(6100 S. K. m. 266)
Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş olup hükmün davalılardan .... ve .... tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.
Davacı ... vekili, davacının tapuda maliki olduğu 3 parsel sayılı taşınmaza davalılar ...., ...., .... ve ....'nın, sera yapmak, çilek ve ekin ekmek suretiyle müdahalelerinin olduğunu açıklayarak, müdahalenin men'ini, yapıların kal'ini ve fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 1.000,00 TL ecrimisilin faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep etmiştir. Bilirkişi raporu doğrultusunda 22.04.2016 tarihinde 19.103,61 TL üzerinden eksik bakiye harç tamamlanmıştır.
Davalı ...., dava konusu yerdeki seranın dedesi tarafından yapıldığını ve 35 yıldır mevcut olduğunu, herkesin sözlü anlaşmaya uygun şekilde kendilerine düşen yeri kullandığını ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.
Davalılar .... ve ...., dava dilekçesinin usulüne uygun tebliğine rağmen cevap vermemiş, yargılamaya katılmamışlardır.
Davalı ..., ön inceleme duruşmasında davaya konu yerde serasının bulunduğunu, seranın davacının taşınmazı içinde değil kendine ait parsel içinde olduğunu ileri sürerek, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, dinlenen tanık beyanları, yapılan keşif ve sonrasında alınan bilirkişi raporuyla davacının maliki olduğu taşınmaza davalıların müdahaleleri bulunduğundan davalıların müdahalesinin önlenmesine, müdahale edilen kısımda bulunan çilek eğmeleri ve seraların yıkılmasına, ecrimisil bedeli olan 19.103,61 TL'nin 1.000,00 TL'lik kısmına dava tarihinden itbaren bakiye kısma ıslah tarihinden itibaren yasal faiz işletilmek sureti ile 1.374,20 TL'lik kısmının davalı ...'dan, 139,38 TL kısmının davalı ...'dan, 17.590,13 TL kısmının ise davalılar .... ve ....'dan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir. Hüküm, süresi içerisinde davalı ... ve davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.
1.Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına ve mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verildiğine, takdirde bir isabetsizlik bulunmadığına göre, davalılar .... ve ....'nın aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2.Davalılar .... ve ....'nın diğer temyiz itirazlarına gelince;
Ecrimisil hesabı uzmanlık gerektiren bir husus olup, taşınmazın niteliğine uygun bilirkişi marifetiyle keşif ve inceleme yapılarak ve taleple bağlı kalınarak haksız işgal tazminatı miktarı belirlenmelidir. Alınan bilirkişi raporu, somut bilgi ve belgeye dayanmalı, tarafların ve hakimin denetimine açık, değerlendirmenin gerekçelerinin bilimsel verilere ve HMK'nin 266 vd. maddelerine uygun olarak açıklanması gereklidir.
İlke olarak, kira geliri üzerinden ecrimisil hesabında taşınmazın dava konusu ilk dönemde mevcut haliyle serbest şartlarda getirebileceği kira parası, emsal kira sözleşmeleri ile karşılaştırılarak, taşınmazın büyüklüğü, niteliği ve çevre özellikleri de nazara alınarak yöredeki rayiçe göre belirlenmeli, sonraki dönemler için ecrimisil değeri ise ilk dönem için belirlenen miktara ÜFE artış oranının tamamının yansıtılması suretiyle bulunacak miktardan az olmamak üzere takdir edilmelidir.
Somut uyuşmazlık incelendiğinde hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olmadığı anlaşılmaktadır. Raporda, ecrimisil bedeli tespitinde hangi bilimsel verilerin kullanıldığı gösterilmemiştir. Bununla birlikte taşınmazın öncelikle dava konusu ilk dönem 2010 yılı ecrimisil bedelini belirlemek yerine, dava tarihi 2015 yılı nasıl ulaşıldığı denetlenemeyen ecrimisil bedeli belirlendiği, devamında geriye dönük talep edilen döneme ilişkin olarak hesap yapıldığı görülmektedir. Hesaplamada taşınmazın tarla vasfı yerine tarla, çilek yetiştiriciliği ve sera olarak değerlendirme yapılmıştır. Hükme yeterli olmayan rapora itibar edilerek yazılı şekilde karar verilmiş olması isabetsizdir.
Mahkemece öncelikle yapılacak iş, taşınmazın tarla vasfında olduğu ve tarım arazilerinin haksız kullanımı nedeniyle ürün esasına göre talep söz konusu olduğunda bu konudaki resmi veriler getirtilmesi gerektiği gözetilerek taşınmazın bulunduğu bölgede ekilen tarım ürünlerinin neler olduğu tarım il veya ilçe müdürlüğünden sorulmalıdır. Ekildiği bildirilen ürünlerin ecrimisil talep edilen yıllara göre birim fiyatları ve dekara verim değerleri, hal müdürlüğünden ilgili dönem için birim fiyatlar getirtilmeli, bölgede münavebeli ekim yapılıp yapılmadığı, taşınmazın nadasa bırakılıp bırakılmadığı tespit edilmelidir. Bu tespitten sonra öncelikle ecrimisil istenilen ilk dönem başlangıç tarihi olarak baz alınmak suretiyle hesaplama yaptırılarak ilk dönem için miktar belirlenmeli, devamında sonraki dönemler için ecrimisil hesaplanmalıdır. Açıklanan yönlerden eksiklik ve hatalar giderildikten sonra oluşacak sonuç dairesinde kazanılmış haklar da gözetilerek davalılar .... ve .... yönünden bir karar vermek üzere hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda (2) nolu bentte gösterilen nedenlerle davalılar .... ve ....'nın yazılı temyiz itirazları yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün 6100 sayılı HMK'nun Geçici 3. maddesi yollaması ile HUMK’nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, davalılar .... ve ....'nın diğer temyiz itirazlarının yukarıda (1) nolu bentte gösterilen nedenle reddine, taraflarca HUMK'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, peşin harcın istek halinde temyiz eden davalı ...'a iadesine, 08.12.2020 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)