MAHKEMESİ:İş Mahkemesi
DAVA TÜRÜ: ALACAK
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, müvekkilinin davalı T.C. ... Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu Genel Müdürlüğü'nün asıl işveren olarak ihale ile işverdiği davalı ...'a ait işyerinde 29.09.2011 ile 01.07.2014 tarihleri arasında kasiyer olarak çalıştığını, ... tarafından haksız şekilde işten çıkarıldığını, davalılar arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi olduğunu ileri sürerek, kıdem tazminatı, yıllık ücretli izin, ihbar tazminatı, fazla mesai ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti, hafta tatili ücreti alacaklarını talep etmiştir.
Davalılar Cevabının Özeti:
Davalı Bakanlık vekili, davalı kurum ile diğer davalı arasındaki sözleşmenin "Küçük İşletmeler Sözleşmesi" niteliğinde olup, karma nitelik taşıdığını, kira sözleşmesi niteliğinin ağır bastığını, davalı müvekkili kurum ile işleticiler arasında asıl işveren alt işveren ilişkisinin kurulamayacağını savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı ... vekili, davacının müvekkiline ait işyerinde kasiyer olarak işe başladığını, işyerinde vardiyalı çalışma olduğunu fazla çalışma yapılmadığını, fazla çalışma yapılan günlere ilişkin ücretlerin bordrolarda gösterildiğini, davacıya hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücretlerinin bordrolarda gösterildiğini ve ödendiğini, davacının kamu kuruluşuna bağlı ve onun kontrolünde çalıştığını, işe giriş, çıkış, başlangıç ve bitiş saatleri ile çalışma koşullarının bu kurum tarafından belirlendiğini, davacının Eylül 2014 tarihinde işe çağrılmasına rağmen işe gelmediğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
Bozma İlamı ve Mahkeme Kararının Özeti :
İlk Derece Mahkemesinin davanın kısmen kabulüne ilişkin kararının taraflarca temyizi üzerine Dairemizin 17.06.2020 tarih ve 2017/15379 Esas, 2020/5841 Karar sayılı ilamı ile; davalılar arasındaki ilişki kantinin kiralanması niteliğinde olduğundan davalılar arasında 4857 sayılı İş Kanun'un 2. maddesi anlamında asıl-alt işveren ilişkisi bulunmadığı, mahkemece davalı Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu yönünden açılan davanın reddi gerektiği, davacının hafta tatili ücreti talebinin belirtilen çalışma karşılığının bordrolarda yer aldığı üzere ödendiği gerekçesiyle reddine karar verilmiş ise de tahakkuklarda davacının çalışma karşılığı olmaksızın İş Kanunu'nun 46. maddesine göre ödenmesi gereken bir yevmiye tahakkukunun yer aldığı anlaşıldığından çalışılan dönemler için zamlı hafta tatili ücreti hesabına hak kazandığının kabul edilmesi ve bilirkişi raporunun bu yönde bir değerlendirmeye tabi tutularak istekle ilgili bir karar verilmesi gerektiği yönünde bozma kararı verilmiştir.
Mahkemece bozma ilamına uyulmasına karar verilmiş ve hafta tatili resen hesaplanarak yazılı gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Temyiz:
Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.
Gerekçe:
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Hafta tatili ücretinin hesabı yönünden taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.
4857 sayılı İş Kanununun 46. maddesinin ikinci fıkrası gereğince, çalışılmayan hafta tatili günü için bir iş karşılığı olmaksızın işçinin ücreti tam olarak ödenir. Hafta tatilinde çalışan işçinin ücretinin nasıl hesaplanacağı yasalarda düzenlenmemiş ise de, Dairemizce hafta tatilinde yapılan çalışmanın fazla çalışma sayılacağı, buna göre ücretin yüzde elli zamlı ödenmesi gerektiği görüşü benimsenmiştir (Yargıtay 9.H.D. 23.5.1996 gün 1995/37960 E, 1996/11745 K.). Buna göre hafta tatilinde çalışılmışsa, çalışma karşılığı olmaksızın ödenmesi gereken bir yevmiye yanında, çalışmanın karşılığı da bir buçuk yevmiye olarak ödenmelidir.
Dairemizin yukarıda belirtilen bozma ilamında bordrolarda yer alan tahakkukların davacının çalışma karşılığı olmaksızın İş Kanunu'nun 46. maddesine göre ödenmesi gereken bir yevmiye tutarı olduğu ve çalışılan dönemler için zamlı hafta tatili ücreti hesabına hak kazandığının kabul edilmesi gerektiği belirtilmiş olmasına rağmen, mahkemece; bilirkişi raporunda hafta tatili ücretinin davacı lehine bir buçuk yevmiyeye karşılık olarak hesaplandığı, hafta tatili alacağının bir yevmiye karşılığı zamsız kısmının bordrolarda tahakkuklarının yer aldığı, sadece zamlı kısmın hesabının yapılması gerektiği gerekçesiyle bilirkişi raporunda hesaplanan hafta tatili alacağının 1/3'ü alınarak hüküm altına alınması hatalıdır.
Mahkemece yapılacak iş, bozma ilamı doğrultusunda davacıya çalışılmadan bir yevmiyenin ödendiğini kabul ederek bir buçuk yevmiye üzerinden hesaplama yapan bilirkişi raporunu denetime tabi tutarak davacının hafta tatili alacağı ile ilgili sonuca gitmektir. Yazılı gerekçe ile hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 16.06.2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.