(4857 S. K. m. 18, 21)
Dava: Davacı işçi, iş sözleşmesinin geçerli neden olmadan işverence feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini, işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminat ile boşta geçen süre ücretinin belirlenmesini istemiştir.
Davalı işveren, iş sözleşmesinin işletmenin ve işyerinin gereklerinden kaynaklanan sebeplerle feshedildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.
Mahkemece olumsuz piyasa koşulları nedeniyle davalı işverenin Ceyhan, Mersin ve Adana işletmelerinde çalışan işçi sayısının azaltıldığı, davacının iş sözleşmesinin feshinin işletme gereklerine, verimliliğin artırılması ve rekabet gereklerine dayandırıldığı, işveren tarafından alınan yeniden yapılandırma kararının işletmesel karar özgürlüğü kapsamı içerisinde olduğu, davalı işverenin satın aldığı Samsun fabrikasına davacının pozisyonunda bir çalışan işe alınmadığı gibi, davacının yerine başka birisini de işe alınmadığı, mevcut işçilere fazla mesai yaptırılmadığı, işin hiç bir bölümünün alt işverene verilmediği, işverenin daha az sayıda çalışan ile üretimini sürdürebilmesinin işgücü fazlalığı yaşadığının en belirgin belirtisi olduğu, davacının başka şubelerde değerlendirilmesi olanağının da bulunmadığı, feshin geçerli nedene dayandığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.
Hüküm süresi içinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davalı şirket Yönetim Kurulunca 20.2.2006 tarihli toplantıda Ceyhan tesislerinde 4lü vardiyadan 3lü vardiya çalışma sistemine geçilmesine, iş gücü fazlası 120 işçinin iş sözleşmelerinin feshine, Mersin tesisinde iş gücü fazlası yaklaşık 30 işçinin çıkarılmasına, plastik ambalaj üretimi ile ilgili olarak şirketin azalan verimliliğini ve rekabetçi yapısını arttırmak ve mevcut piyasa şartlarına uyum sağlayarak ve maliyetleri düşürerek karlı bir seviyeye ulaşabilmesi amacı ile 7 işçinin çıkarılmasına karar verilmiştir. Davacının iş sözleşmesi işverence şirketin azalan verimliliğini ve rekabetçi yapısını arttırmak ve mevcut piyasa şartlarına uyum sağlayarak ve maliyetleri düşürerek karlı bir seviyeye ulaşabilmesi amacı ile Yönetim Kurulunun aldığı 22.02.2006 tarihli karar doğrultusunda Plastik Ambalaj tesisinde hâlihazırda mevcut işgücü fazlalığının giderilmesine karar verildiği, çalıştırma ihtiyacının ortadan kalktığı gerekçesi feshedilmiştir.
Mahkemece alınan bilirkişi kurulu raporunda sonuç olarak, işletmesel nedenlerin bulunduğu, ancak işten çıkartmanın hangi objektif kriterin uygulandığı bildirilmemekle birlikte ilk giren son çıkar ilkesine uyulmadığının tespit edildiği belirtilmiştir.
Öncelikle belirtmek gerekir ki, somut olayda personel fazlalığını gidermeye yönelik olarak işçi çıkarmada işvereni bağlayan her hangi bir sosyal seçim ilkesi öngörülmüş değildir. Bu nedenle, işçi çıkarmada ilk giren son çıkar ilkesinin göz önünde bulundurulmamış olması feshi geçersiz hale getiremez. Dava konusu olayda işçi çıkarılmasını gerektiren ekonomik neden ve işletmesel bir karar mevcut olduğuna göre üzerinde durulması gereken husus, fesihten önce ve sonra işverenin fesih nedeni ile çelişen uygulamalarda bulunup bulunmadığıdır. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda dosyada mevcut işyeri kayıtları üzerinde inceleme yapılarak sonuca gidildiği anlaşılmaktadır.
Yapılması gereken iş, işverenin tüm işyerlerine ait SSK kayıtları getirtilerek yeni işçi alınıp alınmadığını, alınan işçilerin çelişkili davranma yasağı kapsamına girip girmediğini tespit etmek ve tüm dosya içeriği ile birlikte değerlendirmeye tabi tutularak sonucuna göre bir karar vermekten ibarettir. Yazılı şekilde eksik inceleme ile karar verilmiş olması hatalıdır.
Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 17.09.2007 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy