(275 S. K. m. 25)
Dava: Davacı, grev nedeniyle işyerinde bakımı yapılmayan ve bu nedenle zarara uğramakta olan makinelerin durumunun tespiti ile, bakımın yapılıp, zararın önlenmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, talebinin reddine karar vermiştir. Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmekle dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü :
Karar: Dava, grev uygulaması işyerindeki makinelerin bakımının yapılmasına ve haksız yere işyerinde tutulmakta olan üçüncü şahıslara ait malların çıkarılmasına karar verilmesi isteğine ilişkindir.
Dava dilekçesindeki istek içeriği itibariyle sataşmanın önlenmesi niteliğinde iken, mahkemece isteğin tedbire ilişkin bulunduğu görüşüyle kesin olarak reddine karar verilmiş ve karar davacı işveren sendikasınca temyiz edilmiştir.
1 - Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davacı sendikanın aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları varit değildir.
2 - İşçilerin işverenle olan münasebetlerinde iktisadi ve sosyal durumlarını korumak veya işyerindeki faaliyeti durdurmak veya önemli ölçüde azaltmak için başvurulan grev eylemi, amacı ve sınırları yasaca belirlenmiş bir zorlama aracıdır. Amaç dışında işverenin zorlanması ve zararlandırılması düşünülemez. Grev nediniyle işyerinde ancak üretime ve pazarlamaya ilişkin olan faaliyetler sınırlandırılmış ya da büsbütün durdurulmuş olacaktır. Bu nedenle de yasa işverenin grevin amacı dışında herhangi bir zarara uğramamasını gözetmiş ve bu amaçla niteliği bakımından sürekli olmasında teknik zaruret bulunan işlerde, faaliyetin devamlılığını, işyeri güvenliğinin, makine ve demirbaşlarının, gereçlerinin, hammadde, yarı mamul veya mamul maddelerin bozulmamasının temini için bazı tedbirler getirmiştir.
Taraflar arasında bağıtlanmış bulunan toplu iş sözleşmesinin 70'inci maddesinde greve katılmayacak işçi olarak üç bekçi ve iki anbar bekçisi gösterilmektedir. Sıfatları bekçi olarak belirlenen bu kimselerin sadece işyerinin güvenliğini temin açısından grev dışı bırakıldıkları açıkça anlaşılmaktadır.
Toplu sözleşmede, işyerindeki makinelerin grev süresinde bakımının temini için bir tedbir öngörülmemiştir. İşverenin de toplu sözleşmenin bağıtlanmasından sonra yasanın kendisine bu yolda verdiği yetkiyi kullanmamış olması da artık bu konuda bir daha tedbir alınamaz anlamında bir yoruma müsit bulunmamaktadır.
Gerçekten işyerindeki makinelerin bakıma ihtiyacı varsa, işverene grevin amacı dışında zarara uğrayacağı cihetle böyle bir halin devamına göz yummak adalet ve hakkaniyet duyguları ile bağdaştırılamaz.
Bu durumda mahkemece yapılacak iş, bakımı yapılması istenilen makinelerin, gerçekten bakıma muhtaç olup olmadıklarının ve bakıma muhtaç ise bakımının; greve katılmayacakları toplu iş sözleşmesinde belirtilen kimseler eliyle yapılıp yapılamayacağının tespiti, bakım işlemlerinin grev dışı bırakılan kimseler eliyle yapılmayacağının anlaşılması halinde sadece istekle sınırlı olacak şekilde sataşmanın önlenmesine karar vermekten ibarettir.
Sonuç: Temyiz olunan hükmün açıklanan nedenle davacı sendika yararına bozulmasına, 20.10.1978 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy