(1475 S. K. m. 16) (2547 S. K. Geç. m. 19)
Dava: Davacı, kıdem tazminatının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm, süresi içinde duruşmalı olarak davalı avukatı tarafından temyiz edilmekle gereği konuşulup düşünüldü :
Karar: Davacı, davalı ODTÜ'de işçi statüsünde çalışmakta iken 24.9.1982 tarih ve 2708 sayılı gereğince rızası alınmadan memur statüsüne geçirildiğini belirterek işçilikte geçen hizmet süresi için kıdem tazminatı istemiştir.
Mahkeme, isteği hüküm altına almıştır.
Gerçekten 4.11.1981 tarih ve 2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanununun geçici 19. maddesiyle bu kanun yürürlüğe girdiği tarihte Boğaziçi Üniversitesi ile Orta Doğu Teknik Üniversitesi'nde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabi olmadan çalışan personelin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun hükümlerine göre intibaklarını yapmak üzere, üniversite rektörlüklerince bir ay içinde bir intibak komisyonu kurulacağı, bu komisyonun ilgili personelin durumlarını inceleyerek komisyonunun kuruluş tarihinden itibaren üç ay içinde üniversite rektörlüğüne öneride bulunacağı, intibakların 1981/1982 eğitim-öğretim yılı sonuna kadar yapılacağı hükmü getirilmiş, sonradan bu geçici madde 24.9.1982 tarih ve 2708 sayılı Kanunun 1. maddesiyle, "6 Kasım 1981 tarihinde Boğaziçi Üniversitesi ile Orta Doğu Teknik Üniversitesinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabi olmadan çalışan öğretim elemanları dışında kalan personel 30.9.1982 tarihi itibariyle memur statüsüne geçirilerek bu tarih esas alınmak suretiyle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine göre intibakları yapılır.Bbu işlem engeç 30.9.1983 tarihine kadar, 12.2.1982 tarihli ve 2595 sayılı Kanunun geçici 9 uncu maddesi esaslarına göre yükselebilecekleri tavanı aşmamak kaydı ile, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun ek geçici 1, 2 ve 3 üncü maddeleri hükümleri 13.12.1960 tarih ve 160 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinde sayılan kuruluşlarda 1.3.1979 tarihinde görevde olanlar için ayrıca 20.2.1979 tarih ve 2182 sayılı Kanun hükümleri de dikkate alınarak derece ve kademeleri tespit edilmek suretiyle mevcut ve yeniden alınacak memur kadrolarına intibak ettirilebilecekleri öngörülmüştür.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunun ek geçici 1, 2 ve 3 üncü maddelerinde bu intibakların nasıl yapılacağı gösterilmiştir.
Şu durumda 2595 sayılı Kanunun geçici 9 uncu maddesiyle 657 sayılı Devlet Memurları Kanuna tabi kurumlarda sürekli işçi statüsü ile çalışanlarla sözleşmeli personelin, bu çalışmaları 657 sayılı Kanuna göre değerlendirilmek suretiyle memur statüsüne geçirilebilmeleri imkanı tanınmış, 2708 sayılı Yasa ile de B.Ü. ve ODTÜ'de çalışanlar için bu husus zorunlu hale getirilmiş bulunmaktadır.
Buna göre BÜ. ile ODTÜ'de 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabi olmadan çalışan öğretim elemanları dışında kalan personel, memur statüsüne geçirildiğinde 657 sayılı kanuna tabi olmayan çalışmaları memur statüsünde değerlendirilecek, yayni bu çalışmaları memur statüsündeki derece ve kademe tespitinde ve emekli ikramiyesinde nazara alınacaktır.
Böylece işçi statüsünden memur statüsüne geçirilen personelin hizmet akti ile çalıştığı süre memur statüsünde geçmiş gibi işlem görecek, bunun sonucu olarak da hizmet aktine tabi çalışmaları artık ayrı bir değerlendirmeye tabi tutulmayacak demektir.
Böyle olunca hizmet akdinin feshinden ve hizmet aktine tabi olarak geçen hizmet süresi için kıdem tazminatı hakkının doğduğundan sözedilmeyecektir.
Aksinin kabulü halinde hizmet aktine tabi olarak geçmiş olan süre hem işçi statüsünde, hem de memur statüsünde değerlendirilmiş olur ki, mükerrer yararlanmaya yol açan böyle bir durum hukuken korunmayacağı gibi söz konusu intibakın mahiyetiyle de bağdaşmazlık yaratır.
Anılan durum 1475 sayılı İş Kanunun değişik 14. maddesinde kıdem tazminatını gerektiren fesih sebepleri arasında da sayılmış değildir.
Davacı 2708 sayılı yasa hükmüne göre işçilikten memur statüsüne geçirildiğine ve hizmet aktini kendisi de feshetmeyerek memur statüsünde çalışmasını sürdürdüğünün anlaşılmasına ve 1.1.1984 tarihinde yürürlüğe girecek olan 2914 sayılı Kanunun geçici 6. maddesine göre de henüz bir hak doğmamış olduğundan davanın reddi gerekirken kabulü isabetsiz olup, bozmayı icabettirmiştir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarıda gösterilen sebepten davalı yararına BOZULMASINA, 1.12.1983 gününde oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY YAZISI
1.1.1984 tarihinde yürürlüğe girecek olan 2914 sayılı Yasanın geçici 6. maddesinde 657 sayılı yasaya göre intibaklarının yapılmasını istemeyerek 1.1.1984 tarihinden itibaren 30 gün içinde başvuranlara kıdem tazminatlarının ödeneceği ve aynı maddenin 2 nci fıkrasında da bunlara ödenecek kıdem tazminatının, görevden ayrıldıkları tarihteki kazanılmış hakları dikkate alınarak ödeneceği ve aynı maddenin 3'üncü fıkrasında 2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanunu'nun yürürlüğe girdiği 6.11.1981 tarihi ile bu kanunun yürürlüğe girdiği tarih arasında görevden ayrılanlar hakkında da, görevden ayrıldıkları tarih dikkate alınarak yukarıdaki hükümlerin uygulanacağı öngörülmüş bulunmasına göre davacının 1.1.1984 tarihine kadar değişikliği kabul etmeyerek ayrılması olasılığı bulunması itibarı ile intibak yapılmasını ve ayrılmak isteyip istemediği yönünden araştırma yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir. Yerel mahkemece bu yönde inceleme yapılması düşüncesi ile çoğunluk görüşüne bozma gerekçesi itibarı ile katılmıyoruz.
Full & Egal Universal Law Academy