(1475 S. K. m. 14) (4857 S. K. m. 17, 32, 41, 47, 57) (1086 S. K. m. 75)
Dava: Davacı, kıdem, ihbar tazminatı, yıllık izin, fazla çalışma, genel tatil ücreti ile ücret alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm süresi içinde davalılar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi İ. Polat tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı, davalı işyerinde 10.07.2000 tarihinde çalışmaya başladığını, aralıksız olarak 10.08.2005 tarihine kadar çalıştığını, sigortaya dahil ettirilmediği, işyerinde gece ve şoför olarak çalıştığını, akşam işe gelip ertesi gün 13e kadar çalıştığını, milli bayramların tamamında dini bayramların 4. günü çalıştığı, 800. YTL net aylık ücret aldığını gece saat 3 te küfür ederek kovulduğunu, sebebinin sigorta kartını istemesi olduğunu, iş akdinin haksız olarak feshedildiğini ileri sürerek, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla çalışma ücreti, yıllık izin ücreti, ücret alacağı ve genel tatil ücreti isteklerinin hüküm altına alınmasını istemiştir.
Davalı, davalı gösterilen Y. U.'ın diğer davalı N. U.ın (E. Yıkama isimli işyerinde) ve dava dışı F. ve Y. U.ın yanında işçi olarak çalıştığını, işveren sıfatı olmadığını, bu davalıya karşı husumet nedeni ile davanın reddi gerektiğini; davacı ile aralarında diğer davalı bakımından hizmet ilişkisinin olmadığını, N. U. ve Ortaklarının kot yıkama işi yaptığını, davacının N. U. ın köylüsü olduğunu, ziyaret amacı ile zaman zaman işyerine geldiğini, çalışan tüm işçilerin sigortalı olduğunu, şoför ihtiyacının olmadığını, araçlarını kendilerinin kullandıklarını, şoförün yapacağı işin olmadığını, davının tamamen senaryoya dayandığını, kot yıkamak için sanayiye gelen fasoncuların ürünlerini taşıdığını, davanın Yakup bakımından husumet nedeni ile reddi gerektiğini, diğer davalı bakımından yerinde olmadığını savunmuştur.
Mahkemece, davacının gösterdiği tanık beyanları nazara alındığında işyerinde işverenin talimatı üzerine ücret karşılığı çalıştığının kabul edildiği, işverenin hizmet akdi ile çalışmadığını somutlaştırarak kanıtlayamadığı, her gün 3 saat fazla çalışmasının olduğu kanaati ile bilirkişi raporundaki miktarlara göre, (Fazla çalışma ücretinden ½, genel tatil ücretinden 1/3 oranında takdiri indirim yapılarak) isteklerin kabulüne karar verilmiştir.
Karar davalı tarafça temyiz edilmiştir.
1- Davacı ile davalı gösterilen işverenler arasında hizmet ilişkisi olup olmadığı hususunda uyuşmazlık bulunmaktadır.
Çalıştığını ispat yükü davacı işçiye aittir.
Öncelikle davacının çalıştığını iddia ettiği işyerinin şahıs işyeri mi, şirket işyeri mi olduğu, şirket ise ortaklarının kimler olduğu araştırılarak işyerinin ve işverenin niteliği belirlenmelidir. Bu hususta gerek görülmesi durumunda HUMKnun 75. maddesi uyarınca taraflardan izahat alınmalı, tanıkların bu hususlarda ayrıntılı beyanlarına başvurulmalıdır. Ayrıca ilgili yerlerden gerekli belgeler celp edilerek araştırma yapılmalıdır.
2) Davalının savunması ve tanık beyanları doğrultusunda, davacının Bağ-Kur kaydının olup olmadığı, kamyonetinin bulunup bulunmadığı araştırılarak kendi nam ve hesabına çalışıp çalışmadığı belirlenmelidir.
3) Kabule göre de; davalı tanıklarından davacının yaptığı nakliye işine ilişkin ayrıntılı beyanları alınıp, beyanları arasındaki çelişkiler giderilerek davacının çalışma şekli duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenerek sonuca gidilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten, BOZULMASINA, bozma nedenine göre sair hususların bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine, 09.12.2010 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy