(1086 S. K. m. 427) (2822 S. K. m. 6)
Dava: Bozulması istenen karar: Kayseri İş Mahkemesi'nden verilen 26.12.1979 günlü ve 1979/230-543 sayılı kararı.
İsteğin Özeti : Kayseri İş Mahkemesinin gün ve sayısı yukarıda açıklanan kararının yürürlükteki hukuku ihlal edici nitelikte bir hüküm kapsadığı gerekçesi ile usulün 427. maddesi uyarınca kanun yararına bozulması isteğinden ibarettir.
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının az önce özetlenen isteği üzerine dosyadaki bütün belgeler incelendikten sonra gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Cumhuriyet Başsavcılığı, işçi olarak çalışan davacı tarafından Milli Savunma Bakanlığı aleyhine toplu iş sözleşmesi zammının birinci ilave tediyenin ilk taksidine tatbik edilmesi gerektiği iddiasıyle Kayseri İş Mahkemesinin 26.12.1979 tarih 1979/230 Esas 1979/543 Karar sayılı ilamiyla davanın kısmen kabulüne karar verildiğini oysa bu hükmün usul ve yasaya aykırı olduğunu idia ile kanun yararına bozma isteğinde bulunmuş ve bozma sebebi olarak:
Mahkemece, toplu sözleşmenin 138. maddesine konulan hükmün 6772 sayılı Kanuna ve toplu sözleşmenin amacına aykırı olduğundan bahisle 701.- TL.'nin tahsiline karar verilmiştir.
6772 sayılı Kanunun 1. maddesinde, bu maddede sayılan kamu işyerlerinde çalışan işçilere her yıl birer aylık istihkakları tutarında ilave tediye yapılacağı belirtilmiş, Bakanlar kurulunun 7/13234 sayılı kararında ise ödemenin 23 Mart 1977 ve 20 Temmuz 1977 günleri yapılması kararlaştırılmıştır.
Milli Savunma Bakanlığı ve Jandarma Genel Komutanlığı ile Türk Harb-İş Sendikası arasında 15. Tammuz 1977 günü imzalanan 7. dönem toplu iş sözleşmesinin 137. maddesinde bu sözleşmenin, sözleşme şartlarıyla 138. maddede belirtilen esaslara göre 1 Mart 1977 günü yürürlüğe gireceği kabul edilmiştir.
138. maddenin A bendinde, işçilerin ücretlerine yapılacak zamlar gösterilmiştir. C bendinde ise, 1 Mart 1977 -30 Haziran 1977 tarihleri arasındaki normal çalışma sürelerine ilişkin ücret farkları hakettikleri hafta ve genel tatil ücret farkları, fazla mesai ücret farkları ve 1 Mart 1977 gününden sonra kullanılan yıllık izin süresine ilişkin ücret farklarının topluca ödeneceği belirtildikten sonra, ilave tediye ve diğer bir takım sosyal hakları için herhangi bir fark ödenmiyeceği kabul edilmiş bulunmaktadır.
Tarafların serbest iradeleri ile sözleşmeye konulan bu hüküm geçerlidir. ve tarafları bağlar. Söz konusu hükmün 6772 sayılı Kanunun 1. maddesine ve toplu sözleşmenin amacına aykırı olduğu yolundaki görüşte de isabet bulunmamaktadır.) denilmektedir.
Gerçekten; davaya dayanak yapılan toplu iş sözleşmesinin 138. maddesinin G bendinde "ancak, bu sözleşme dolayısıyla yemek yardımı, çocuk yardımı, idari prim, geçici görev tazminatı , ilave tediye ve başka sosyal yardımlar ve bu sözleşmenin diğer hükümleriyle getirilmiş diğer haklar için herhangi bir fark ödenmiyecektir." hükmü vardır.
Taraflar serbest iradeleriyle toplu iş sözleşmesinin imzalandığı tarihten evvel ödenecek ilave tediye toplu iş sözleşmesiyle getirilen zamların uygulanmayacağını kabul etmişlerdir. Bu itibarla davanın reddi gerekirken ilamda yazılı bazı düşüncelerle davanın kabul edilmesi usul ve yasaya aykırıdır. C. Başsavcılığının kanun yararına bozma isteği yerinde görüldüğünden isteğin kabulü ile hükmün HUMK.nun 427/3. maddesi gereğince kanun yararına bozulması gerekir.
Sonuç: C. Başsavcılığının kanun yararına bozma isteğinin kabulü ile kesin olarak verilen ve niteliği bakımından yürürlükteki kanun hükümlerine aykırı bir sonucu hüküm altına alan Kayseri İş Mahkemesinin 26.12.1970 tarih 1979/230 Esas 1979/543 Karar sayılı kararın HUMK.nun 427/3. maddesi uyarınca hukuki neticesine etkili olmamak üzere kanun yararına BOZULMASINA, kararın bir örneğininin Adalet Bakanlığına, verilmek üzere C. Başsavcılığına gönderilmesine 21.4.1980 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy