(6100 S. K. m. 266)
Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup hükmün davalılar tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.
KARAR
Davacı vekili dava dilekçesinde, vekil edenine ait 12 nolu bağımsız bölümün eklentisi niteliğindeki 14 nolu deponun davalıların işgalinde olduğu, Ankara 16. Noterliği aracılığıyla davalılara gönderdikleri 22.04.2011 tarihli ihtarnameden sonuç alamadıklarını açıklayarak, haksız elatmanın önlenmesi ile şimdilik 500,00 TL ecrimisilin davalılardan tahsiline karar verilmesini istemiştir. Davalılar, davacıdan alacaklı olduklarından bahisle davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece; davalı ... yönünden davanın husumet yokluğundan reddine, davalı ... yönünden davanın kabulü ile elatmanın önlenmesine, 29.09.2007-29.09.2011 arası dönem için hesaplanan 4.427,00 TL ecrimisilin davalıdan tahsiline karar verilmiş, davalılar ... ve ... temyize gelmiştir.
Dava, çaplı taşınmaza elatmanın önlenmesi ve ecrimisil isteklerine ilişkindir.
1.UYAP ortamında temin edilen tapu kaydının incelenmesinden, yargılama henüz devam ederken 25.11.2013 tarihinde davalı ...'in maliki olduğu 10 nolu bağımsız bölümü dava dışı ...e satış yolu ile devrettiği ve taşınmazın halen tapuda bu kişi adına kayıtlı olduğu anlaşıldığına göre; Mahkemece davalının dava konusu taşınmaza müdahalesinin devam edip etmediğinin tespiti ve sonucuna göre karar verilmesi gereğiyle hükmün bozulması gerekmiştir.
3. Davalı ...'in, ecrimisil istemine yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinden;
Gerek öğretide ve gerekse yargısal uygulamalarda ifade edildiği üzere; ecrimsil, diğer bir deyişle haksız işgal tazminatı, zilyet olmayan hak sahibinin, hak sahibi olmayan kötüniyetli zilyetten isteyebileceği bir tazminat olup, 08.03.1950 tarihli 22/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında; fuzuli işgalin tarafların karşılıklı birbirine uygun iradeleri ile kurduğu kira sözleşmesine benzetilemeyeceği, niteliği itibarı ile haksız bir eylem sayılması gerektiği, haksız işgalin varlığı durumunda oluşan zararın tazmin edilmesi gerekeceği vurgulanmıştır.
Hemen belirtelim ki, ecrimisil hesabı uzmanlık gerektiren bir husus olup, taşınmazın niteliğine uygun bilirkişi marifetiyle keşif ve inceleme yapılarak ve taleple bağlı kalınarak haksız işgal tazminatı miktarı belirlenmelidir. Alınan bilirkişi raporu, somut bilgi ve belgeye dayanmalı, tarafların ve hakimin denetimine açık değerlendirmenin gerekçelerinin bilimsel verilere ve 6100 sayılı HMK'nin 266. vd. maddelerine uygun olmalıdır.
Eğer, özellikle arsa ve binalarda kira esasına göre talep varsa, taraflardan emsal kira sözleşmeleri istenmeli, gerekirse benzer nitelikli yerlerin işgal tarihindeki kira bedelleri araştırılıp, varsa emsal kira sözleşmeleri de getirtilmeli, dava konusu taşınmaz ile emsalin somut karşılaştırması yapılmalı, üstün veya eksik tarafları belirlenmelidir.
İlke olarak, kira geliri üzerinden ecrimisil belirlenmesinde, taşınmazın dava konusu ilk dönemde mevcut haliyle serbest şartlarda getirebileceği kira parası, emsal kira sözleşmeleri ile karşılaştırılarak, taşınmazın büyüklüğü, niteliği ve çevre özellikleri de nazara alınarak yöredeki rayiçe göre belirlenir. Sonraki dönemler için ecrimisil değeri ise ilk dönem için belirlenen miktara ÜFE artış oranının tamamının yansıtılması suretiyle bulunacak miktardan az olmamak üzere takdir edilir.
Dosyadaki bilgi ve belgelerden, davacının dava konusu taşınmazı 26.04.1994 tarihli satış işlemi ile edindiği, eldeki davanın 29.09.2011 tarihinde açıldığı, taşınmazın uzun yıllardır davalı ... tarafından kullanıldığı hususunun dava dilekçesi ve savunmalara göre tarafların kabulünde olduğu, davacının davalının uzun yıllardır devam eden kullanımına sessiz kaldığı anlaşıldığına göre, davacının dava konusu taşınmazı davalının kullanmasına muvafakat ettiğinin kabulü gerekir. Sözkonusu muvafakat, davalı ...'e gönderilen ihtarname ile ve bu ihtarnamede verilen süre uyarınca, tebliği izleyen yedinci günün sonunda ortadan kalkmış olduğundan, Mahkemece tespit edilecek bu tarih ile dava tarihi arası dönem için ve yukarıda belirtilen usul ve esaslara uygun olarak tespit edilecek ecrimisile hükmedilmesi gerektiğinin düşünülmemesi doğru görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenle davalı ...'ın temyiz dilekçesinin REDDİNE, (2) ve (3) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ...'ın temyiz itirazlarının kabulüne, usul ve yasaya aykırı olan hükmün 6100 sayılı HMK'nin Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, HUMK'un 440/III-1, 2, 3 ve 4. bentleri gereğince ilama karşı karar düzeltme yolu kapalı bulunduğuna, peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine, 01.03.2021 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)