BÖLGE ADLİYE
MAHKEMESİ : ... 8. Hukuk Dairesi
DAVA TÜRÜ : ALACAK
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 40. İş Mahkemesi
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, davacının davalı şirketin Türkmenistan’da bulunan Mary şantiyesinde Harita Teknikeri / Topograf olarak 21/06/2011 - 22/07/2013 tarihleri arasında aralıksız çalıştığını, davacının son aylık net ücretinin 2.250,00 USD olduğunu, barınma ve üç öğün yemek bedelinin işverene ait olduğunu ve ödenmeyen işçilik alacaklarının bulunduğunu ileri sürerek fazla çalışma, hafta tatili ve ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.
Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili, davacının belirli süreli hizmet akdi ile proje bazında çalıştığını, proje konusu işin zamanında tamamlanamaması sebebiyle iş sözleşmesinin proje bitimine kadar uzadığını ve davacı işçinin KPSS sınavını kazanması üzerine iş sözleşmesinin kendi isteği ile sona erdirildiğini, davacının çalıştığı süre boyunca iş hukuku mevzuatına uygun olarak çalıştırıldığından lehine doğmuş herhangi bir ücret alacağı bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:
İlk Derece Mahkemesince, toplanan delillere göre ve bilirkişi raporu doğrultusunda yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
İstinaf Başvurusu:
İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:
Bölge Adliye Mahkemesince, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Temyiz Başvurusu:
Karar, süresi içerisinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Gerekçe:
1-Dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesiyle yapılan inceleme sonucunda, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, Bölge Adliye Mahkemesi kararının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan yönleri usul ve kanuna uygun görülmüştür.
2- Taraflar arasında fazla çalışma ücreti alacağının hesaplanma yöntemi konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.
Davacı Türkmenistan Mary şantiyesinde 21/06/2011 - 22/07/2013 tarihleri arasında çalışmıştır. Taraflar arasında imzalanan yurtdışı iş sözleşmesi eki ile birlikte İŞKUR’dan temin edilmiştir. İş sözleşmesinin 3. maddesinde, işverenin çalışılan ülkedeki çalışma düzenini gösterir belgeyi hazırlayarak işçiye vereceği, işveren tarafından işçiye verilen belge ile çalışılan ülke mevzuatı arasında farklılık olması halinde işverenin işçiye verdiği belgeyi uygulamak zorunda olduğu kararlaştırılmıştır. Sözleşmenin ekinde bulunan taraflarca imzalı “çalışma düzeni ve ücret tarifeleri” başlıklı belgede, çalışma saatlerinin haftanın 6 günü 08.00-19.00 saatleri arasında olduğu ve bir saat ara dinlenme süresi bulunduğu; ayda iki pazar gününün tatil günü olduğu, dini bayramlarda işverenin tatil ettiği günlerde çalışma olmayacağı, yılbaşı gününün tatil günü olduğu, pazar günü 08.00-17.00 saatleri arasının çalışma saati olduğu, resmi bayram ve Türkmen bayramlarında hafta içi günlerindeki gibi çalışma yapılacağı kararlaştırılmış, hafta içi ve cumartesi gününde çalışma saatinin 8 saat olduğu, 8 saat üstü çalışılan her saatin 1.5 saat üzerinden, tatil ve bayramlarda çalışılan günlerde her saatin 2 saat olarak ve çalışılmayan günlerin ise günlük 8 saat üzerinden hesaplanacağı belirlenmiştir. Dosyaya sunulan ücret bordroları incelendiğinde; çalışılan hafta tatili ve bayram günleri için %200 sütunu ve ayrıca çalışılmasa da ödenen tatil günleri sütunu bulunduğu görülmektedir.
Hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davacının 8.00-19.00 saatleri arasında bir saat ara ile 7 gün çalıştığında 15.5 saat, 6 gün çalıştığında 15 saat fazla çalışma yaptığı kabul edilerek hesaplama yapılmıştır. Oysa; taraflarca imzalı az yukarıda açıklanan “çalışma düzeni ve ücret tarifeleri” başlıklı belgedeki bordro hesaplama yöntemine göre günlük çalışma süresi 8 saat olarak belirlenmiştir. Bu düzenleme 4857 sayılı İş Kanunu'nda yer alan ve fazla çalışma ölçütü olan haftalık 45 saatlik çalışmanın üzerinin fazla çalışma oluşturacağına dair nisbi emredici nitelikteki hükme aykırı olamayacağından; fazla çalışmanın haftalık 45 saatin üzerindeki çalışma olarak kabulü yerinde ise de; düzenlemeye göre haftalık 45 saatin üzerindeki 3 saatlik fazla çalışmanın kararlaştırılan ücretin içinde olduğu kabulüne göre sonuca gidilmesi gerektiğinin gözetilmemesi hatalıdır.
SONUÇ:
Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının ve bu karara karşı istinaf başvurusunu esastan reddeden Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 03.06.2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.