MAHKEMESİ:İŞ MAHKEMESİ
DAVA TÜRÜ: İŞE İADE İSTEMLİ
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraflar vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
YARGITAY KARARI
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, müvekkilinin 25/06/2004 tarihinde davalılardan ... Kargo ... ve ... Taşımacılık A.Ş.’nin .../... adresinde bulunan ... Bölge Müdürlüğü’nde çalışmaya başladığını, müvekkilinin ... üyesi olduğunun öğrenilmesi sonrasında davalı şirket yetkilileri tarafından Sendika’dan istifaya zorlandığını, sendikadan istifa etmeyen davacının tazminat ve hatta maaşı ödenmeden, ifadesine başvurulmadan yazılı fesih bildirimi tebliğ edilmeden iş sözleşmesinin feshedildiğini iddia ederek feshin geçersizliğinin tespiti ile müvekkilinin işe iadesine , boşta geçen süre ücretine ve sendikal tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili, davacının 11.06.2008 tarihinde davalı işyerinde çalışmaya başladığını, davacının 09.05.2013-10.05.2013-11.05.2013-12.05.2013 ve 13.05.2013 tarihlerinde mazeretsiz ve izinsiz olarak işe gelmediğinin tutanak altına alındığını ve davacının iş sözleşmesinin İş Yasası’nın 25/II-(g).bendi uyarınca haklı nedenle feshedildiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.
C) Mahkeme Kararının Özeti:
İlk derece mahkemesince mahkememizin 2015/92 Esas sayılı dosyasında verilen 25/11/2015 tarih ve 2015/847 sayılı kararı, Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 2016/3126 Esas 2016/7716 Karar sayılı ilamı ile ; işyerinde fesih tarihi itibariyle çalışan, sendikaya üye olan, üyelikten çekilen, üyelikten çekilenlerden çalıştırılan, iş sözleşmesi feshedilen, işten çıkarılanlardan sendikalı olan ve sendikalı olup da işyerinde çalışması devam eden işçilerin bulunup bulunmadığı, bulunuyorsa sayıları hususunda araştırma yapılması gerektiği gerekçesiyle bozulmuş olup mahkemece bozmaya uyularak her ne kadar davacı hakkında ard arda 5 iş günü işyerine mazeretsiz ve izinsiz olarak gelmediğinden dolayı tutanaklar tutulduğu iddia edilmiş ise de, işbu devamsızlık tutanaklarının her zaman hazırlanabilecek belge olduğundan resmi nitelik taşıyamayacağı ve tutanaklarda imzası bulunan tanıklarca bu belgenin doğruluğunun kanıtlanmadığı, ayrıca 4 yıllık kıdemi bulunan davacının kıdem tazminatı ile ihbar tazminatı haklarını almadan işten ayrılmasının hayatın olağan akışına aykırı olacağı, dosya kapsamında bulunan sendika üyelik fişine göre, davacının 10/04/2013 tarihinde Nakliye-İş Sendikasına üye olduğu ve davacının sendikaya üye olmasından çok kısa bir süre sonra taraflar arasındaki iş sözleşmesinin sonlandığı, davacı tanığının davacının sendika üyesi olduğu ve işyerinde davacıyı elebaşı olarak görerek işten çıkarttıkları, sonrasında kendilerini de davacıyı sendikalı olduğu için çıkarttıklarını, eğer onun gibi olmak istemiyorlarsa sendikadan ayrılmalarının söylendiği yönündeki beyanına göre; haklı fesih nedeni olarak dayanılan devamsızlık tutanaklarının iş sözleşmesinin feshi tarihinden önce düzenlendiğini gösterir dosya kapsamında kayıt ve bilgi bulunmadığı; davalının haklı fesih nedeni olarak dayandığı devamsızlık tutanaklarına itibar edilmediği fesih bildiriminde fesih nedeninin açıkça belirtilmesine karşın davacıya tebliğine ilişkin herhangi bir kayıt bulunmadığı, davacının davranışlarından kaynaklanan fesih işlemi sonrasında davacının savunmasının alınmadığı, giderek fesih işleminde şekil koşullarının gerçekleşmediği, bu nedenle davacının iş akdinin davalı işveren tarafından haklı veya geçerli bir neden olmaksızın sendikal nedenle feshedildiği, gerekçesiyle davanın kabulüne ve feshin sendikal sebeple yapıldığının tespitine, davacının 1 yıllık ücreti tutarında ki sendikal tazminatın başvuru şartına ve davacının işe iade edilip edilmemesine bağlı olmaksızın davacıya ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.
D) Temyiz başvurusu :
Bölge Adliye Mahkemesi’nin kararına karşı davacı ve davalı vekili tarafından temyiz başvurusunda bulunulmuştur.
E) Gerekçe:
4857 sayılı İş Kanunu’nun 21. maddesi uyarınca, mahkemece feshin geçersizliğine karar verildiğinde, kararın kesinleşmesine kadar çalıştırılmadığı süre için işçiye en çok dört aya kadar doğmuş bulunan ücret ve diğer hakların ödenmesini de hüküm altına alınması gerekir. Bu süre üst sınır olup, aynı maddenin son fıkrası uyarınca sözleşme ile değiştirilemez, aksi hükümler geçersizdir. ... yargılama süresini dikkate alarak bu düzenlemeyi yapmıştır. Yargılama süreci 4 aylık sürenin altında kaldığında, kısaca fesih ile işe iade kararı sonrası başvuru arasında boşta geçen süre 4 aydan az olduğu takdirde, başvuru tarihine kadar ki ücret ve diğer haklar hüküm altına alınacaktır. Ancak yargılama süreci 4 aydan fazla sürdüğünde, yasanın amir hükmü gereği boşta geçen süre için 4 aya kadar ücret ve diğer hakların ödenmesi gerekecektir. Boşta geçen süre için ücret ve diğer hakların ödenmesi, feshin geçersizliğine bağlı ikincil bir sonuçtur. Talep olmasa da mahkemece dikkate alınması gerekir. Ayrıca feshin geçersizliği istemi tespit niteliğinde olduğundan, boşta geçen süre için ücret ve diğer hakların miktar belirtilmeksizin, hüküm altına alınması ve ödenmesi gerektiğinin tespiti ile yetinilmesi gerekir. (Dairemizin 02.06.2008 gün ve 2007/38659 Esas, 2008/13502 Karar sayılı ilamı).
Dosya içeriğine göre somut uyuşmazlıkta davalı işverence gerçekleştirilen feshin geçerli nedene dayanmadığı ve sendikal nedene dayandığı anlaşıldığından feshin geçersizliğine ,davacının işe iadesine ve sendikal tazminata karar verilmesi isabetlidir. Ancak davacı vekili tarafından dava dilekçesinde boşta geçen süre ücretine hükmedilmesi talep edilmiş olup, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 21. maddesi uyarınca boşta geçen süre için 4 aya kadar ücret ve diğer hakların ödenmesine karar verilmesi gerekirken bu talep hakkında karar verilmemesi hatalıdır.
Dairemizce 4857 sayılı İş Kanunu’nun 20/3. maddesi uyarınca aşağıdaki gibi karar vermek gerekmiştir.
Hüküm: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Mahkemenin temyiz edilen kararının bozularak ortadan kaldırılmasına,
2. Davanın kabulü feshin GEÇERSİZLİĞİNE ve davacının İŞE İADESİNE,
3. Davacının başvurusu, işverenin işe başlatması veya başlatmaması şartına bağlı olmaksızın tazminat miktarının sendikal fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 1 yıllık brüt ücreti tutarında BELİRLENMESİNE,
4. Davacı işçinin işe iadesi için işverene süresi içinde müracaatı halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklarının davalıdan tahsilinin GEREKTİĞİNE,
5. Alınması gereken 35,90 TL karar-ilam harcından davacının yatırdığı 24,30 TL peşin mahsubu ile bakiye 11,60 TL karar-ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
6. Davacının yaptığı 224.60 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davalının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
7. Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre belirlenen 2.180,00 TL ücreti vekaletin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
8. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde ilgilisine iadesine, kesin olarak 24/09/2018 tarihinde oybirliği ile karar verildi.