MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ
DAVA :Davacı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı, 15/11/2001 tarihinde ... ... mağazasında Gıda Reyon Şefi olarak işe başladığını, yaklaşık 2,5 yıl bu mağazada çalıştıktan sonra aynı görevle ... ... mağazasına tayin edildiğini ve 2005 yılı sonuna kadar da bu mağazada çalıştığını, 01/01/2006 tarihinde de tüm haklarıyla davalı işverenliğin ... ... ... Bölge Müdürlüğüne Bölge Satış Şefi olarak transfer edildiğini, akabinde 01/01/2007 tarihinde ... Bölgesi Satış Süpervizörlüğüne terfi ettiğini ve iş akdinin feshedildiği 01/04/2008 tarihine kadar aynı görevde çalıştığını, ... ...'da çalışırken 08.00-20.00 arası çalıştığını, 3 gün nöbetçi olduğu için 06.00-23.00 arası çalıştığını, yine ayda 4 defa yapılan envanter dönemlerinde sabah 08.00'den ertesi gün 12.00'ye kadar çalıştığını, ... ...'da da aynı şekilde çalıştığını, ... ... ... Bölge Müdürlüğü'nde ise 05.00-21.00 arası çalıştığını, tüm ... Bölgesi'nden tek başına sorumlu olduğu için normal çalışma saatinin çok üstünde çalıştığını, tüm çalışma döneminde hiçbir zaman iş saatlerini kendisinin ayarlamadığını, en son çalıştığı süpervizörlük görevinin de bölge müdürü statüsünde olmadığı ve bölgede tek süpervizör olarak çalıştığı için fazla çalışmak durumunda kaldığını, resmi bayram ve tatillerde çalıştığı halde bu çalışmalarının ücretinin ödenmediğini iddia ederek fazla mesai, bayram ve genel tatil ücreti ile yıllık izin ücreti alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili, gerek ... ile yapılan hizmet akdi ve gerekse kendileri ile yapılan hizmet akitlerinde fazla mesailerin ücrete dahil olduğuna dair düzenleme olduğunu ve davacının konumu gereği mesaisini kendisinin düzenleyecek durumda olduğunu, devamlı surette fazla çalışma yapmadığını, izin alacaklarının ödendiğini, zamanaşımı definde bulunduklarını savunarak davanın reddini talep etmiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece; davacının iş akdine 01.04.2008 tarihinde davalı işverence son verildiği, fazla mesai, bayram ve genel tatil ücreti ile yıllık izin ücretinin ödenmediği, davalının her ne kadar fazla mesailerin daha sonra izin olarak kullandırıldığı yolunda savunmaları ve beyanları mevcut ise de dosyada bunu belgeleyen bir belge ve kayıt bulunmadığından bu görüşe itibar edilmediği ve yine tanığın kendi mesaisini kendisinin tayin ettiği yolundaki beyanı da tek başına yeterli olmadığından davacının fazla mesai, bayram ve genel tatil ücretleri ile kullanmadığı yıllık izin ücreti alacaklarına hak kazandığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Davacı işçinin fazla çalışma yapıp yapmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.
Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.
Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.
İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir. Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir. İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda, ihtirazi kayıt ileri sürülmemiş olması, ödenenin üzerinde fazla çalışma yapıldığının yazılı delille ispatlanması gerektiği sonucunu doğurmaktadır.
İşyerinde üst düzey yönetici konumda çalışan işçi, görev ve sorumluluklarının gerektirdiği ücretinin ödenmesi durumunda, ayrıca fazla çalışma ücretine hak kazanamaz. Bununla birlikte üst düzey yönetici konumunda olan işçiye aynı yerde görev ve talimat veren bir başka yönetici ya da şirket ortağı bulunması halinde, işçinin çalışma gün ve saatlerini kendisinin belirlediğinden söz edilemeyeceğinden, yasal sınırlamaları aşan çalışmalar için fazla çalışma ücreti talep hakkı doğar. O halde üst düzey yönetici bakımından şirketin yöneticisi veya yönetim kurulu üyesi tarafından fazla çalışma yapması yönünde bir talimatın verilip verilmediğinin de araştırılması gerekir. İşyerinde yüksek ücret alarak görev yapan üst düzey yöneticiye işveren tarafından fazla çalışma yapması yönünde açık bir talimat verilmemişse, görevinin gereği gibi yerine getirilmesi noktasında kendisinin belirlediği çalışma saatleri sebebiyle fazla çalışma ücreti talep edemeyeceği kabul edilmelidir.
Satış temsilcilerinin fazla çalışma yapıp yapmadıkları hususu, günlük faaliyet planları ile iş çizelgeleri de dikkate alınarak belirlenmelidir. Genelde belli hedeflerin gerçekleşmesine bağlı olarak prim karşılığı çalışan bu işçiler yönünden prim ödemelerinin fazla çalışmayı karşılayıp karşılamadığı araştırılmalıdır. İşçiye ödenen satış priminin fazla çalışmaların karşılığında ödenmesi gereken ücretleri tam olarak karşılamaması halinde aradaki farkın işçiye ödenmesi gerekir.
Somut olayda dosyada mevcut taraf tanıklarının beyanlarına göre davacının çalışma saatlerini kendisince belirleyebilecek durumda olduğu anlaşılmaktadır.
Mahkemece, üst düzey konumda bulunan işçiye aynı yerde görev ve talimat veren başka bir yönetici ya da şirket ortağının bulunması halinde fazla çalışma ücreti isteyebileceği, kendisine fazla çalışma yapması yönünde açık bir talimat verilmesi yönünde delil olmadığı takdirde ise görevinin gereği gibi yerine getirilmesi noktasında kendisinin belirlediği çalışma saatleri sebebiyle fazla çalışma ücreti verilemeyeceği gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.
F) Sonuç:
Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 23.01.2013 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy