(1475 S. K. m. 26)
Dava: Davacı, ücret, ikramiye T.İ.S. gereği elbise ve ayakkabı parasının alacağının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla doya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: 1- Dosyadaki yazılara toplanan delilerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Davacı davalı idareye ait işyerinde mevsimlik işçi olarak çalışmaktadır. İşyerinde uygulanmakta olan 1.3.1993-28.2.1995 yürürlük süreli Toplu İş Sözleşmesinin 100. maddesinde mevsimlik ve sürekli işlerde çalışan işçiler yönünden bir ayrım yapılmaksızın birinci ve ikinci yıl zamları ayrı ayrı gösterilmiştir. Daha sonraki 1.3.1995-28.2.1997 yürürlük süreli Toplu İş Sözleşmesinin 100. maddesinde mevsimlik ve sürekli işlerde çalışan işçiler yönünden bir ayrım yapılmaksızın birinci ve ikinci yıl zamları ayrı ayrı gösterilmiştir. Daha sonraki 1.3.1995-28.2.1997 yürürlük süreli Toplu İş Sözleşmesinin 100. maddesinde ise daimi ve mevsimlik işçilerin gündelikleri ve zamları ayrı ayrı öngörülmüştür. Bu son Toplu İş Sözleşmesinin 100. maddesinin A bendinin 1 ve 2. fıkralarında daimi işçilerin gündelikleri ile ilgili olarak belirlenen ücret ve zamların mevsimlik işçiler hakkında uygulanmıyacağı anılan maddenin B bendinde açıklanmıştır.
1.3.1993-28.2.1995 yürürlük süreli Toplu İş sözleşmesinin bitiminden sonra ve 1.3.1995-28.2.1997 yürürlük süreli Toplu İş Sözleşmesinin imzalandığı 23.11.1995 tarihinden önce yetkili işçi ve işveren temsilcileri 15.6.1995 tarihli porotokolü düzenlemişlerdir. Bu protokolün 2. bendinde "geçici işçilere 1994 yılının ilk altı aylık (1.3.1994-31.8.1994) skalaları üzerinden ücret tahakkük ettirileceği ve 1995 yılı Toplu İş Sözleşmesi imzalandığında geçici işçilere ayrıca ayda seyyanen 500.000 TL. brüt ücret ilave edileceği kurala bağlanmıştır.
Davacı işçi öncelikle 1994 yılı Eylül-Ekim ayları çalışması nedeni ile Toplu İş Sözleşmesinin o döneme ilişkin hükümleri gereğince ücret zammı yani fark ücret talebinde bulunmuştur. Protokolün çalışılmış dönemde kazanılmış olan ücrete bir etkisi olduğu düşünülemez. Bu bakımdan mahkemenin kabulü doğrudur. 1995 yılı 21 Haziran da başlayan ikinci çalışma dönemi ile ilgili olarak fark ücret ve ikramiye isteklerine gelince:
Yetkili taraflarca düzenlenen protokolün ileriye yönelik olarak geçerli olduğu kabul edilmelidir. Dairemiz de protokolün böyle bir durumda hüküm ifade edeceği görüşünü benimsemektedir.
Ne varki protokolden sonra 23.11.1995 tarihinde imzalanan 1.3.1995-28.2.1997 tarihleri arasında geçerli Toplu İş Sözleşmesi yürürlük başlangıç tarihinden itibaren daimi ve mevsimlik işçiler arasında ayırım yaparak mevsimlik (geçici işçiler) için dönem dönem ücret belirlemesi öngörülmüştür. Böylelikle protokolün imza tarihini ve içine alan bu dönem için davacıya sözkonusu Toplu İş Sözleşmesinin 100. maddesinin mevsimlik işçilere ilişkin (B) işaretli bölümündeki ücretler esas alınarak hesaplamalar yapılmalı, protokole göre ödenen ücretler Toplu İş Sözleşmesinde belirlenen ücretlerden az ise aradaki farka karar verilmeli, aksi halde 1995 yılına ait ücret ve ikramiye fark istekleri reddedilmelidir. Bilirkişi düzenlediği raporda Dairemizin bozma ilamını yanlış değerlendirerek 1.3.1995-28.2.1997 dönemine ait 23.11.1995 tarihinde imzalanan 6. dönem toplu iş sözleşmesinin geçici 5. maddesinde bu toplu iş sözleşmesinin imzalanması ile yürürlükten kaldırılan protokole göre seyyanen ödenen aylık 500.000 TL ücret zammının mükerreren uygulanması gerektiğini belirtmiştir.
3- 1994 yılında 8 günlük çalışmanın davacı tarafca kanıtlanmadığı halde hüküm altına alınması hatalıdır.
4- Ayrıca ilave tediye yasal %30-50 faiz üzerine en yüksek işletme kredisi faizi uygulanması da bozma nedenidir.
O halde yukarıda açıklanan hususlar dikkate alınarak hüküm kurulması gerekirken yazılı şekilde bu isteklerin kabulü bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarıda belirtilen nedenle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 16.6.1999 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy