(1086 S. K. m. 57, 432/4)
Dava: Türk M... Sendikası adına Avukat Ü. B. ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı adına Avukat E. B. müdahili Birleşik M... İş Sendikası adına Avukat Ş. T. aralarındaki dava hakkında, Zonguldak Üçüncü İş Mahkemesinden verilen 19.12.1995 günlü ve 943-1451 sayılı hüküm, müdahil sendika avukatınca temyiz edilmiş, davacı Türk M... Sendikası, davalı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın olumsuz tespit kararının iptali için dava açmış, yargılama sırasında Birleşik M... İş Sendikası davada hukuki menfaati bulunduğunu ileri sürerek, harcını da yatırmak suretiyle Bakanlık tarafından davaya katılmak isteğinde bulunmuş, mahkemece, fer'i müdahil olarak davaya katılmasına karar verilip, yapılan yargılama sonunda davanın kabulü şeklinde hüküm kurulmuştur. Bu karara karşı Bakanlık temyiz yoluna başvurmamış, sadece mühadalesine karar verilen sendika, kararı temyiz etmiştir. Mahkemece, müdahilin yalnız başına temyiz yoluna başvurmaya yetkisi bulunmaması nedeniyle temyiz dilekçesinin reddine karar verilmiş ise de, HUMK. nun 432/4. maddesi uyarınca kararı veren mahkeme, sadece temyizin süresi geçtikten sonra yapılması veya temyizi kabil olmayan bir karara ilişkin bulunması hallerinde temyiz isteminin reddine karar verebileceği, müdahilin temyize hakkı olup olmadığı konusunda karar verme yetkisinin Yargıtay'a ait bulunması nedeniyle, mahkemenin müdahil sendikanın temyiz isteminin reddine dair 3.1.1996 tarih, 1995/943-1451 sayılı ek kararının bozularak kaldırılmasına karar verildikten sonra, dosya ele alınıp gereği görüşülüp düşünüldü:
Karar: Müdahil Birleşik M... İş Sendikası, davacı sendikanın çoğunluğu bulunmadığını ileri sürmekle yetinmiş, ayrıca kendisinin çoğunluğunun bulunduğunu ileri sürmemiş bulunduğuna göre, davaya fer'i müdahil, iltihak ettiği tarafla birlikte hareket etmek yetkisine sahip olduğundan, tek başına temyiz yoluna başvuramaz.
Sonuç: Yukarıda gösterilen sebepten müdahilin temyiz isteminin REDDİNE, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 18.01.1996 gününde oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY YAZISI
Davacı Türk M... Sendikası, yetki konusundaki başvurusunun davalı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nca reddedilmesi üzerine, 2822 sayılı Toplu İş Sözleşmesi, Grev ve Lokavt Kanunu'nun 15. maddesi uyarınca kendisinin çoğunluğu bulunduğu yolundaki itirazını mahkemeye yapmış ve bu itiraz davasının görülmesi sırasında aynı iş kolunda bulunan Birleşik M... İş Sendikası da davalı Bakanlık yanında müdahil olarak davaya katılmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda, itirazda bulunan sendikanın yetkili olduğuna karar verilmiş, bu karara karşı müdahil sendika yalnız başına temyiz yoluna başvurmuştur. Bu durumda, müdahil sendikanın yalnız başına temyiz isteminde bulunabilip bulunamayacağı sorununun çözümlenmesi gerekir.
Öğretide de benimsenen kararlılık kazanmış uygulamaya göre; olumsuz tespit yazısını alan işçi sendikası, işveren sendikasını veya sendika üyesi olmayan işvereni ve aynı iş kolundaki işçi sendikalarını hasım göstermeksizin itiraz yoluna başvurabilir ve yargılama sonunda davacı sendikanın yetkili olduğunun tespitine karar verildiği takdirde, bu karar sadece Bakanlık açısından bağlayıcı olur. Bir başka anlatımla, böyle bir karar, kesin yetki belgesi değerini taşımaz. Bu nedenle Bakanlığa kesinleşmiş mahkeme kararına uyarak başvuruda bulunan sendikanın yetkili olduğunu tespit etmesi ve bu tespit yazısını da aynı iş kolundaki işçi sendikalarına ve toplu iş sözleşmesinde taraf olacak işveren sendikasına veya sendika üyesi olmayan işverene tebliğ etmesi, böylece 2822 sayılı Kanunun 15. maddesinde öngörülen itiraz prosedürünün işletilmesine olanak sağlaması ve sonuçta toplu iş sözleşmesine taraf olacak sendikasının belirlenmesi gerekir.
Tespit yazısını alan işçi sendikası, sonuçta müstakil bir dava açmak suretiyle mahkemeye itirazını yapabilme hakkına sahip bulunduğuna göre, olumsuz tespit yazısı üzerine Bakanlı aleyhine açılmış bulunan davaya da, kendi hakkına dayanarak evleviyetle katılması imkanı vardır. Porsedürüne uygun biçimde davaya müdahalede bulunmuş olan işçi sendikasının asli müdahil durumunda bulunduğu kuşkusuzdur. Gerçekten böyle bir sendikanın davanın her iki tarafından bağımsız isteklerde bulunması karşısında, şu veya bu taraflar hareket etmek zorunda olmayan, bilakis her iki tarafa karşı da hakkını arayan bir sıfatla davada yer aldığı gerçeği ortadadır. Öte yandan, müdahale dilekçesinde davacının çoğunluğu bulunmadığının bildirilmesi ile yetinilmesinin ve ayrıca kendisinin çoğunluğu olduğunun iddia edilmesinin bir önemi olamaz. Bağımsız, sübjektif bir hakkın kullanılması söz konusu olduğuna göre, asli müdahillik durumunun gerçekleştiği kabul edilmelidir.
Açıklanan nedenlerle Birleşik M... İş Sendikası'nın asli müdahil sıfatıyla davada yer aldığı için tek başına temyiz yoluna başvurabileceği görüşünde olduğumdan, çoğunluğun temyiz isteminin reddine ilişkin kararına katılmıyorum.
Full & Egal Universal Law Academy