(4857 S. K. m. 18, 21)
Dava: Davacı, feshin geçersizliği ve işe iadesine karar verilmesini istemiştir. Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı işçi, iş sözleşmesinin geçerli neden olmadan işverence feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini, işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminat ile boşta geçen süre ücretinin belirlenmesini istemiştir.
Davalı işveren, bankanın çağdaş bankacılık ve uluslar arası rekabet gereklerine göre çalışması ve özelleştirmeye hazırlanmasını sağlamak amacıyla ciddi bir personel indirimine gidildiğini, bu nedenle Yönetmeliğin 110.maddesi uyarınca 30 yılını dolduran ve emekliliğe hak kazananların işten çıkarıldığını, bu özellikleri taşıyan davacının iş sözleşmesinin de aynı gerekçe ile feshedildiğini, feshin geçerli nedene dayandığını belirterek davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.
Mahkemece feshin geçerli nedene dayanmadığı gerekçesiyle isteğin kabulüne karar verilmiştir.
Davalı banka, bir İktisadi Devlet Teşekkülü iken, çağdaş bankacılığın ve uluslar arası rekabetin gereklerine göre çalışması, özelleştirmeye hazırlanmasını sağlayacak şekilde yeniden yapılandırılması, hisselerinin tamamının özel hukuk hükümlerine tabi gerçek ve tüzel kişilere satışının gerçekleştirilmesi amacıyla çıkarılan 25.11.2000 gün ve 24241 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 4603 sayılı Kanun ile özel hukuk hükümlerine tabi bir Anonim Şirket statüsü kazanmış ve personelinin tamamı 4857 sayılı İş Kanununa tabi duruma getirilmiştir. 12.1.2002 tarih ve 3555 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile de; yeniden yapılandırma programında bankaların organizasyon, teknoloji, ürün, insan kaynakları, krediler, mali kontrol, planlama, risk yönetimi ve hizmet yapısının çağdaş bankacılığın ve uluslar arası rekabetin gereklerine göre yapılandırılması gerektiği öngörülmüştür.
Davalı banka, anılan Kanun ve Bakanlar Kurulu Kararı çerçevesinde özelleştirmeye hazırlanırken yeni teknolojilerin uygulanması, yeni bankacılık yöntem ve işlemlerinin devreye sokulmasını sağlamak yolunda yeniden yapılanmaya gitmiş; 8.8.2001 tarih ve 423 sayılı Yönetim Kurulu kararı ile 20.200 olarak belirlenen norm kadroya göre ihtiyaç fazlası personel bulunduğu sonucuna varılarak bir kısım işçinin işten çıkarılması gerektiği sonucuna varmıştır. Davalı banka Yönetim Kurulu, çıkarılacak işçilerin seçiminde sosyal seçim ölçütü oluşturmak amacıyla 25.5.2005 tarih ve 158 sayılı karar ile İnsan Kaynakları Yönetmeliğinin Hizmet Sözleşmesinin Sona Ermesi başlıklı 110. maddesinin 110/3 fıkrasına (D) bendi olarak Emekliliğe tabi 30 (otuz) hizmet yılını dolduranlar Bankada çalıştırılamaz. Bu durumdaki personelin yasalar ve yönetmeliklerden doğan tüm parasal hakları ödenmek kaydıyla sözleşmeleri feshedilir. hükmünün eklenmesine karar vermiştir. Davalı işveren, yukarıda belirtilen işletme gerekleri ile birlikte Yönetmeliğin anılan hükmüne uygun olarak 30 hizmet yılını dolduran ve emekliliğe hak kazanan işçilerin iş sözleşmelerini feshederek ülke çapında genel ve objektif bir uygulama yapmıştır. Davacı vekili, davalının yeni personel aldığı yönünde iddiada bulunmuş ise de, yapılması planlanan müfettiş yardımcılığı sınavı ve bankacılık okulundan mezun olacaklar içinden, ileriye yönelik olarak, uzman bankacı ihtiyacının karşılanması yolunda yapılan uygulamaların yeniden yapılanma programı çerçevesinde doğal karşılanması gerekmektedir. Bu maddi ve hukuki olgulara göre, feshin geçerli nedene dayandığının kabulü gerekir.
Belirtilen nedenlerle, yerel mahkeme kararının 4857 sayılı İş Kanunun 20/3.maddesi uyarınca bozularak ortadan kaldırılması ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1) Yerel Mahkeme kararının bozularak ortadan kaldırılmasına,
2) Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
3) Davacının yapmış olduğu yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalının yaptığı ... YTL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
4) Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre 350.-YTL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5) Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine, kesin olarak 21.11.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy