MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 19. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/583 E., 2025/1908 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Karşıyaka 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/218 E., 2023/587 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 04.07.2011 tarihinden itibaren davalı bünyesinde tekneci/kaynakçı olarak çalıştığını, müvekkilinin işe giriş tarihi itibarıyla ... Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Metal İşleri Öğretmenliği mezunu olduğunu, mezuniyet tarihinin 25.02.2011 olduğunu, davacının davalı kuruma iş başvurusunda lisans diplomasını da başvuru evrakları içerisinde işverene sunduğunu, ancak davalı Kurum tarafından davacının meslek lisesi diploması dikkate alınarak işe meslek lisesi mezunu olarak 9. ücret derecesinden başlatıldığını, müvekkili tarafından toplu iş sözleşmesi ile 21.02.2012 tarihli Protokol hükümleri uyarınca davalı Kuruma başvurarak öğrenim durumu dikkate alınarak ücret derece intibakının yapılmasının talep edildiğini, ancak başvurunun dikkate alınmadığını belirterek davacı işçinin 21.02.2012 tarihli Protokolün toplu iş sözleşmesine ilave edilen geçici 3. maddesi ile işyerinde uygulanan toplu iş sözleşmesinin 21. maddesine göre doğru ücret derecesinden intibakının yapılmasının gerektiğinin tespiti ile fark ücret, fark ilave tediye, fark ikramiye, fark teşvik primi ile fark idari prim alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; talep edilen alacakların zamanaşımına uğradığını, davacının işe alındığı dönemde ihtiyaca binaen elektrikçi, tesviyeci, tornacı ve sair meslek kollarından “mesleki eğitim veren liselerden mezun olmak” kaydıyla işçi alım ilanı yayımlandığını, meslek eğitimi veren liselerden mezun olan adayların başvurularının ilgili Yönetmelik çerçevesinde Ortaöğretim KPSS puanına göre alındığını ve aynı dönemde yürürlükte bulunan 23. dönem Toplu İş Sözleşmesi hükümleri gereğince 9. ücret derecesinden işe başlatılmalarının sağlandığını, işe alımın lise mezuniyeti şartına bağlı olarak yapıldığının işgücü istem formunun “öğrenim durumu/öğrenim kriteri” seçiminde belirtildiğini, davacının yaptığı iş başvurusunda işverene sunduğu belgeler içinde lisans diploması bulunmadığını, davacının yüksekokul mezuniyetini işe giriş başvurusunda gizleyerek işe alındıktan ve müteakiben İşletme Fakültesini bitirip çalışırken alabileceği bir ücret derecesini de aldıktan sonra geriye dönük olarak bu talepte bulunmasının dürüstlük kuralına aykırı olduğunu, 2012 tarihli 23. dönem Toplu İş Sözleşmesi Ek Protokolü'nün geçici 3/(a) hükmünde yer alan düzenlemenin 01.03.2011 tarihinden önce işe alınan ve 23.03.2012 tarihine kadar başvuruda bulunan işçiler ile ilgili olduğunu, davacının söz konusu Ek Protokol hükümlerinden yararlanma şartlarını taşımadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı Bakanlığın 27.10.2010 tarihli işçi alımı konulu yazısı ile İzmir Tersanesi Komutanlığına 700 kişilik açıktan işçi alımı yapılacağını ve bu işçilerin ağır ve tehlikeli işlerde istihdam edileceğinden mesleki eğitimin zorunlu olup mesleki eğitim veren liselerden mezun adaylar arasından alınacağı belirtildiği, davacının KPSS sınav sonuç belgesinde öğrenim durumu "Ortaöğretim" olarak yazılı olup davacının bu sınav sonucu ile iş başvurusunu yaptığı, davacının, davalı işyeri için doldurulan personel bilgi fişine öğrenim devreleri başlığı altında en son ... Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Metal Öğretmenliğinde okuduğu ve eğitiminin devam ettiğinin yazıldığının anlaşıldığı, davacı tarafından davalı işyerine 21.02.2022 tarihli dilekçe verilerek toplu iş sözleşmesinin 21. maddesi gereğince yanlış ücret derecesine intibak konulu (d) bendi kapsamında yeniden değerlendirilerek intibakının yapılması talep edildiği, davacının ... Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Metal Öğretmenliği diplomasının dosyaya sunulduğu, davacının davalı işyerinde işe alımı sırasında söz konusu diplomaya sahipken personel bilgi fişine bu fakültede eğitiminin devam ettiğinin yazıldığı, davacının bu nedenle 23. dönem Toplu İş Sözleşmesi'ne ek 21.02.2012 tarihli Protokol gereğince doğru ücret derecesine intibakının yapılması gerektiği kanaatine varıldığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dosya kapsamındaki yazı, bilgi ve belgelere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, taraflarca gösterilen delillerin toplanmasında, değerlendirilmesinde usul ve esas bakımından hukuka aykırılık bulunmamasına, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere göre; davacı işçi her ne kadar ortaöğretim puanı ile davalı İdarede işçi kadrosuna alınmış ise de ... Üniversitesi ile Daire arasında yapılan yazışma sonucu davacının işe başlama tarihi olan 04.07.2011 tarihi itibarıyla Metal Öğretmenliği bölümünden mezun olduğunun tespit edildiği, çalışma dönemi boyunca yürürlükte bulunan toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre ... mezunu için öngörülen intibak derecelerine göre yapılan fark ücret alacakları hesabında hata olmadığı, diğer taraftan davalı tarafından süresi içinde ıslaha karşı ileri sürülen zamanaşımı def'inin dikkate alınmamasının hatalı olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde;
1. Davacının işe alındığı dönemde ihtiyaca binaen elektrikçi, tesviyeci, tornacı ve sair meslek kollarından “mesleki eğitim veren liselerden mezun olmak” kaydıyla işçi alım ilanı yayımlandığını, meslek eğitimi veren liselerden mezun olan adayların başvurularının ilgili Yönetmelik çerçevesinde Ortaöğretim KPSS puanına göre alındığını ve aynı dönemde yürürlükte bulunan 23. dönem Toplu İş Sözleşmesi hükümleri gereğince 9. ücret derecesinden işe başlatılmalarının sağlandığını,
2. Davacının toplu iş sözleşmesi hükümlerine aykırı olarak yaptığı ücret derecesine istinaden hesaplamayı içeren Mahkeme kararında davacının işe giriş ücret derecesinin hatalı hesaplandığını,
3. Davacının ... mezunu gibi intibak ettirilmesinin, ... mezunu işçiler için özel hüküm içeren 24. dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin geçerli olduğu tarihten itibaren istihdam edilen/edilecek işçi personel ile arasında eşitlik ilkesine de aykırılık oluşturacağını ileri sürmüştür.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, davacının işe başlatılma derecesi ile ücret intibakının doğru yapılıp yapılmadığı ve buna göre fark alacaklara hak kazanıp kazanmadığına ilişkindir.
Somut uyuşmazlıkta, dava dilekçesinde davacının işe alım sırasında ... mezunu olmasına karşın meslek lisesi mezunu olarak kabul edilerek işe meslek lisesi mezunu olarak 9. ücret derecesinden başlatıldığı iddia edilerek ... mezunu olarak işe başlaması gerektiği, buna göre öğrenim durumu dikkate alınarak ücret derece intibakının yapılması ve fark alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesi talep edilmiştir. İlk Derece Mahkemesince davacının ... Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Metal Öğretmenliği diplomasının dosyaya sunulduğu, davacının davalı işyerinde işe alımı sırasında söz konusu diplomaya sahipken personel bilgi fişine bu fakültede eğitiminin devam ettiğinin yazıldığı, davacının bu nedenle 23. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'ne ek 21.02.2012 tarihli protokol gereğince doğru ücret derecesine intibakının yapılması gerektiği kanaatine varıldığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Davalı Bakanlık tarafından işe alım ilanının meslek eğitimi veren liselerden mezun olan adayların başvurularının ilgili Yönetmelik çerçevesinde Ortaöğretim KPSS puanına göre yapıldığı, davacının da meslek lisesi mezunu olarak işe başvuruda bulunduğu, davacı imzasını havi 23.03.2011 tarihli "personel hal bilgi fişi/kişisel ve aile bildirim çizelgesi" isimli belgenin 11. maddesinde ... Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Metal Öğretmenliği eğitiminin devam ettiğini beyan ettiği, davacının mezuniyet tarihinin ise bu tarihten önce 25.02.2011 olduğu, işe başvuru sırasında ... mezunu olan ancak bu hususu davalı Kuruma bildirmeyen davacının meslek lisesi mezunu olarak davalı Kurum tarafından açılan sınava başvurduğu ve buna uygun işe alım koşulları uyarınca işe başlatıldığı dikkate alındığında, davanın reddi yerine yazılı gerekçe ile fark alacakların hüküm altına alınması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
23.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.