(5680 S. K. m. 16) (1412 S. K. m. 66, 72) (765 S. K. m. 162)
Dava: Basın yoluyla milli duyguları zayıflatmak veya ortadan kaldırmak için propaganda yapmatan sanıklar Mahmet ve Bekir'in yapılan yargılamaları sonunda; mahkumiyetlerine, (sorumlu müdür) sanık Bekir hakkında tayin edilen hürriyeti bağlayıcı cezaların 5680 sayılı Basın Kanununun değişik 16/1. maddesi gereğince paraya çevrilmesine dair, (Ankar Devlet Güvenlik Mahkemesi)nden verilen 16.10.1990 gün ve 1989/9 esas, 1990/117 karar sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi C. Savcısı ve duruşmalı olarak sanıklar vekili tarafından istenilmiş olduğundan, dava evrakı C. Başsavcılığı'ndan tebliğname ile daireye gönderilmekle; sanık Mehmet yönünden duruşmalı, sanık Bekir yönünden ise -şartlarının bulunmaması nedeniyle- duruşmasız olarak yapılan inceleme sonunda aşağıdaki karar tespit edildi:
Karar: 5680 sayılı Basın Kanununun değişik 16/1. maddesi uyarınca hürriyeti bağlayıcı cezadan çevrilen para cezasının asıl ceza olması nedeniyle şartları bulunmadığından, sorumlu müdür sanık Bekir vekilinin duruşmalı inceleme isteğinin reddine,
1 - Kökleşen Yargıtay İçtihatlarına göre, mahkeme, ancak ve yalnız özel ve uzmanlık bilgisi gerektiren hallerde soruşturma görevini kolaylaştırmak üzere bilirkişiye başvurabilir. Bunun dışında bilirkişiye başvurması, mahkemenin resmi görevini başkasına yaptırması mahiyetini taşıyabileceğinden kabul edilemez.
Bir yazının suç unsurlarını içerip içermediğini irdeleme ve tartışma da mahkemenin bilirkişiye havale edemeyeceği görevlerindendir.
Bu tespit karşısında; davaya konu teşkil eden yazıların her birinin kapsamları ve amaçlarına göre suç unsurlarını içerip içermediklerinin, içeriyorlarsa bu suçların unsurları itibariyle nasıl oluştuklarının bizzat mahkeme tarafından irdelenip tartışılması gerekirken, bu hususta bilirkişi incelemesi yoluna gidilerek alınan rapora dayanılmak ve atıfta bulunulmak suretiyle hüküm kurulması ,
2 - Kabule göre:
A - Düşünceleri hükme dayanak yapılan bilirkişilere yemin verilmemesi suretiyle CMUK.nun 72. maddesi hükmünün ihlal edilmesi,
B - Sanıklardan Mehmet, hazırlık soruşturmasından beri süregelen ifadelerinde, "26 Mart Yerel Seçimleri ve Diyarbakır Örneği" başlıklı yazının suç unsurlarını içerdiği iddia ve kabul olunan ikinci bölümünün kendisine ait olmayıp, Yılmaz adlı şahıs tarafından yazıldığını savunmuş bulunduğu halde, bu yoldaki savunmanın tahkiksiz bırakılması,
C - Dava konusu "İnsan Hakları uluslararası Konferansı başlıklı yazı, kişisel yorum ve düşünceyi içeren bir haber yazısı olup, haberi yazan şahsın 5680 sayılı Basın Kanununun değişik 16/2. maddesinde belirtilen sürede gerçek kimliğinin açıklanmamış bulunması nedeniyle, yayını gerçekleştirmiş olan sorumlu müdür sanığın anılan Kanunun değişik 16/1. maddesi hükmünden yararlanamayacağının düşünülmemesi,
D - Dipnotuna göre Kürdoğlu Martin Van Bruinessen'in (Ağa, Şeyh ve Devlet: Kürdistan Sosyal ve Politik Örgütleri Üzerine) adlı 1978 tarihli eserinin bir bölümünden alınıp aktarıldığı anlaşılan "Batılı Bilim Adamı Gözüyle 64 Yıl Sonra Şeyh Sait" başlıklı yazı nedeniyle sorumlu müdür sanığın hukuki durumunun TCK.nun 162. maddesi açısından ele alınıp değerlendirilmesi gerekirken, bu sanık hakkında yazı sahibinin belli olduğundan bahisle 5680 sayılı Basın Kanununun değişik 16/1. maddesine göre uygulama yapılması,
Bozmayı gerektirmiş, sanıklar vekilinin temyiz dilekçelerinde ve sanık Mehmet vekillerinin duruşmalı inceleme sırasında ileri sürmüş bulundukları temyiz itirazlarıyla C. Savcısının temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, sair cihetleri incelenmeksizin hükmün bu sebeplerden dolayı istem gibi BOZULMASINA, 29.01.1991 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy