MAHKEMESİ: BURSA 1. İŞ MAHKEMESİ
TARİHİ: 12/12/2011
NUMARASI: 2007/437-2011/832
DAVA:Davacı, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla mesai ücreti, hafta tatili ücreti, genel tatil ücreti, yıllık izin ücreti ile ücret alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı, davalı işyerinde satış sorumlusu ve müdür yardımcısı olarak saat 10:00-24:00 saatleri arasında çalıştığını, sattığı ürün miktarı ile orantılı parça başı ücret aldığını ve aylık 2000,00- TL gelir elde ettiğini, hiçbir sebep gösterilmeden iş akdinin feshedildiğini ileri sürerek, kıdem, ihbar tazminatları ile ücret, fazla çalışma, genel tatil, hafta tatili ve yıllık izin ücreti alacaklarının davalıdan tahsilini istemiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı, davacı ile herhangi bir iş ilişkilerinin bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalının iş sözleşmesini fesihte haksız olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı davalı temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının ne kadar ücret aldığı, fazla çalışma yapıp yapmadığı noktalarında toplanmaktadır.
Çalışma yaşamında daha az vergi ya da sigorta pirimi ödenmesi amacıyla zaman zaman, iş sözleşmesi veya ücret bordrolarında gösterilen ücretlerin gerçeği yansıtmadığı görülmektedir. Bu durumda gerçek ücretin tespiti önem kazanır. İşçinin kıdemi, meslek unvanı, fiilen yaptığı iş, işyerinin özellikleri ve emsal işçilere ödenen ücretler gibi hususlar dikkate alındığında imzalı bordrolarda yer alan ücretin gerçeği yansıtmadığı şüphesi ortaya çıktığında, bu konuda tanık beyanları gözetilmeli ve işçinin meslekte geçirdiği süre, işyerinde çalıştığı tarihler, meslek unvanı ve fiilen yaptığı iş bildirilerek sendikalarla, ilgili işçi ve işveren kuruluşlarından emsal ücretin ne olabileceği araştırılmalı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir sonuca gidilmelidir.
Somut olayda, davacı sattığı ürün miktarı ile orantılı parça başı ücret aldığını,bunun da 2.000,00 TL olduğunu ileri sürmüştür. Davacı tanıkları 1500.00-2.000,00 TL ücret aldığını belirtmişlerdir. Ücret ihtilafı olduğundan mahkemece davacının alabileceği ücret ilgili kuruluşlardan araştırılarak , gelen cevaplar tüm dosya içeriği ile bir değerlendirmeye tabi tutularak karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsizdir.
3. Satış temsilcilerinin fazla çalışma yapıp yapmadıkları hususu, günlük faaliyet planları ile iş çizelgeleri de dikkate alınarak belirlenmelidir. Genelde belli hedeflerin gerçekleşmesine bağlı olarak prim karşılığı çalışan bu işçiler yönünden prim ödemelerinin fazla çalışmayı karşılayıp karşılamadığı araştırılmalıdır. İşçiye ödenen satış priminin fazla çalışmaların karşılığında ödenmesi gereken ücretleri tam olarak karşılamaması halinde aradaki farkın işçiye ödenmesi gerekir.
Davacı satış temsilcisi olarak işveren tarafından verilen elektronik aletlerin işyeri dışında müşterilere tanıtımını yaparak satışını gerçekleştirmekte ve satışını gerçekleştirdiği ürünler üzerinden prim almaktadır. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacının günde fiilen 10 saat çalışarak haftada 15 saat fazla çalışma yaptığı kabul edilerek hesaplama yapılmıştır. Yapılan işin niteliği gereği çalışma saatlerini davacı ayarladığından ve yaptığı satışlar üzerinden de prim aldığından yukarıda belirtilen ilkeler doğrultusunda fazla çalışma isteğinin reddi gerekirken kabulü hatalıdır.
F) Sonuç:
Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 17.04.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.