(4721 S. K. m. 202, 213, 219, 220, 225, 231, 232, 235, 236) (4722 S. K. m. 10)
Dava: F. K. ile H. K. aralarındaki dava hakkında İzmir 1. Aile Mahkemesi'nden verilen 18.10.2012 tarih ve 943/775 sayılı hükmün Daire'nin 27.05.2013 gün ve 943/775 sayılı ilamıyla onanmasına karar verilmişti. Davalı vekili tarafından süresinde kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Karar: Davacı kadın vekili dava dilekçesinde vekil edeniyle davalının 10.07.2007 tarihinde evlendiklerini, evliliğin ilk yıllarında mutlu bir hayat sürdürdüklerini, daha sonra aralarında artan kavgalarının müşterek hayatı çekilmez hale getirmesi üzerine Alman Mahkemesi'nin verdiği boşanma kararıyla boşandıklarını, bu kararın İzmir 3.Aile Mahkemesi'nin 2011/141 Esas ve 2011/786 Karar sayılı ilamıyla tanınmasına/tenfizine karar verildiğini, tenfiz kararının 28.07.2011 tarihinde kesinleştiğini, davalı eş adına kayıtlı bulunan yazlığı evlilik birliği içerisinde alındığını, bu yazlığın satın alınmasında vekil edeninin katkıda bulunduğunu, İzmir'de değişik işlerde çalışarak para biriktirdiğini, ailesinden de para desteği aldığını, ayrıca nikahta takılan altınları bulunduğunu açıklayarak Kuşadası Soğucak Köyü 2925 parselde bulunan 47 nolu bağımsız bölümden kaynaklanan 20.000 TL katkının fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak koşuluyla davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davalı vekili, 22.03.2012 havale tarihli cevap dilekçesinde vekil edenin yurtdışında ikamet ettiğini, TMK'nun 214/3.maddesi gereği yetkili mahkemenin davalının nüfusa kayıtlı olduğu Erzincan Aile Mahkemesi olduğu, dava konusu taşınmazın nitelik itibariyle TMK'nun 220.maddesi uyarınca kişisel mal niteliğinde bulunduğunu, davanın haksız ve yersiz açıldığını, katkı iddiasının doğru olmadığını, davacının herhangi bir hak ve alacağının da olmayacağını belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Mahkemece, ihtiyati tedbirin kaldırılması isteğinin reddine, taşınmazın sürüm değeri olan 110.000 TL'nin yarısına isabet eden 55.000 TL'dan alacak söz konusu ise de, istekle bağlı olmak koşuluyla 20.000 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına karar verilmesi ve bu kararın davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairenin 27.05.2013 tarih ve 2012/14297 Esas, 2013/7904 Karar sayılı ilamıyla hükmün onanmasına karar verilmiştir.
Davalı vekili bu sefer, karar düzeltme dilekçesiyle; "... vekil edeninin 26.04.2006 tarihinde açılan banka hesabında 143.500 Euro'nun bulunduğunu, bu paranın 11.09.2007 tarihinde çekilerek hesabın kapatıldığını, 12.09.2007 tarihinde alınan yazlık evin alımında kullanıldığını, temyiz sebepleri arasında da bu isteğin yer aldığını, Mahkemece ve Dairece dikkate alınmadığını, alınan taşınmazın kişisel mal olduğunu..." açıklayarak Daire'nin onama ilamının kaldırılmasıyla yerel mahkeme hükmünün bozulmasına karar verilmesini istemiştir.
Dava, edinilmiş mallara katılma rejimi süresi içinde 12.09.2007 tarihinde edinilen taşınmazdan kaynaklanan ve TMK'nun 202, 219, 231, 232 ve 236. maddeleri gereğince açılan katılma alacağı isteğine ilişkindir.
Taraflar 10.07.2007 tarihinde evlenmiş, Alman Mahkemesi'nde 2010 yılında açılan ve kabulle sonuçlanan boşanma davasına ait kararı 16.09.2010 tarihinde kesinleşmesiyle boşanmışlardır.
Taraflar arasında evlendikleri 10.07.2007 tarihinden TMK'nun yürürlüğe girdiği 01.01.2002 tarihine kadar mal ayrılığı, eşler başka bir mal rejimini seçtiklerini ileri sürmediklerinden 01.01.2002 tarihinden boşanma davasının açıldığı 2010 tarihine kadar yasal edinilmiş mallara katılma rejimi geçerlidir ( 4721 sayılı TMK. m. 202, 4722 SK. m.10). Eşler arasındaki mal rejimi TMK'nun 225/2.fıkrası uyarınca boşanma davasının açıldığı tarihte sona ermiştir.
Uyuşmazlık konusu 2925 parseldeki 47 nolu dubleks yazlık 12.09.2007 tarihinde edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu dönemde davalı tarafından edinildiğinden TMK'nun 219.maddesi uyarınca kural olarak bu taşınmazın edinilmiş mal olduğunun kabulü gerekir. Ancak davacı taraf karar düzeltme dilekçesiyle diğer beyanlarında 26.04.2006 tarihinde açılan banka hesabında 143.500 Euro'nun bulunduğunu, bu paranın söz konusu yazlığın alındığı 12.09.2007 tarihinden bir gün önce 11.09.2007 tarihinde çekildiğinin ve bu evin alımına harcandığını açıklayarak karar düzeltme isteğinin kabulüyle onama ilamının kaldırılması ve yerel mahkeme hükmünün bozulması isteğinde bulunulmuştur. Dosya arasında bulunan banka kayıtları ile tüm bilgi ve belgeler yeniden incelenip değerlendirildiğinde gerçekten davalı kocanın 26.04.2006 tarihinde bankada açtığı hesapta 143.500 Euro'nun bulunduğu bu paranın 11.09.2007 tarihinde çekilerek hesabın kapatıldığı ve söz konusu dubleks yazlığın ise bu tarihten bir gün sonra 12.09.2007 tarihinde satın alındığı anlaşılmıştır. Kural olarak söz konusu paranın alınan eve harcandığının kabulü gerekir. Bu tür bir kabul hayatın olağan akışında da uygun düşmektedir. Ne var ki, yerel mahkemece dubleks evin 12.09.2007 tarihinde alındığına ilişkin resmi akit tabloları dosya arasına konulmadığı gibi evin alım tarihindeki gerçek değerinin kaç lira olduğu da saptanamamış, mahkemece bu husus üzerinde de durulmamıştır. Şu halde Dairenin yukarıda tarih ve sayısı verilen onama ilamı maddi yanılgıya dayalı bulunduğundan bu nedenle 27.05.2013 tarih ve 2012/14297 Esas, 2013/7904 Karar sayılı onama ilamının kaldırılmasına karar verildi. İşin esasının incelenmesine geçildi:
O halde mahkemece dubleks dairenin satın alındığı 12.09.2007 tarihinde düzenlenen alım satıma ilişkin akit tablosunun okunaklı ve onaylı örneğinin Tapu Müdürlüğü'nden getirtilerek dosya arasına konulması, konunun uzmanı bir inşaat mühendisi, bir emlakçı ve bir hukukçu aracılığıyla keşif yapılarak dubleks dairenin satın alındığı 12.09.2007 tarihindeki gerçek sürüm değerinin TMK'nun 232. maddesi gereğince belirlenmesi, söz konusu banka hesabında çekilen 143.500 Euro'nun aynı tarihteki Türk Lirası karşılığının uzman bilirkişilerce saptanması, Euro'nun karşılığı olan Türk Lirasının taşınmazın belirlenen sürüm değerini karşılayıp karşılamadığının açıklığa kavuşturulması, karşılanmayan kısmının edinilmiş mallardan karşılandığının kabulüyle değerlendirmenin yapılması, 143.500 Euro 26.04.2006 tarihinde açılan banka hesabında olduğu anlaşıldığına ve bu paranın evlilik öncesi edinilen davalının kişisel malı kabul edilmesi gerektiğine göre söz konusu paranın kişisel mal olarak değerlendirilmesi, evin bedeline harcanan bu parayı aşan miktar edinilmiş maldan karşılandığından, edinilmiş maldan karşılanan bu miktarın 143.500 Euro'nun karşılığı olan TL miktarı içerisindeki oranının bulunması, bu oranın taşınmazın verilecek karar tarihine en yakın tarihteki keşfen ve uzman bilirkişiler aracılığıyla belirlenecek sürüm değeri ile çarpılması sonucu elde edilecek miktarın yarısının davacı yararına katılma alacağı olarak hüküm altına alınması gerekir. Yani mahkemece yeniden yapılacak keşifte uzman bilirkişiler aracılığıyla verilecek karar tarihine yakın bir tarihte taşınmazın gerçek sürüm değerinin TMK'nun 232 ve 235/1.maddesi gereğince belirlenmesi ve güncel değerinin saptanması düşünülmelidir. Şayet 143.500 Euro'nun karşılığı olan Türk Lirası yazlığın bedelinin tamamını karşılamış ise bu taktirde söz konusu dubleks yazlığın kişisel mal olduğunun kabulü gerekmektedir.
Mahkemece, 22.06.2010 tarihinde belirlenen taşınmazın sürüm değeri olan 110.000 TL esas alınarak 1/2'sine isabet eden 55.000 TL'den istekle bağlı olarak 20.000 TL bakımından hüküm kurulmuş ise de, karar tarihi 18.10.2012 olup, 2 yıl önceki sürüm değerinin değerlendirmeye alınması, TMK'nun 232 ve 235/1.maddesine açık bir aykırılık oluşturmaktadır.
Sonuç: Davalı vekilinin karar düzeltme isteği yerinde olduğundan kabulüyle Dairenin yukarıda tarih ve esas ve karar numarası yazılı onama ilamının kaldırılmasına, yerel mahkeme hükmünün açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, taraflarca HUMK'nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve HUMK'nun 440/I maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine ve 341,60 TL peşin harcın istek halinde temyiz eden davalıya iadesine, 07.07.2014 tarihinde oybirliği ile, karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy