(1086 S. K. m. 518, 533) (2822 S. K. m. 6)
Dava: Türkiye Basın Sanayii İşçileri Sendikası ile DMO. Basın Müessesesi Müdürlüğü aralarındaki uyuşmazlığın giderilmesi isteğinden ibaret dava hakkında avukat (C.D.) avukat (O.Y.) ve avukat (A.T.)'dan kurulu hakem heyetince Özel Hakem sıfatı ile verilen 24.9.1979 günlü kararı davalı avukatınca temyiz edilmiş ve bu işe ait dosya İstanbul 3. İş Mahkemesinin 8.11.1979 günlü ve 1979/175 D. İş sayılı yazısı ile daireye gönderilmiş olmakla temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki kağıtlar okundu, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: 1 - HUMK nun 533. maddesi ile hakem kararlarının temyiz nedenleri sınırlı bir biçimde tespit edilmiştir. Bu maddede belirtilen nedenler dışında bir husustan dolayı hakem kararı bozulamaz. Ancak usulün 518. maddesinde "yalnız iki tarafın arzularına tabi olmayan mesaide tahkim cereyan etmez" denilmiştir. Bu hükümle güdülen amaç hiç kuşkusuz kamu düzenine ilişkin bulunan hususlarda bu düzenin korunmasının sağlanmasıdır. O halde; bu düzenlemeden çıkarılması gereken bir sonuç da hakemlerin kamu düzenine aykırı yönde karar veremeyeceklerdir. Kamu düzenine taalluk eden konuda tahkim cereyan etmeyeceğine göre, bu düzene aykırı düşen karar neticeten usulün 533. maddesinin 3 sayılı bendi uyarınca hakemlerin yetkileri dahilinde olmayan meseleye karar vermeleri halini oluşturur ve bozma nedeni sayılır.
2 - Toplu İş Sözleşmesi 7.7.1978 gününde imzalanmış ancak 1.3.1978 tarihinden itibaren geçerli sayılmıştır. Toplu İş Sözleşmesinin 11. maddesinde sendika temsilcileri ve genel yönetim, denetim, onur kuralları ile şube yönetim kurullarında görev alan yöneticilerin bu sıfatları devam ettiği sürece disiplin kurulunun ihraç cezası dışında işten çıkartılamayacakları öngörülmüştür. Olayda işçinin işinden 25.5.1978 gününde yani toplu iş sözleşmesinin imzalanmasından önce çıkartıldığı tartışmasızdır. İşçinin işten çıkarılma ilişkin hükümlerinin uygulanabileceğinden söz edilemez. Toplu iş sözleşmesinin uygulanmasının işten çıkarma tarihinden daha önceye alınması dahi, olayın niteliği açısından fiili uygulama olanaksızlığına terettüp eden hukuki durumu ortadan kaldıramaz. Kaldı ki davanın hukuki nedeni gözönünde tutulduğunda davalının haklı neden savunmasının incelenmesi de savunma hakkını kısıtladığından karar bu yönden de kamu düzenine aykırıdır. Bu nedenlerle kararın bozulması gerekir. T.İ.Ş.'nin uygulamasına ilişkin yasal esasları açısından karar yukarıda 1 sayılı bentte açıklanan esaslar uyarınca kamu düzenine aykırıdır.
Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen nedenle BOZULMASINA, 26.11.1979 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy