceleme sonucu hüküm kurulmuş bulunması usul ve yasaya aykırıdır.
Davalı Hazine vekilinin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde olduğundan kabulü ile yerel mahkeme hükmünün kabule ait bölümünün açıklanan sebeple ve HUMK. nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 12.11.2007 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy