MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
DAVA : Davacı, kıdem ve ihbar tazminatı, ikramiye, genel tatil ücret alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm süresi içinde davacı avukatı ve davalı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
A) Davacı İsteminin Özeti:
20.09.1998 tarihinde davalı ...’nda temizlik işçisi olarak çalışmaya başladığını, iş akdinin fasılalı olarak 15.03.2004 tarihine kadar devam ettiğini, davalı kurumun seçimleri bahane ederek iş sözleşmesini haksız ve kötüniyetli olarak 15.03.2004 tarihinde feshettiğini, iş akdini fesheden davalının ihbar ve kıdem tazminatını ödemediğini, yaptığı işin mahiyeti gereği ulusal bayramlarda ve genel tatil günlerinde çalıştığı halde bunların karşılığında da her hangi bir ödeme yapılmadığını, 2001 yılından itibaren hak ettiği ikramiye alacaklarını da alamadığını belirterek,kıdem ve ihbar tazminatı ile ikramiye ve genel tatil ücreti alacağının davalıdan tahsilini talep etmiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davacının iş akdinin feshedilmediğini, davacı vizesinin Valilik Makamınca yenilenmemesi nedeniyle iş akdinin zorunlu olarak askıya alındığını, davacının işinin mahiyeti gereği mevsimlik işçi olarak çalıştığını, bu nedenle kıdem ve ihbar tazminatı almaya hak kazanmadığını, ayrıca davacının ulusal bayramlarda ve genel tatil günlerinde çalışmasının söz konusu olmadığını, ikramiye alacağı bulunmadığını bu nedenlerle davanın reddini talep etmiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Yerel Mahkemece, "1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile talep ettiği 2.668,69TL kıdem tazminatının 1.000,00TL’sine iş akdinin feshedildiği 21.03.2004 tarihinden itibaren, kalan 1.668,69TL’sine ise ıslah tarihinden (18.02.2009) itibaren mevduata uygulanan en yüksek banka faizinin yürütülmesine, yasal kesintilerin infaz aşamasında yapılmasına, söz konusu alacağının davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
2- Talep edilen 2.013,48TL ihbar tazminatının 500,00TL’sine dava tarihinden geri kalan 1.513,48TL’sine ise ıslah tarihinden (18.02.2009) itibaren yasal faiz yürütülmesine, yasal kesintilerin infaz aşamasında yapılmasına, söz konusu alacağının davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
3- Talep edilen 1.523,70TL ikramiye alacağının 300,00TL’sine dava tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmesine, kalan 1.223,70TL’sine ise ıslah tarihinden (18.02.2009) itibaren mevduata uygulanan en yüksek banka faizinin yürütülmesine, yasal kesintilerin infaz aşamasında yapılmasına, söz konusu alacağının davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
4- 127,58TL olan ulusal bayram ve genel tatil alacağına dava tarihinden itibaren mevduata uygulanan en yüksek banka faizinin yürütülmesine, fazla talebin REDDİNE, yasal kesintilerin infaz aşamasında yapılmasına, söz konusu alacağının davalıdan alınıp davacıya verilmesine," karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı taraflar temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre , davalı ... Temsilcisinin tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Kıdem tazminatına uygulanması gereken faizin başlangıcı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.
4857 sayılı İş Kanununun 120 nci maddesi yollamasıyla, halen yürürlükte bulunan 1475 sayılı Yasanın 14 üncü maddesinin onbirinci fıkrası hükmüne göre, kıdem tazminatının gününde ödenmemesi durumunda mevduata uygulanan en yüksek faize karar verilmelidir.
Faiz başlangıcı fesih tarihidir. İş sözleşmesinin ölüm ya da diğer nedenlerle son bulması faiz başlangıcını değiştirmez.
Kıdem tazminatına uygulanması gereken faizi düzenleyen ilgili hükümde özel banka ile kamu bankası ayrımı yapılmamıştır.
Yasada “uygulanan en yüksek faiz” sözcüklerine yer verilmiş olmakla sözü edilen faiz oranının uygulanıp uygulanmadığı tespit olunmalıdır. Bankaların belli dönemlerde T. C. Merkez Bankasına uygulayabileceklerini bildirdikleri faiz oranı filen uygulanmadıkça dikkate alınmaz.
Bankaların uyguladıkları faiz oranları bir ya da birkaç aylık veya bir yıllık vadelerle belirlenmektedir.
Bunlardan en uzun vade bir yıl olup, en yüksek faiz oranı da bir yıllık mevduata uygulanmaktadır.
Bu durumda kıdem tazminatı için uygulanması gereken faiz, ödeme gününün kararlaştırıldığı ya da temerrüdün gerçekleştiği zamanda bankalarca bir yıllık mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı olmalıdır. Aynı miktar için ikinci yılın başlangıcındaki en yüksek banka mevduat faizinin belirlenerek uygulanması, gecikme daha da uzunsa takip eden yıllar için de aynı yönteme başvurulması gerekir. Yıl içinde artan ve eksilen faiz oranları dikkate alınmaz. Yıllar itibarıyla faiz oranları değişebileceğinden kararda faiz oranının gösterilmemesi gerekir.
Dava dilekçesinde belli bir faiz oranı ya da başka bir faiz türü gösterilmişse, istekle bağlılık kuralından hareket edilerek bu faiz oranını aşmayacak şekilde faize karar verilmelidir.
Kıdem tazminatı gecikme faizi niteliğinde olduğundan, faize faiz yürütülmesi mümkün olmaz. Dairemiz kararları bu yönde kökleşmiştir. (Yargıtay 9.HD. 27.6.2005 gün 2005/19196 E, 2005/22752 K.). Faiz alacağı başlı başına icra takibi ya da davaya konu olsa dahi, faiz niteliğini kaybetmediğinden ayrıca faize hak kazanılamaz.
Somut olayda; Kıdem tazminatının tamamı için iş akdinin feshinden itibaren en yüksek banka mevduat faizine hükmedilmesi gerekirken , tazminatın bölünerek faiz yürütülmesi hatalı olup bozma sebebi ise de, bu hatanın düzeltilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden hükmün HMK’nun 370/2. maddesi uyarınca düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.
SONUÇ:
Temyiz olunan kararda hükmün 1. fıkrasının çıkartılarak, yerine,
" 1- Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile 2.668,69 TL kıdem tazminatının iş akdinin feshedildiği 21.03.2004 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,yasal kesintilerin infaz aşamasında dikkate alınmasına." fıkrasının yazılması suretiyle hükmün bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz giderinin 5.55TL'sinin davacıya arta kalanın davalıya yükletilmesine, 26.01.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy