MAHKEMESİ : SİLİVRİ 1. ASLİYE HUKUK (İŞ) MAHKEMESİ
TARİHİ : 16/11/2012
NUMARASI : 2010/584-2012/685
DAVA :Davacı, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla çalışma ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti ile yıllık ücretli izin alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, davacının 25/06/2006 tarihinde mikser operatörü olarak çalışmaya başladığını, iş akdinin 24/10/2009 tarihinde davalı tarafından haksız ve hukuka aykırı olarak kötü niyetli şekilde feshedildiğini, davacının haftanın 6 günü sabah 08:30 akşam 21-22:00 saatleri arasında çalıştığını, maaş haricinde servis başına 3,00 TL verildiğini, akdin feshedildiği tarihte davacının aldığı ücretin aylık 1.300,00 TL olduğunu, günde 8-10 sefer beton taşındığını, davacının resmi tatillerde çalışıldığını, Ramazan bayramında bayramlarda 1. ve 2.; kurban bayramında 1., 2., 3. günler dışındaki günlerde çalıştığını, bu çalışmalarının karşılığında fazla çalışma ve bayram çalışması ücretlerinin ödenmediğini, yıllık ücretli izinlerinin ödenmediğini iddia ederek müvekkilinin kıdem ve ihbar tazminatları ile fazla çalışma, ulusal bayram genel tatil ve yıllık izin alacaklarının davalıdan tahsilini istemiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili, SGK kayıtlarına göre işe başlangıç tarihinin 25/06/2006 tarihi olmayıp 01/07/2007 tarihi olduğunu, davacının iş akdinin 24/10/02009 günü şirketin ortaklarından Fahrettin Ayyıldız'ın oğlu olup davacının ve diğer şoförlerin kısım amiri olan Gökhan Ayyıldız'a karşı saldırı hareketi nedeniyle İK. 25/II-b maddesi uyarınca 25/10/2009 tarihinde feshedildiğini, davacının ücretinin aylık net 850 TL olduğunu, ücretin asgari ücret kadar bölümünün banka kanalıyla kalan bakiye ve fazla çalışma ücretlerinin ise makbuz karşılığında ödendiğini, davacının sefer başına priminin 3,00 TL olduğunu, hazır beton sektöründe şoförlere bu pirimin fazla mesai ücreti olarak ödendiğini, davacının bu ücretlerini ihtirazi kayıt ileri sürmeden makbuz karşılığında aldığını, davacının ulusal bayram genel tatil ücretinin bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacının davalı şirkette 01/07/2007-24/10/2009 tarihleri arasında çalıştığı, davacının iş sözleşmesinin iş veren tarafından haksız olarak fesih edildiği, davalı tarafça feshin haklılığının ispatlanamadığı, tanık beyanları ve bilirkişinin hesaplamaları doğrultusunda davacının fazla mesai ve bayram ve genel tatil alacağı hakkı bulunduğu yine yıllık izinlerin kullanıldığı yada ücretlerin ödendiğinin ispat yükü davalı işverende olduğu halde, davalı tarafça bu hususun ispatlanamadığı gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Fazla çalışma ücretlerinin hesabı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.
4857 sayılı İş Kanununun 63 üncü maddesinde çalışma süresi haftada en çok 45 saat olarak belirtilmiştir. Ancak tarafların anlaşması ile bu normal çalışma süresinin, haftanın çalışılan günlerine günde onbir saati aşmamak koşulu ile farklı şekilde dağıtılabileceği ilkesi benimsenmiştir. Yasanın 41 inci maddesine göre fazla çalışma, kanunda yazılı koşullar çerçevesinde haftalık 45 saati aşan çalışmalar olup, 63 üncü madde hükmüne göre denkleştirme esasının uygulandığı hallerde, işçinin haftalık çalışma süresi, normal haftalık iş süresini aşmamak koşulu ile bazı haftalarda toplam 45 saati aşsa dahi bu çalışmalar fazla çalışma sayılmaz.
Fazla çalışma ücretinin son ücrete göre hesaplanması doğru olmayıp, ait olduğu dönem ücretiyle hesaplanması gerekir. Yargıtay kararları da bu yöndedir (Yargıtay 9.HD. 16.2.2006 gün 2006/20318 E, 2006/3820 K.). Bu durumda fazla çalışma ücretlerinin hesabı için işçinin son ücretinin bilinmesi yeterli olmaz. İstek konusu dönemler açısından da ücret miktarlarının tespit edilmesi gerekir. İşçinin geçmiş dönemlere ait ücretinin belirlenememesi halinde, bilinen ücretin asgari ücrete oranı yapılarak buna göre tespiti gerekir. Ancak işçinin işyerinde çalıştığı süre içinde terfi ederek çeşitli unvanlar alması veya son dönemlerde toplu iş sözleşmesinden yararlanılması gibi durumlarda, meslek kuruluşundan bilinmeyen dönemler için ücret araştırması yapılmalı ve dosyadaki diğer delillerle birlikte değerlendirmeye tabi tutularak bir karar verilmelidir.
Parça başına veya yapılan iş tutarına göre ücret ödenen işlerde, fazla çalışma süresince işçinin ürettiği parça veya iş tutarının hesaplanmasında zorluk çekilmeyen hallerde, her bir fazla saat içinde yapılan parçayı veya iş tutarını karşılayan ücret esas alınarak fazla çalışma veya fazla sürelerle çalışma ücreti hesaplanır. Bu usulün uygulanmasında zorluk çekilen durumlarda, parça başına veya yapılan iş tutarına ait ödeme döneminde meydana getirilen parça veya iş tutarları, o dönem içinde çalışılmış olan normal ve fazla çalışma saatleri sayısına bölünerek bir saate düşen parça veya iş tutarı bulunur. Bu şekilde bulunan bir saatlik parça veya iş tutarına düşecek bir saatlik normal ücretin yüzde elli fazlası fazla çalışma ücreti, yüzde yirmibeş fazlası ise fazla sürelerle çalışma ücretidir. İşçinin parça başı ücreti içinde zamsız kısmı ödenmiş olmakla, fazla çalışma ücreti sadece yüzde elli zam miktarına göre belirlenmelidir.
Somut olayda, davacının yaptığı her sefer için 3,00 TL sefer ücreti aldığı anlaşılmaktadır. Çalışma süresi ve sefer sayısı arttığında aldığı sefer ücreti de artmaktadır. Yapılan bu ek çalışmalar karşılığı saat ücretlerinin sefer ücreti ile karşılandığı ancak %50 zamlı kısmının ödenmediğinden hareketle fazla çalışma alacağının hesaplanması gerektiği düşünülmemesi hatalı olup kararın bozulması gerekmiştir.
F) Sonuç:
Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 24.03.2014 gününde oy birliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy